Реџепи: Северната траса на гасоводот би уништила многу повеќе зеленило


Скопје, 18 септември, 2018 - 8:03 (META) 

Македонски енергетски ресурси (МЕР) е државна компанија која стои зад изградбата на гасоводот од Скопје кон Тетово и Гостивар, што поминува преку заштитеното подрачје на парк-шумата Водно. Граѓанската иницијатива „Го сакам Водно“ го артикулираше граѓанското незадоволство од уште еден проект што ќе значи натамошна деградација на ионака сериозно уништеното зеленило и живиот свет на „белите дробови на Скопје“, а застанаа и пред багерите кои пред еден месец почнаа со копање за гасоводот на сртот на Водно. Власта реагираше со времено запирање на механизацијата и со преговори со екологистите, но не отстапува од проектот. За овие прашања, разговаравме со директорот на МЕР, Бајрам Реџепи.

Кога ќе продолжите со градежните работи на гасоводната делница преку Водно? Што доколку има физичка блокада од еко-активистите?

– Според студијата за влијанието врз животната средина, сечењето на дрвата не е препорачливо да биде во период од 1 март до 1 октомври, и ние ги запазуваме сите тие мерки предвидени во таа студија. Што се однесува до физичките блокади, ние се обидуваме да ги убедиме активистите на сите состаноци и јавни дебати, што ќе значи за државата ако проектот престане да се реализира во оваа фаза и очекувам дека тоа ќе биде сфатено рационално.

Најавивте стеснување на трасата на 10 метри широчина. Како тоа ќе влијае на безбедноста на гасоводот, кога таа е стандардно е широка не помалку од 25 метри токму од безбедносни причини. Што во случај на пожар? Како ќе се интервенира на таков терен?

– Стеснувањето е само на работниот појас и нема да има никакво влијание за безбедноста на гасоводот. Пристап ќе има до целата траса и тоа е дефинирано по основен проект и со стандарди за градење на преносен систем на гас.

Му ги плативте веќе исечените дрва на град Скопје. Колку ве чинеа исечените дрва на Водно? Колку дрва ќе исече МЕР вкупно на трасата 5, ќе се надоместат ли и на кој начин?

– Досега на Водно немало сечење на дрва. Тоа ќе биде според препораките на студијата за влијанието врз животната средина. Ние на Водно ќе сечеме помалку од 2 хектари шума, или околу 1.400 метри кубни дрва. Тоа ќе биде надоместено неколкукратно со програмата за рекултивација која ќе го изготви Град Скопје во соработка со стручни лица. На пет метри од оската на гасоводот нема да може да се сади високостеблеста шума, но тоа не значи дека покрај оска нема да може да се садат нискостеблесни растенија  како што се шумски капини и друго шумско овошје, кои ќе може да ги користат планинарите што ќе ја користат таа патека за пешачење.

Зошто воопшто е избрана трасата на гасоводот да поминува преку Водно, кога најприродно, според географската поставеност, ќе беше таа да оди од Арачиново, кон Тетово покрај обиколницата, достапно, по рамно и со малку вегетација и градби? Знам дека одлуката е донесена пред вие да застанете на чело на МЕР, но би требало да сте информиран – дали е вистина дека одлуката паднала заради изградбата на Сончев град и планираната урбанизација на Водно?

– Нема такви индикации дека поради Сончев град била избрана трасата да оди низ Водно. А дали низ северната страна на Скопје би била подобра варијанта, тоа во оваа фаза на реализација на проектот е нерационално да се дискутира, заради причините што неколку пати ги повторуваме. Пред се, интервенциите врз зеленилото на таа траса би имале далеку поголемо влијание врз амбиенталниот воздух во Скопје. Исто така, досегашната инвестиција од околу 10 милиони евра ќе пропадне целосно и ќе има дополнителни трошоци од 10 милиони евра, и секако ќе треба проектот да се одложи во најдобар случај за пет години. Треба да земете предвид и дека во тој период ќе биде сечено такво количество на дрво за огрев или повеќе и тоа дневно, за потребите на домаќинствата во Скопје, Тетово и Гостивар.

Беше изнесен аргументот дека на тој потег гасоводната траса ќе се вкрстела со главниот довод на вода од Рашче за Скопје. Дали е вистина дека гасоводот сепак ќе го сече водоводот од Рашче со кракот кој ќе оди кон Косово?

– Тоа е целосна шпекулација. За интерконективниот вод за Косово не постои ниту физибилити студија, ни идеен проект, ниту е дефинирана траса кај треба даде помине.

Постојано се тврди дека застојот поради протестите на екологистите ја одложува гасификацијата, но знаеме дека таа не зависи само од Водно. Кој ќе ја гради секундарната гасоводна мрежа, кој ќе стопанисува со неа? Ќе им соопштите ли на граѓаните колку ќе ги чини да се приклучат на гасоводната мрежа, со инсталирање на сите потребни апарати, бојлери, цевки и слично?

– А.Д. МЕР е оператор за пренос. Со новиот Закон за енергетика јасно се дефинирани дејностите. Но, Владата има формирано работна група, која интензивно работи на изнаоѓање модел за изградба на дистрибутивните мрежи низ градовите и со задоволство можам да ве информирам дека во скоро време ќе се обезбедат и средства и модел за изградба.


Кајакарење по бетонска река за подигнување на свеста за заштита на реките


Скопје, 14 септември, 2018 - 12:20 (META) 

Активистите утрово кајакареа по бетонската река пред Владата за да ја подигнат свеста кај јавноста за значењето на недопрената природа и прекрасните речни долини и кањони на Балканот.

Еко-свест заедно со ФРОНТ 21/42 покренаа петиција за стопирање на изградбата на хидроенергетски проекти во заштитените подрачја низ Македонија која се уште е отворена за потпишување.

„Во последните три дена Македонија беше дел од кампањата „Balkan Rivers Tour“, односно „Кајакарeње по балканските реки“. Со турнејата, тимот на „Balkan Rivers Tour“ дава поддршка на локални иницијативи што имаат заедничка цел – да ги заштитат последните слободни реки во Европа. Турнејата вклучува кајакарење по 23 реки низ 6 држави во 39 денови, почнувајќи од Тепелене, Албанија па се до Љубљана, Словенија, вклучувајќи ја и реката Радика во Националниот парк Маврово.

Екологистите велат дека „во Македонија, речиси сите реки се под големи директни и индиректни антропогени притисоци, во најголем дел од акумулации изградени на нив.“

„Планирани се повеќе од 400 хидроенергетски проекти само во нашата земја. Половина од нив во недопрена природа во најживописните речни долини. Пресушувањето на овие реки и уништувањето на нивното речно корито значи уништување на ретки и ендемични видови флора и фауна кои се дел од пошироки екосистеми дел од кои е и човекот. ООН уште во 2004 предупреди дека до 2025, 1.800 милиони луѓе ќе живеат во земји со недостиг на вода за пиење. Пресушувањето на реките ги доведува во опасност изворите на питка вода за жителите на многу локации во Македонија“, се вели во соопштението на „Еко-свест“.


РЕК Битола се обврза помалку да ја загадува животната средина


Битола, 29 мај, 2018 - 16:23 (META) 

Регионалниот Центар за животна средина за Централна и Источна Европа и РЕК Битола потпишаа меморандум за соработка, со кој ќе ја промовираат одржливата употреба на природните ресурси и заштитата на животната средина.

„РЕЦ и РЕК Битола со овој Меморандум за соработка се обврзуваат на заедничка посветеност, да ги намалат влијанијата од производствените капацитети врз животната средина и нејзина заштита, и унапредување преку стимулирање на одржлив развој. Овие заложби се и во насока на исполнување на инвестициската програма на АД ЕЛЕМ и на РЕК Битола, меѓу кои се и зголемено производство од обновливи извори на енергија, зголемување на енергетската ефикасност, модернизација на постојните објекти, воведување на еколошки технологии и усогласување со националните и ЕУ стандардите“, соопштуваат од компанијата.


ЕЛЕМ ќе ги реконструира филтрите на РЕК Битола за да се намали загадувањето


Скопје, 24 јануари, 2018 - 14:20 (META) 

ЕЛЕМ годинава ќе изврши реконструкција на електростатските филтри на РЕК Битола, за да се намали емисијата на парашина, а со тоа и загадувањето на околината, информираа од Владата.

– Сметаме дека сумата која е издвоена е крајно сериозна и ќе придонесе кон подобрување на состојбите со аерозагадувањето во Битола и околината –  изјави денеска портпаролот на Владата, Миле Бошњаковски.

ЕЛЕМ во својата годишна инвестициска програма предвидува 20 милиони евра за еколошки проекти со кои ќе придонесе во заштитата на животната средина.


Град Скопје изработи анализа за можностите за намалување на ризикот од поплави


Скопје, 30 ноември, 2017 - 15:01 (META) 

„Анализа на можностите за намалување на ризикот од поплави во Скопскиот Регион“ е името на студијата што Град Скопје ја изработи во соработка со УНДП, а денеска беше презентирана пред јавноста.

– Градот Скопје почнува нова практика во начинот на работењето, во смисла на споделување на резултатите од научните студии со јавноста. Сакам да нагласам дека Градот Скопје и УНДП во декември 2014 година почнаа заедничка реализација на проектот за зголемување на урбаната отпорност на природни катастрофи и на климатски промени, со примена на информатичка технологија, кој сè уште е активен – рече Љубица Јанчева, претседателка на Советот на Град Скопје.

На презентацијата на овој значаен документ присуствуваа и постојаниот претставник на УНДП, Луиза Винтон, како и претставнци од скопските општини, јавните градски претпријатија, министерствата и од научните институции, невладини организации и граѓани.

Во анализата се содржани сите активности, анализи и моделирања во стратегијата за климатски промени, како и сознанијата од поплавите во септември 2016 година во Стајковци и во населените места во близина.

Постојаниот претставник на УНДП, Луиза Винтон, порача дека треба да се работи на намалување на ризиците од поплавите, имајќи го предвид, пред сè, доброто и безбедноста на луѓето, зашто алармот од климатските промени е веќе вклучен.


Заев до ЛГБТИ-заедницата: Ве охрабрувам да бидете гласни и слободно да се изразувате


Скопје, 1 ноември, 2017 - 12:22 (META) 

Ве охрабрувам да бидете гласни, слободно да се изразувате и да дејствувате во насока на заштитата на правата на граѓаните, истакна премиерот Зоран Заев, во своето обраќање по повод одбележувањето на петгодишнината од формирањето на ЛГБТИ-Центарот во Скопје.

Осврнувајќи се на инцидентите и на нападите, кои сè уште не се расчистени и поради кои центарот ја смени својата локација и се иссели од просториите во Скопската чаршија, Заев рече дека тие времиња на беззаконие, на кршење на човековите права по која било основа се минато, затоа што „Владата поставува темели на држава која е заедничка за сите и која ќе се стреми да ги штити правата на секој, без разлика на какви било различности, припадност, уверувања и слично“.

Еден од чекорите што се преземаат во таа насока, рече Заев, е подготовката на новиот закон за спречување и заштита од дискриминација, за кој во тек е јавната расправа.

– Целта е, со овој закон да постигнеме законска усогласеност со меѓународните стандарди за човекови права. Дефинирањето поими, што се подразбира под дискриминација, ќе биде во согласност со меѓународните стандарди. Значајни промени се предвидени и во самата Комисија за заштита од дискриминација, која ќе биде професионализирана, преку транспарентен избор на членови, докажани во областа на човековите права. Знаеме дека законите не се доволни и дека тоа што е потребно е да се погрижиме сите ние, како заедница, да покажеме почитување и недискриминација по која било основа, низ давањето личен пример, во семејството, во нашето непосредно опкружување, во општеството – истакна Заев.


Вакцинацијата против грип ќе почне в среда


Скопје, 16 октомври, 2017 - 16:06 (META) 

Вакцинацијата против грип ќе почне в среда (18 октомври) и ќе се врши во центрите за јавно здравје и во нивните подрачни единици на територијата на целата држава, информираат од Министерство за здравство.

„Вакцината е подготвена во согласност со препораките на СЗО и штити од два типа вируси од групата A и од еден тип вирус од групата Б, а производител е „Абот“ од Холандија. Вакцинацијата е единствена превентивна заштитна мерка против грип и се препорачува за лицата над 65 години, особено хронично болните лица, мали деца под три години со намален имунитет, здравствени работници, лица со кардиоваскуларни и со респираторни заболувања, како и воопшто за лица со намален имунитет“, се вели во сооопштението на Министерство за здравство.

Оттаму велат дека вакцината против грип е незадолжителна и се дава на доброволна база. Цената на вакцинацијата е 400 денари, исто како и минатите години.


„Фејсбук“ работи на заштита на изборите во Германија од руско влијание, вели Зукерберг


Менло Парк, 22 септември, 2017 - 15:05 (META) 

Основачот и директор на „Фејсбук“,Марк Зукерберг во видео-обраќање изјави дека социјалната мрежа ќе и помогне на Германија во спречувањето на евентуално мешање на Русија во парламентарните избори во земјата, закажани за в недела.

„Работиме на тоа да обезбедиме интегритет на германските избори за време на викендот, од преземање на мерки против неколку илјади лажни профили, до соработка со властите…како и размена на информации за безбедносните постапки со кандидатите и партиите“, вели Зукерберг во обраќањето, објавено синоќа, во кое ги наведе мерките што „Фејсбук“ ги спроведува и планира да ги спроведе за заштита на интегритетот на демократските изборни процеси во светот од руско влијание.

Тој наведе дека „Фејсбук“ отстранил илјадници лажни профили поврзани со Русија, а преку кои имало обид да се влијае на гласањето во неколку земји, меѓу кои неодамна била и Франција. Зукерберг додава дека засега не е забележан сличен обид и во Германија, но, во тек е анализата на активностите на отстранети профили во оваа земја.

Основачот на „Фејсбук“ соопшти дека компанијата ќе сподели 3.000 политички реклами поврзани со Русија, со истражителите во САД, во врска со претседателските избори што се одржаа минатата година, на кои победи Доналд Трамп.

На ваквите наводи веднаш реагираше Кремљ, нагласувајќи дека Русија никогаш не огласувала на „Фејсбук“ во обид да влијае на американските претседателски избори.

„Ние не знаеме како да поставиме оглас на ‘Фејсбук“. Ние тоа никогаш не сме го правеле, и Русија никогаш не била вмешана“, изјавил синоќа, портпаролот на Кремљ, Дмитри Песков.

Инаку, Зукерберг во обраќањето ветува дека политичкото рекламирање на неговата мрежа во иднина ќе биде потранспарентно.

„Ние ќе работиме со другите за да создадеме нов стандард за транспаретност за политичкото рекламирање он-лајн“, вели Зукерберг.


Стаклен ѕид отпорен на куршуми ќе се гради околу Ајфелова кула


Париз, 18 септември, 2017 - 10:25 (META) 

Ајфелова кула во Париз ќе биде обезбедена со стаклен заштитен ѕид, а ќе се гради според проект на австрискиот архитект Дитмар Фајхтингер.

Изградбата, според пишувањата на австрискиот весник „Стандард“, треба да почне денеска, а ќе треа половина година и ќе чини 20 милиони евра. Зад ѕидот планирана е изградба на бетонски столбови кои треба да спречат напади со камиони.

Фајхтингер изјави дека ќе се обиде обезбедувањето на Ајфелова кула да го направи што е можно подискретно.

„Избравме непробојно стакло со дебелина од 70 сантиметри, за да се овозможи отворен поглед“, изјави тој.


Топлотен бран за викендот, Македонија ќе биде во жолта фаза


Скопје, 15 септември, 2017 - 15:05 (META) 

Според најавата на метео-алармот од Управата за хидрометеоролошки работи, во текот на викендот што следува, територијата на целата држава ќе биде зафатена со температура од жолта (алертна) фаза, информираат од Министерство за здравство.

Од таму апелираат граѓаните особено да внимаваат на своето здравје, поради температурните осцилации во изминатиот период.

Исто така, потребно е да се избегнува директна сончева изложеност, како и да се почитуваат општите мерки за заштита на здравјето.