Израел во средата изврши серија моќни воздушни напади врз сирискиот главен град Дамаск, ескалирајќи ја кампањата која, според израелските власти, има за цел поддршка на друзиското население, арапско малцинство кое е вмешано во смртоносни судири со сириските владини сили, пишува Си-Ен-Ен.

Нападите, кои според сириските власти усмртиле најмалку три лица во главниот град, ги натераа американските функционери да реагираат итно за да спречат поширок конфликт меѓу двете соседни земји. Сирија се согласи да ги повлече своите сили од јужниот град Сувејда и постигна нов договор за прекин на огнот со друзиските милитантни групи во тој регион.

Во телевизиско обраќање рано во четвртокот, сирискиот претседател Ахмед ал-Шараа изјави дека нацијата е соочена со две опции: „отворена војна“ со Израел „по цена на нашите Друзи“, или дозвола за верските водачи на Друзите „да се вратат на разумот и да го стават националниот интерес на прво место“.

„Не се плашиме од војна, нашата историја е полна со битки за одбрана на нашиот народ, но го избравме патот кој го става доброто на Сиријците пред хаосот и уништувањето“, рече ал-Шараа.

Израел ги засили нападите против Сирија и покрај притисокот од САД, кои се обидуваат да ја прекинат меѓународната изолација на земјата откако бунтовниците дојдоа на власт по падот на режимот на Башар ал-Асад кон крајот на минатата година.

Средбата на израелските ракети со Дамаск погоди повеќе владини згради. Еден сириски ТВ-канал прикажа директен погодок врз зградата на Министерството за одбрана, при што водителот мораше да се засолни во живо.

Во своето обраќање, ал-Шараа го обвини Израел дека се обидува да го подели сирискиот народ и вети заштита на правата на друзиското население.

„Израелскиот ентитет, познат по своите постојани обиди да дестабилизира и да внесе раздор, повторно се обидува да ја претвори нашата земја во бојно поле и да ја разгради ткаенината на нашиот народ“, рече тој.

Американскиот државен секретар Марко Рубио во средата изјави дека администрацијата на Трамп разговарала со сите страни во конфликтот за да се стави крај на судирите во Сирија.

„Се договоривме за конкретни чекори кои ќе ја завршат оваа вознемирувачка и ужасна ситуација вечерва. Очекуваме сите страни да ги исполнат обврските кои ги презедоа“, објави Рубио на платформата X.

Тој оцени дека најновата ескалација меѓу Израел и Сирија е „недоразбирање“, и во видео од Овалната соба заедно со претседателот Доналд Трамп додаде дека „цел ден сме во контакт со нив“.

Сириската државна новинска агенција САНА соопшти дека синоќа започнало повлекување на армијата од Сувејда. Телевизиски снимки покажаа колона воени возила како го напуштаат градот.

„Повлекувањето на сириската армија од Сувејда започна, во рамки на договорот меѓу државата и верското раководство на Друзите, откако армијата ја заврши својата мисија за гонење на нелегалните групи“, објави САНА.

Сиријската влада истовремено објави нов договор за прекин на огнот со Друзите, но не е јасно дали тој ќе биде прифатен, со оглед на поделбите внатре во заедницата.

Според Сириската мрежа за човекови права, најмалку 169 лица се убиени, а 200 други повредени во повеќедневните судири. Организацијата пријавува и вонправни егзекуции, артилериски напади и израелски воздушни удари.

Си-Ен-Ен не може самостојно да ги потврди бројките и побара коментар од сириската влада.

Израел, кој започна напади врз Сирија по падот на режимот на Асад во декември, тврди дека ги презема акциите за да ги заштити Друзите.

Министерот за одбрана Израел Кац објави снимки од нападите врз Дамаск, велејќи дека „болното враќање започна“.

На прес-конференција на израелската армија беше потврдено дека цел на нападите биле Министерството за одбрана и област во близина на претседателската палата.

Израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху претходно ја нарече новата сириска влада „екстремистички исламски режим“ и закана за Израел.

Министерот за надворешни работи Гидеон Саар изјави дека Израел сака да го задржи статус квото во јужна Сирија и да спречи појава на закани во тој регион.

Генералниот секретар на ОН, Антонио Гутереш, изрази загриженост за ескалацијата на насилството во Сувејда и ги осуди сите форми на насилство врз цивили, вклучително и произволни убиства и дејствија кои ја влошуваат верската тензија.

Гутереш исто така ги осуди „ескалациските израелски напади врз Сувејда, Дараа и центарот на Дамаск“ и повика на „итно запирање на сите прекршувања на сирискиот суверенитет“.

Нападите беа осудени од Турција, Саудиска Арабија, Обединетите Арапски Емирати, Катар и Иран. Европскиот совет, преку претседателот Антонио Кошта, повика на почитување на сирискиот суверенитет.

Друзите, религиозна група од околу еден милион луѓе, живеат претежно во Сирија, Либан и Израел. Тие практикуваат гранка на исламот која не дозволува преминување во или надвор од верата, ниту мешани бракови.

Претседателот ал-Шараа ветува инклузија и заштита на сите заедници, но екстремистички сунитски групи лојални на неговата влада продолжуваат со насилства врз верските малцинства.

Судирите започнаа викендов меѓу Друзите и Бедуините во Сувејда, по што интервенираше сириската армија.

Сириската влада соопшти дека постигнала нов договор за прекин на огнот, но истакнат друзиски лидер, Хикмат ал-Хиџри, го одби примирјето и повика на продолжување на отпорот.

Министерството за здравство на Сирија соопшти дека десетици тела се пронајдени во Државната болница во Сувејда по повлекувањето на „нелегалните групи“, но без дополнителни детали.

Во Сирија, Друзите се најмногу концентрирани во три јужни провинции блиску до Голанската висорамнина. Над 20.000 друзи живеат и во самиот Голан, кој Израел го анектираше во 1981 година.

Според видеа објавени на социјалните мрежи, стотици Друзи неодамна ја преминале границата од Голанската висорамнина кон Сирија во знак на поддршка на заедницата во судирите. Премиерот на Израел Нетанјаху ги повика да не го прават тоа: „Вие сте граѓани на Израел. Имам само едно барање, не ја преминувајте границата“, рече тој.