Правата за реемитување програма судрија дел од кабелските оператори и телевизите


Скопје, 11 април, 2018 - 9:32 (META) 

Правата за емитување и реемитување програма во земјата се уште се толкуваат на различни начини од различни центри, во зависност од тоа на која интересна група им припаѓаат. Најголеми се разликите меѓу националните телевизии на една и операторот „Телекабел“ на друга страна. Едните бараат затемнети телевизиски екрани и казни во случај кога операторот нема регулирано права за реемитување, другите ја префрлаат топката кај странските канали.

Пишува: Кристина Озимец – ПИНА

Авторските права за реемитување на програма скараа дел од кабелските оператори и националните телевизии. Проблемот го актуелизираа измените на Законот за аудио и аудиовизуелни медиумски услуги, а дебатата започна да се води со јавни препукување преку медиумите. Познавачите велат дека прашањата за целиот корпус на авторско право и сродни права и емитувањето односно реемитувањето преку кабел или сателит е веќе регулирано во Законот за авторското право и сродните права. Овој закон е усогласен со две европски директиви во таа област, па затоа дел од експертите кои ги консултиравме сметаат дека предложените измени претставуваат непотребно дуплирање на законодавството и е одвишен.

Токму во пресрет на измените, Македонската Медиумска Асоцијација во која членуваат националните телевизии „Телма“, „Канал 5“, „Сител“, „Алсат-М“ и „Алфа“  неодамна го обвини кабелскиот оператор „Телекабел“ и телевизијата „24“ за недозволена медиумска концентрација, како и за ставање на страна на интересите на кабелските оператори, а не на страната на медиумите. Според нив, во актуелниот закон кабелските оператори немаат речиси никаква одговорност за содржината која ја реемитуваат. Велат дека за сите повреди на авторските права, операторите се прогласуваат за ненадлежни и бараат одговорноста да се бара кај каналот, наместо кај нив.

Тие сметаат дека кабелските оператори треба да бараат потврда од сите канали кои ги реемитуваат за тоа дека ги регулирале правата за Македонија, да ги уредат односите со странските канали и секој вид на содржина за која немаат авторско право во Македонија да биде затемнета или да не се емитува. Ваквите промени директно би ги почуствувале и гледачите кои ги користат услугите на кабелската телевизија.

Директорот на телевизија „Телма“, Атанас Кировски, за ПИНА вели дека телевизиите одговараат за програмата што ја емитуваат, а нивните управители сносат кривична одговорност, за било каква повреда на авторско право.

Кабелските се загрижени дека ако се регулираат авторските права, дел од каналите кои ги реемитуваат ќе треба или да ги укинат, или одредени содржини да ги емитуваат со затемнета слика. Нема смисла да се бара домашните телевизии да ги почитуваат авторските права и за евентуално прекршување на сносат кривична одговорност, а странските канали и оние што ги реемитуваат, да немаат никаква одговорност. Македонските телевизии бараат да не бидат дискриминирани во сопствената држава и правилата на игра што важат за нив да важат и за другите – вели Кировски.

Според него, кабелските оператори постојано реемитуваат серии, филмови и спортски настани за кои националните телевизии ги имаат откупено правата и заради недореченоста во законската регулатива, операторите досега немаат изгубено ниту еден судски спор.

atanasПоследен пример се скапо платените авторски права за ракометното првенство во Хрватска, за што Телма ги откупи ексклузивните права за територијата на Македонија. Операторите и за време на првенството ги пренесуваа РТРС, РТЛ и други канали без авторски права за тоа. Македонските телевизии не реемитуваат пиратски контент во Хрватска или Србија, природно е и ние истото да го бараме од нивните канали и од оние што го реемитуваат контентот – вели Кировски.

Принципот на затемнување функционира и сега, и тоа не само во Македонија, вели Дејан Георгиевски од Центарот за развој на медиумите. Доволно е носителот на правата за соодветната територија да побара такво затемнување во случаите кога за ист, на пример спортски  настан, правата за пренесување во различни држави ги имаат различни радиодифузери.

Прашањето е кој ќе ја има одговорноста да следи кој ги има обезбедено правата за емитување за различни територии? За заштитата на авторското право и сродните права начелно треба да се грижи носителот на соодветното право, или оној што ги обезбедил – откупил или изнајмил правата за одредена територија. Најдобар извор на таквите информации се носителите на правата, кои сигурно знаат кому се ги продале и за која територија. Од друга страна, не може да се бара затемнување на оние програми за кои не се откупени правата за емитување во Македонија. И двете директиви на ЕУ, всушност, како една од основните цели го имаат збогатувањето на понудата на програмски содржини на територијата на целата ЕУ (а во случајот на државите кандидати како што е Македонија, и кај нас) токму преку такво реемитување на програмски сервиси од странство преку кабелски/ИПТВ платформи или преку сателит. Инаку, ако, на пример Телма ТВ, ги обезбедила правата за Македонија за некаков голем настан како што е Европското првенство во ракомет, таа може да побара од надлежното регулаторно тело да им наложи на оператерите на кабелски или ИПТВ мрежи да ги затемнат оние странски канали во нивните каталози што ги имаат обезбедено правата за соодветните земји, во времето додека трае, во нашиот случај, ракометниот натпревар – вели Георгиевски.

„Телекабел“: Не можеме да одговараме за странски канали Од друга страна, од операторот„Телекабел“ имаат сосема спротивен став. Оттаму сметаат дека не постои никаков спор, туку се работи за наметната состојба од страна на петте национални телевизии. Нивниот став е дека тие како кабелски оператори не може да гарантираат за регулирани авторски права, за странски телевизии.

Во истиот став од законот стои дека доколку операторот реемитува странски канал, операторот под морална, материјална и кривична одговорност ќе гарантира дека странскиот канал ги има регулирано авторските права?! Како може ние да гарантираме за тоа дали Eurosport, CNN или Discovery регулирани авторски права? И кој фактор сме ние да бараме од нив такво нешто? Пративме иницијатива и забелешка за овој член, одржавме и една работна средба кај Министерот, и се надеваме дека правните служби ќе увидат дека се работи за неприменлив став“, вели Зоран Ристов од „Телекабел“.

Според него, за кабелски оператор да пушти еден канал било странски било домашен, мора да има договор за регулирани авторски права.

Тој договор потоа се доставува до АВМУ од каде ако се е во ред ни даваат Одобрение за реемитување. Па дури тогаш каналот можеме да го пуштиме. Затоа ни беше чудно што сака предлагачот на измените да постигне и која е целта на барање измени во член 143 од Законот за АВМУ. Телекабел во досегашното работење нема ни една пријава за нерегулирани авторски права, а такво нешто немаат ни поголемиот број од нашите колеги – додава Ристов.

Острината на изјавите и од двете страни говори дека сепак постои спор и несогласувања. Според адвокатот Валентин Пепељугоски, не се толку проблем предложените измени на законот, туку проблем е неговата примена бидејќи надлежните органи не вршат контрола туку се задоволуваат само со добивање на потврда од операторите дека ги регулирале авторските права.

Тие можеби склучиле договор со некој ТВ канал да го реемитираат, но тоа не значи дека ТВ каналот кој се реемитира ги поседува сите авторски права за сите настани. Ова особено го мислам за спортските и музичките настани, па дури и за некои филмови кои се блок бастери. Оваа појава масовно се случува а не е санкционирана. Исто така, телевизии со национална концесија си дозволуваат да емитираат програма за која немаат платено авторски права. И тука доаѓаме до проблемот што тие секогаш ќе ви покажат договор со некоја трета фирма од која наводно ја купиле програмата, но не од вистинскиот носител на авторските права. Заради тоа, мислам дека санкциите мора да бидат поостри – вели Пепељугоски.

Според познавачите, кабелските оператори, освен ако немаат свои „on demand“ услуги, не се јавуваат како страни во бизнисот со правата на емитување и реемитување на авторски дела. Институциите велат: Не сме судии Од Министерството за информатичко општество и администрација за несогласувањата меѓу дел од телевизиите и Телекабел велат дека нивната позиција не е да биде судија, или да бидат ставени на средина . „Тоа е несогласување помеѓу двете страни кои тие треба да го надминат. За ова прашање постои надлежен регулатор кој постапува согласно позитивната законска регулатива“, велат од министерството. Тие сметаат дека со измените и дополнувањата на Законот за аудио и аудиовизуелни медиумски услуги ќе бидат целосно и доследно испочитувани  принципите за заштита на авторските права. Агенцијата за медиумите пак вели дека тие го уредуваат само прашањето во врска со регистрацијата на програмските пакети на операторите. Тие упатуваат на регулирање на правата согласно Законот за авторското право и сродните права, каде е уредена постапката и начинот на којшто се регулираат правата за реемитување. „Станува збор за комерцијален однос, уреден со договор помеѓу операторите и комерцијалните телевизии, а во кој однос Агенцијата нема никаква законска основа да се меша, туку тоа е слободна волја на субјектите кои склучуваат договор. Агенцијата само треба да констатира дека се уредени правата помеѓу двата субјекти, за што законодавецот утврдил дека ќе се спроведува преку доставување изјава заверена на нотар од страна на одговорното лице кај операторот, а со која се потврдува дека правата за реемитување се уредени.“, велат од АВМУ. Според Георгиевски од ЦРМ, Агенцијата има право дека се работи за комерцијален однос, во кој кабелските оператори ја имаат позицијата на моќ и можат да ги диктираат условите. Тоа се должи највеќе на високата (една од највисоките во светот) пенетрација на кабелската телевизија која, според податоците, изнесува можеби и цели 80 отсто (односно 80 отсто од околу 560 илјади домаќинства се поврзани и претпатени на услугите на некој од кабелските оператери.

Во таква ситуација, националните терестријални телевизии – телевизиите што емитуваат во етер, преку дигиталните терестријални мултиплекси – тешко можат да ја искористат инаку привилегираната позиција да имаат пристап до сите 100 отсто (или блиску до таа бројка) домаќинства, што би можеле да го валоризираат преку продажба на рекламен простор. Изгледа дека во моментов постои нерамнотежа на моќ во полза на кабелските оператори, и тие ги диктираат условите за реемитување на телевизиските канали на своите мрежи, понекогаш барајќи навистина високи суми за македонски услови за таквата услуга, често блиски до годишните надоместоци што емитерите веќе ги плаќаат за добивање на дозволите за емитување – вели Георгиевски.

Постапка за утврдување недозволена медиумска концентрација кај ТВ „24“

Покрај препукувањата за правата за програма, националните телевизии неодамна го обвинија „Телекабел“ и за недозволена медиумска концентрација. АВМУ неодамна покрена постапка за утврдување недозволена медиумска концентрација кај ТВ 24 Вести откако до Агенцијата биле доставени снимка од интервју на Роберт Димитров, сопственик на „Телекабел“, објавено на интернет порталот „Мактел“.

„Одредени негови изјави дадени во интервјуто укажуваат на можно постоење недозволена конентрација помеѓу оваа телевизија и Телекабел. Во тек е испитување на веќе обезбедените податоци и пробирање на дополнителни, за да се утврди дали постојат материјални докази за постоење недозволена медиумска концентрација“, велат од АВМУ. Се очекува институцијата деновиве да ги објави резултатите од постапката.

Во разговорот за овој портал, Димитров вели дека имал австриски партнер, познаник, кој ја има телевизијата на негово име, но признава дека Телевизијата за сите овие години е финансиски помагана од Телекабел.

„24 вести“, не е тајна, „Телекабел“ ја поддржува сите овие шест години иако работеше со минус, многу сум среќен што направивме бренд, пред се на кој граѓаните му веруваат и докажано е дека е под број 1 по доверба. Претходната власт можеби и правеше некои притисоци, не е тајна дека инспекцијата нон стоп доаѓаше и прашањата беа зошто се даваат позајмици. „Телекабел“ ја помагаше таа телевизија, со цел дека еден ден ќе работи позитивно и тие пари ќе ни се вратат – вели Димитров.

Од оваа компанија за ПИНА велат дека изјавите на Роберт Димитров биле извадени од контекст.

„Помеѓу „ТВ 24“ и „Телекабел“ не постои медиумска концентрација. Имаше една претставка од „Канал 77“ дека имало медиумска концентрација и по истата АВМУ од како изврши испитување, утврди дека нема медиумска концентрација. По одговорот, пак „Канал 77“ доставил претставка дека имало позајмици од „Телекабел“ кон „ТВ 24“ па АВМУ повторно отвори постапка за испитување на медиумска концентрација која е во тек. Очекуваме и овој пат АВМУ да утврди дека нема медиумска концентрација, имајќи ги во предвид нашите податоци кои се секогаш во рамките на законот“, велат оттаму.

Пред неколку дена „Телекабел“ имаше јавно препукување и со телевизијата „Канал 5“, откако ја известија јавноста дека ја исклучиле телевизијата од нивните пакети, бидејќи Договорот за реемитување кој го имале со „Канал 5“ бил истечен. Од „Канал 5“ пак тврдеа дека не е точно дека тие не го потпишувале договорот, туку дека операторот одбивал да го потпише договорот.

foom-logo-disklejmerТекстот е изработен во рамки на проектот „Опсерваторија на медиумските реформи“, што го спроведуваат Фондацијата за интернет и општество „Метаморфозис“, „Агора“ Центар за промовирање на граѓански вредности и Платформата за истражувачко новинарство и анализи (ПИНА), со финансиска поддршка на Фондацијата Отворено општество – Македонија.
Содржината на текстот е единствена одговорност на авторите и на ниту еден начин не може да се смета дека ги одразува гледиштата на Фондацијата Отворено општество – Македонија.


Алаѓозовски: Музичките субвенции биле алатка за купување послушност на уметниците


Скопје, 12 јануари, 2018 - 15:30 (META) 

Министерството за култура испратило инспектори во Македонската радио-телевизија (МРТВ) во врска со одлуките за субвенции за поддршка на домашната музичка продукција, кои констатирале дека роковите за носење на овие одлуки биле „длабоко пробиени“ и поради тоа треба да бидат поништени, соопштија од Министерството од каде велат и дека не само што нема да одобрат исплата на парите за избраните композиции, туку дека ќе спроведат истрага и за претходните конкурси.

Како што изјави министерот за култура, Роберт Алаѓозовски во Битола, инспекторите го предупредиле раководството дека се соочува со кривична одговорност поради незконски донесени одлуки, со кои се создава „штета по буџетот и кои претставуваат злоупотреба и несовесно работење во службата“.

Истоа така било констатирано дека во комисиите наместо музички уредници со работно искуство на таа позиција од најмалку пет години, дел од членовите воопшто не го исполнувале тој критериум, односно никогаш не работеле како музички уредници.

Алаѓозовски вели дека на некои автори им било овозможено да добиваат пари и преку категоријата „изведувачи“, а некои други за истата причина биле одбивани од конкурсот, а биле забележани и случаи на судир на интереси каде што сопружници биле членови на комисија, која доделила средства на група во која членувал нивниот син.

– Со оваа настаната ситуација уште еднаш се покажа колку бил штетен овој закон, кој постојано создавал долгови по буџетот на граѓаните, бил спроведуван на несоодветен начин и со неправилности, а воопшто не ги постигна декларираните ефекти, ниту пак придонесе за зголемување на квалитетот, развој на музичката индустрија и поголема присутност на домашните артисти на нашите медиуми, туку се претвори во алатка за клиентелизам и за купување послушност на музичките уметници – изјави Алаѓозовски.


Министерството за култура ќе ги преиспитува музичките субвенции на МРТВ


Скопје, 11 јануари, 2018 - 20:39 (META) 

Министерството за култура соопшти дека ќе ја преиспита законитоста на одлуките на Македонската радио-телевизија (МРТВ) од 5 јануари за доделените субвеници за поддршка на домашната музичка продукција.

Во врска со објавените резултати и одлуки на МРТВ по објавениот конкурс според Законот за поддршка на домашната музичка продукција, од Министерството информираат дека минатата година биле извршени јавни консултации со повеќе засегнати страни од кои произлегол заклучок дека законот треба да се укине.

„Министерството за култура подготви предлог–закон за престанување на важењето на Законот за поддршка на домашната музичка продукција, кој со допис го достави и побара мислење и од МРТВ. Во таа насока, на 27 декември Министерството за култура доби позитивен одговор од МРТВ, во кое се вели дека МРТВ ќе се ослободи од обврска која не влегува во нејзината основна дејност и работење утврдени со Законот за аудио и аудиовизуелни медиумски услуги“, стои во соопштението на Министерството.

Со овие одлуки на МРТВ, додаваат оттаму, се создаваат дополнителни непредвидени финансиски импликации и долгови врз буџетот за култура и посочуваат дека во моментов, Министерството за култура ги анализира финансиските импликации со кои ќе се оптовари буџетот.

„Министерството за култура до Владата веќе го поднесе предлог-законот за престанување на важењето на Законот за поддршка на домашната музичка продукција, со клучни аргументи дека овој Закон не придонесе за зголемување на квалитетот, ниту пак донесе до напредок и развој на музичката продукција и индустрија. За жал, повеќето од композициите воопшто не наидоа на прием ниту беа слушнати од поширока јавност, а ниту беа промовирани и емитувани интензивно на македонските радија и телевизии“, стои во соопштението.


Тевдовски: Преку софтвер ќе се следат обврските на буџетските корисници


Скопје, 4 јануари, 2018 - 11:41 (META) 

Министерството за финансии изработи софтвер, преку кој, сите буџетски корисници ќе мора да ги пополнуваат своите неплатени обврски, изјави министерот за финансии Драган Тевдовски во интервју за Македонска радио-телевизија (МРТВ).

Тевдовски рече дека е изготвено законско решение кое ќе овозможи, да се има постојан увид на обврските во реално време.

Тевдовски на 20 јули лани, информираше дека долгот на државните инстутиции заклучно со 31 мај годинава изнесува 363 милиони евра. Според него, ова е сериозна бројка на натрупани обврски, ако се има предвид дека дефицитот на Македонија е околу 300 милиони евра.

Уште тогаш Тевдовски најави дека, Министерството за финансии планира надоградба на софтверот за неплатените обврски да бидат системски евидентирани и да се гледаат во реално време.


Владата денеска ќе ги разгледува законите за ОТА и за следење на комуникации


Скопје, 26 декември, 2017 - 12:38 (META) 

Владата на денешната седница, закажана во 14 часот ќе ги разгледува предлог-законот за новата Оперативно-техничка агенција (ОТА) и новиот Законот за следење на комуникациите, кои се дел од реформите во безбедносните служби и системот за прислушување, што произлегоа од извештаите на експертскиот тим на Европската комисија предводен од Рајнхард Прибе.

Со новите закони, следењето на комуникациите ќе се врши преку новата независна институција ОТА, а не како што беше досега преку Управата за безбедност и контраразузнавање. ОТА ќе го активира сигналот и „ќе им овозможува на органите овластени за следење на комуникациите (УБК, Министерството за одбрана, МВР, Јавното обвинителство, Царинската управа, Финансиската полиција) пристап до податоците од комуникациско-информациските системи на операторите“.

Новиот Закон за следење на комуникациите, покрај функционирањето на ОТА, треба да обезбеди поголема контрола и надзор над работата на безбедносните службите и системот за следење на комуникациите.

На денешната седница се очекува Владата да ги усвои предложените закони и да ги достави во Собранието на гласање.

На оваа 45.седница на владата ќе бидат разгледани и измените на законите за електронски комуникации и за класифицирани информации, кои се прават заради нивно усогласување со новите закони за ОТА и за следење на комуникациите.

Министрите денеска ќе ги разгледуваат и законските решенија за Законот за судовите, Законот за извршување на санкциите, Законот за јавнообвинителска служба, Законот за кривичната постапка, Законот за јавното обвинителство, како и Законот за Народниот правобранител. Со измените на овие закони треба да се зајакнат контролните механизми врз работата на полицијата, односно гонење и санкционирање на случаи на полициска бруталност.

Имено, предложените измени на Законот за јавно обвинителство предвидуваат во Основното јавно обвинителство за гонење на организиран криминал и корупција да се формира посебно одделение за истражување и гонење на кривични дела сторени од лица со полициски овластувања и припадници на затворската полиција.

На денешната седница, владата ќе ја разгледа и предлог-одлукатa за усвојување на годишната програма за работа на „Македонска радио-телевизија“ за 2018 година и предлог-одлука за одобрување на Финансиски план за 2018 година на МРТВ.


УЈП ја објави најновата листа на должници


Скопје, 8 декември, 2017 - 16:29 (META) 

Управата за јавни приходи (УЈП) ја објави најновата листа на должници за долгови доспеани до 31 август и неплатени до 30 ноември врз основа на данок на додадена вредност (ДДВ), данок на добивка, персонален данок на доход, придонеси од задолжително социјално осигурување, акцизи и царини, за кои вкупниот износ на долгот е повисок од 120.000 денари за физичките лица и самостојни вршители на дејност и повисок од 300.000 денари за правните лица.

На листата се наоѓаат повеќе од 4.000 должници, а помеѓу најголемите должници, како и во претходните листи на УЈП, се и „Македонската радио-телевизија“ (МТВ), „МЖ – Инфраструктура“ и повеќе јавни претпријатија.


Манчевски: МРТ нема да одговара пред Владата, само пред Собранието


Скопје, 15 ноември, 2017 - 11:26 (META) 

Министерот за информатичко општество и администрација, Дамјан Манчевски и амбасадорот на Шведска во Македонија, Матс Стефансон разговараа за реформите во медиумската сфера, измените на Законот за аудио и аудиовизуелни медиумски услуги, како и за јавниот радиодифузен сервис.

Манчевски се осврна на промените во начинот на финансирање на МРТ и на воведувањето на четврти канал за малцинските заедници.

– МРТ нема повеќе да биде доведена во состојба да бара дополнителна финансиска поддршка од Владата, како што беше тоа случај кога средствата собрани од радиодифузната такса не беа доволни. Ова ќе придонесе кон стабилно финансирање на МРТ, МРД и АВМУ, односно тие повеќе нема да зависат од процентот на наплата на радиодифузната такса. На овој начин МРТ повеќе нема да треба да одговара пред Владата, туку со својата програма одговара само пред Собранието – истакнал Манчевски.

Амбасадорот Стефансон ги поздрави заложбите на МИОА за реформите кои ќе придонесат кон независен и силен јавен радиодифузен сервис.


ЕБУ воведува санкции за МРТ која тоне во долгови


Скопје, 26 октомври, 2017 - 9:42 (META) 

Гледачите на „Македонската радио-телевизија“ (МРТ) може наскоро да останат без европски спортски првенства, без „Евровизија“, странски програми, филмови и без странски документарци поради натрупан долг кон Европската радиодифузна унија (ЕБУ). Извор од програмскиот совет на МРТ, кој сакаше да остане анонимен, за ПИНА открива дека долгот надминува 500.000 евра. Ова можеби изгледа ситно во споредба со огромниот долг што националниот сервис го има натрупано низ годиниве, а кој е поголем од вкупните годишни приходи на телевизијата. На крајот на 2016 година, МРТ имала приходи од 19,3 милиони евра, а вкупниот долг натрупан со години кон домашни и странски доверители бил 21,8 милиони евра. И додека доверителите засега не креваат прашина, од ЕБУ не седат со скрстени раце и подготвуваат санкции за телевизијата.

МРТ има долг поради кој се соочува со санкции од трето ниво, потврди Клер Рејнфорд, висока претставничка за односи со јавноста од ЕБУ.

– За жал, „Македонската радио-телевизија“ веќе нема пристап до нашите сервиси сè додека не го плати долгот – вели Рејнфорд, која не ја откри сумата што ја должи националниот сервис.

Долгот кон ЕБУ се однесува за годишната членарина, но и за некои програмски права.

Според т.н. Кодекс за финансии, документ на ЕБУ, воведувањето санкции од трето ниво значи дека долгот е постар од 270 дена.

„Во случај на фактура која не е платена во рок од 270 дена од датумот на издавање, пристапот до сервисот ќе биде прекинат и извршниот одбор автоматски ќе побара препорака од Генералното собрание за целосно исклучување на членката од ЕБУ“, пишува во документот.

Нашиот соговорник од програмскиот совет на МРТ вели дека ваквото сценарио би било катастрофално за националниот сервис бидејќи телевизијата нема да може да емитува програма од ниту една членка на ЕБУ, ниту спортски натпревари, филмови, странски емисии, цртани филмови, ниту документарна програма.

Од генералниот директор на МРТ, Марјан Цветковски, не добивме одговор зошто телевизијата должи.

Неодамна беше укината радиодифузната такса, а Владата реши МРТ да се финансира од државниот буџет.

Повеќе на оваа тема прочитајте  тука.

foom-logo-disklejmerТекстот е изработен во рамки на проектот „Опсерваторија на медиумските реформи“, што го спроведуваат Фондацијата за интернет и општество „Метаморфозис“, „Агора“ Центар за промовирање на граѓански вредности и Платформата за истражувачко новинарство и анализи (ПИНА), со финансиска поддршка на „Фондацијата Отворено општество – Македонија“.
Содржината на текстот е единствена одговорност на авторите и на ниту еден начин не може да се смета дека ги одразува гледиштата на „Фондацијата Отворено општество – Македонија“.


Со 0,5 отсто од Буџетот МРТ ќе има значително помалку пари од порано


Скопје, 21 септември, 2017 - 13:44 (META) 

Со издвојување на 0,5 отсто од државниот буџет ,односно околу 885 милиони денари (14,4 милиони евра) за Македонската радиотелевизија (МРТ), националниот сервис ќе има помалку пари на располагање од буџетите во изнинатите неколку години, кои беа од 18 до 23 милиони евра.

Оваа сума, како што пишува „Вистиномер“, но, и како што предупредија Здружението на новинарите на Македонија (ЗНМ), Независниот синдикат на новинари и медиумски работници (ССНМ) и Советот за етика во медиумите (СЕММ), нема да гарантира незвисен, професионален и ефикасен национален сервис, што требаше да биде една од клучните реформи во медиумите.

Имено, според предложеното законско решение од Буџетот за радиодифузната дејност за 2018 година ќе бидат одвоени околу 14,4 милиони евра, од што на МРТ ќе и припаднат 10,7 милиони евра.

Според Законот средствата што се одвојуваат од буџетот за радиодифузијата се делат по принципот: МРТВ добива 74,5 отсто, Македонската радиодифузија 19,5 отсто, а остатокот од 6 отсто оди за Агенцијата за аудио и аудиовизулени мадиумски услуги (ААВМУ). Тоа значи дека МРТ ќе добие околу 10.7 милиони евра.

Само минатата година, која не се смета за најуспешна во буџетирањето на МРТВ, преку факторите РДТ, пари од Владата по разни основи и остварен приход од реклами, националниот сервис имал над 19 милиони евра за 2016 година.

Како што пишува „Вистиномер“, лани само од РДТ, јавниот сервис имал приход од околу 14 милиони евра. Со таа ставка буџетот на МРТВ, заедно и со другите приходи, во 2016 стигнал до над 19,3 милиони евра.

ЗНМ, ССНМ и СЕММ бараат од Владата сумата што ќе се одвојува за МРТВ да биде 1 отсто од државниот биџет или околу 25 до 30 милиони евра, годишно.

Од Министерството за информатичко општество и администрација во август годинава на финална расправа испратија предлог-законот за измена на Законот за аудио и аудиовизуелни медиумски услуги каде што процентот на буџетско финансирање за радиодифузијата беше 0,7 отсто. Но, наместо да се дискутира за таа верзија сега се појави предлог –закон во кој процентот за финансирање на радиодифузијата е 0,5 отсто.

Инаку, обезбедувањето на доволно средства за независно функционирање на МРТВ е и едно од клучните барања на Еврпската Унија и на европскиот експерт Рајнхард Прибе, во неговиот извештај од 2015 година и во најновниот од јули, оваа година.

„Мора итно да се обезбедат соодветни средства за да се засили нејзината независност и за да се овозможи ефикасно работење и управување“, стои во извештајот на Прибе.

 

foom-logo-disklejmerТекстот е изработен во рамки на проектот „Опсерваторија на медиумските реформи“, што го спроведуваат Фондацијата за интернет и општество „Метаморфозис“, „Агора“ – Центар за промовирање на граѓански вредности и Платформата за истражувачко новинарство и анализи (ПИНА), со финансиска поддршка од „Фондацијата Отворено општество – Македонија“.
Содржината на текстот е единствена одговорност на авторите и на ниту еден начин не може да се смета дека ги одразува гледиштата на „Фондацијата Отворено општество – Македонија“.


Собранието ја укина радиодифузната такса


Скопје, 19 септември, 2017 - 13:42 (META) 

Собранието денеска го донесе законот за укинување на радиодифузната такса, кој беше предложен во скратена постапка. За измените на Законот за аудио и аудиовизуелни медиумски услуги „за“ гласаа 70 пратеници, а „против“ и „воздражани“ немаше.

Бидејќи овој закон се носи и со Бадентерово мнозинство, укинувањето на радиодифузната такса го поддржаа 20 пратеници од немнозинските заедници.

Координаторот на пратеничката група на СДСМ, Томислав Тунтев, рече дека со ваквото решение граѓаните ќе се ослободат од една непотребна давачка, а од друга страна ќе се зголеми ефикасноста на работата на „Македонската радио-телевизија“.

Со законот се предвидува приходот што досега го добиваше МРТВ преку собирање на оваа давачка, да се финансира од државниот буџет и тоа во износ од 0,5 отсто од вредноста на буџетот на годишно ниво. За таа цел потребно е да се одвојат 885 милиони денари на годишно ниво од државниот буџет за 2018 година. Покрај од буџетот, МРТВ ќе се финансира и од други средства, односно од приходи на кабелските оператори и од приходи остварени со продажбата на програма произведена во МРТ.

Претходно денеска пратениците во Собранието го донесоа законот за стечајни работници, со кој на околу 3.000 лица им се овозможува да добиваат месечен надомест од 8.356 денари. Вчера беше изгласан и законот за минимална плата од 12.000 денари.