Американскиот претседател Доналд Трамп објави дека го паузира „Проектот Слобода“, креиран да ги насочи заглавените бродови надвор од Ормускиот теснец, за да може да финализира договор со Иран, но додаде дека неговата блокада на иранските пристаништа ќе остане на сила.
Наглата промена на планот на Трамп беше објавена на социјалните мрежи, велејќи дека го паузира за краток период за да им даде простор на напорите на САД да финализираат договор со Иран за да се стави крај на војната.
И покрај тоа што Проектот Слобода започна дури во понеделник, Трамп рече дека го направил потегот врз основа на „барањето на Пакистан и другите земји, огромниот воен успех што го имавме за време на кампањата против земјата Иран и, дополнително, фактот дека е постигнат голем напредок кон целосен и конечен договор со претставниците на Иран“. Иран сè уште не коментирал.
Објавата дојде откако воените лидери и државниот секретар на САД, Марко Рубио, инсистираа дека прекинот на огнот на Блискиот Исток сè уште се почитува и дека – иако конфликтот не е решен – почетната голема американска воена операција против Иран е завршена.
„Операцијата е завршена. Епски бес – како што претседателот го извести Конгресот – завршивме со таа фаза од неа“, рече Рубио.
Рубио на брифингот за медиумите во Белата куќа во вторникот изјави дека за да се постигне мир, Иран мора да се согласи со барањата на Трамп за неговата нуклеарна програма, а исто така да се согласи и за повторно отворање на Ормускиот теснец.
Паузирањето на Проектот Слобода од страна на Трамп се чинеше спротивно на коментарите од Рубио и американскиот секретар за одбрана, Пит Хегсет, само неколку часа претходно.
На прес-конференцијата во Пентагон, Хегсет рече дека САД успешно обезбедиле патека низ водниот пат и дека стотици комерцијални бродови се редат за да поминат низ него. „Знаеме дека Иранците се засрамени од овој факт. Тие рекоа дека го контролираат теснецот. Не го контролираат“, рече тој.
Рубио подоцна рече дека САД работат на тоа бродовите да поминат низ теснецот како „услуга за светот… затоа што ние сме единствените што можат“. Додека Рубио им се обраќаше на новинарите, товарен брод во теснецот пријави дека бил погоден од непознат проектил.
Рубио изрази надеж дека за време на посетата на Кина од страна на иранскиот министер за надворешни работи, Абас Арагчи, во среда, Пекинг ќе му ја повтори на Техеран потребата да се ослободи од својот зафат врз теснецот.
„Во интерес на Кина е Иран да престане да го затвора теснецот“, рече Рубио.
Досега, познато е дека само два трговски брода поминале низ рутата што ја чуваат САД, а стотици други, со до 23.000 членови на екипажот, се заглавени во Персискиот Залив.
Ефективното затворање на теснецот од страна на Иран, низ кој минувале големи резерви на нафта и гас пред војната, заедно со ѓубрива и други нафтени производи, ги зголеми цените на горивата нагло и ја потресе глобалната економија. Прекинувањето на зафатот на Иран би го негирало неговиот главен извор на влијание, бидејќи Трамп бара големо повлекување од својата спорна нуклеарна програма.
Во меѓувреме, втор ден по ред, Обединетите Арапски Емирати соопштија дека биле нападнати од ирански беспилотни летала и ракети, тврдења што Техеран ги негираше.
