Претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, ја покани Канада да стане првата придружна членка на ЕУ. Во понуда без преседан, изнесена денеска, Фон дер Лајен изјави дека ЕУ и Канада гледаат на светот со исти очи преку споделени демократски вредности и заеднички пристапи кон многу големи прашања – од вештачката интелигенција и климатската криза до војната во Украина и геополитиката.
Говорејќи во присуство на канадскиот премиер Марк Карни во Европскиот парламент во Стразбур, таа рече: „Сакаме да ги подигнеме односите со Канада на највисоко можно ниво. Мора итно да ги преиспитаме и редефинираме нашите партнерства. Затоа, би сакала да соработувам со вас на отворањето на вратата Канада да стане првата придружна членка на ЕУ“.
Карни, кој треба утре да му се обрати на Парламентот, повика на единствен сојуз со ЕУ, додека Канада се обидува да ја намали својата голема зависност од трговијата со САД.
Канада и ЕУ веќе имаат трговски договор и бројни билатерални спогодби, но се приближуваат една кон друга откако Доналд Трамп се врати во Белата куќа и ги зголеми царините за двата стари сојузници, притоа постојано зборувајќи за тоа Канада да стане 51-ва американска држава и упатувајќи остри критики кон ЕУ.
Фон дер Лајен изјави дека постоечкиот трговски договор меѓу ЕУ и Канада ќе биде надграден во сојуз за иднината со цел да се создаде простор на заеднички просперитет и економска безбедност.
Таа најави дека двете страни ќе формираат и технолошки сојуз, ќе ги интегрираат одбранбените индустриски бази и ќе го направат Арктикот водечки заеднички проект. Претставниците на ЕУ се особено заинтересирани за енергетските и природните ресурси на Канада. Фон дер Лајен предложи заедничка работа во областите на енергетиката, критичните суровини, батериите, вештачката интелигенција, квантното сметање, сајбер-безбедноста и економската безбедност.
ЕУ, која брои 27 членки, досега немала категорија на придружно членство, иако одржува блиски врски со Норвешка, Исланд и Швајцарија, овозможувајќи длабока економска интеграција со овие земји кои ги почитуваат многу од правилата на ЕУ. Останува да се види што точно би значело придружното членство, вклучително и во однос на врската на Канада со единствениот пазар на ЕУ.
Кога Обединетото Кралство преговараше за своите односи со блокот по Брегзит, претставниците на ЕУ постојано нагласуваа дека не постои статус што би ѝ овозможил на некоја странска земја да биде „наполовина внатре, а наполовина надвор“ од единствениот пазар. ЕУ, исто така, цврсто го бранеше отфрлањето на четирите слободи на нејзиниот внатрешен пазар – слобода на стоки, услуги, луѓе и капитал. ЕУ и Канада треба да одржат самит кон крајот на октомври за понатамошно развивање на идеите.
Се очекува Карни да добие воодушевен прием кога ќе го одржи своето обраќање пред Европскиот парламент. Неговиот пристап кон справувањето со Трамп привлече широки пофалби меѓу европратениците.
Минатиот месец, Карни објави дека ги прекинува трговските разговори со САД, велејќи дека Канада нема да биде потчинета, а потоа воведе одмазднички царини за американски стоки во вредност од милијарди долари. Спротивно на тоа, ЕУ минатата година прифати тарифи од 15% за многу европски стоки, додека ги отфрли сопствените давачки за да избегне трговска војна со Трамп.
