Трпевски: Постои опасност да влеземе во магичен круг од лоши закони


Скопје, 13 ноември, 2018 - 10:14 (META) 

Во Македонија законите многу често се носат без соодветна подготовка на трошоците што ќе ги предизвикаат за граѓаните и компаниите, но и за администрацијата и воопшто без проценка на влијанието на новата регулатива врз секојдневниот живот.

Ваквата состојба трае со години, а ништо не е поразлична и минатата година, период во кој Македонското здружение на млади правници истражуваше како министерствата соодветно ги подготвуваат законите.

По тој повод поразговаравме со Бојан Трпевски, координатор од Македонското здружение на млади правници за проектот „Со квалитетна проценка на влијанието на регулативата до подобро законодавство во РМ” спроведуван од  Институтот за демократија Социетас Цивилис и Центарот за економски анализи, а финансиран од Европската Унија.

Македонското здружение на млади правници анализираше како министерствата во 2017 постапуваа при спроведување на обврските што произлегуваат од актите кои го уредуваат процесот за процена на влијание на регулативата (ПВР). Какви беа главните наоди?

– Анализата ги следеше и оценуваше документите кои министерствата се должни да ги изготват при спроведување на ПВР процесот. Покрај тоа, за потребите на анализата беше спроведен и прашалник за лицата одговорни за ПВР во сите министерства во Македонија, со цел да ги слушнеме проблемите со кои тие се соочуваат при неговата имплементација. Она што произлезе од анализата е дека министерствата се соочуваат со сериозни предизвици при имплементација на ПВР, почнувајќи од процесот на планирање па се до процесот на изготвување на самите извештаи.

Она што можеби би го издвоиле како клучно е тоа што и покрај задолжителноста на спроведување на ПВР, за 6 закони воопшто не бил спроведен процесот; во 75 отсто на ЕНЕР не се објавени Извештајот за ПВР и предлог законот; министерствата во извештаите за ПВР не посветуваат доволно внимание на точно и детално утврдување и опис на проблемот поради кој се јавува потребата од измена на одреден закон, ниту пак целите во најголем број од случаите не се марливи, реални и остварливи; не е посветено доволно внимание во анализирањето на влијанијата (социјални, економски, фискални, административни и сл.) кои одреден закон ќе ги произведе при неговата имплементација; министерствата немаат детален план како ќе го следат спроведувањето на законот, а консултациите не секогаш се спроведуваат целосно и не секогаш се вклучени сите засегнати страни во него.

Кај колку министерства наместо суштинска се прави проформа процена на влијанието и трошоците од новите закони?

– Министерствата генерално суштински не го спроведуваат ПВР процесот, особено во извештаите за ПВР многу малку внимание е посветено на трошоците и влијанијата кои ќе ги произведе одреден закон. Секако дека постојат исклучоци и постојат ПВР процеси и извештаи за ПВР кои се соодветно спроведени, но ваквите добри практики се многу малку.

Какви се последиците од несоодветната подготовка на новите закони?

– Последиците од несоодветно спроведување на ПВР процесот и несоодветната подготовка на законите може да бидат многубројни. Она што би го извдвоиле како најважно е дека поради несоодветно подготвен закон, државата би се соочила со проблеми при неговата имплементација, со што всушност ние како држава се соочуваме во сите овие 27 години независност, незадоволство кај лицата или групите кои директно се засегнати и над кои се применува одреден закон, што пак на крајот резултира со измена на конкретниот закон. Доколку и за оваа измена не е соодветно спроведен ПВР процесот, постои опасност да влеземе во „магичен круг“ во кој за еден закон може да треба да се направат повеќе измени, што пак влијае и на правната сигурност на граѓаните.

Според вас, како би требало министерствата да се поттикнат да вршат правилна проценка на влијанието на регулативата односно каде треба да се бара решението на овој проблем?

– Од анализата би можеле да се издвојат два типа на препораки: краткорочни и долгорочни или системски кои произлегоа од компаративната анализа на добри практики која ја спроведовме, а со која се опфатени земји од регионот, но и едни од најразвиените земји како Обединетото Кралство и Франција. Од она што го детектиравме како моментална ситуација, потребна е доследна примена на обврската за ажурирање на годишниот план за спроведување на ПВР, независно дали промената произлегува од годишната програма за работа на Владата или од друга иницијатива.

Она на што државата треба да размисли во иднина е дали се потребни некои системски промени во ПВР процесот. Би било корисно обврската за ПВР да се издигне на ниво на закон, а не како што е сега на ниво на Деловник на Владата односно на подзаконски акт. Она што исто така сметаме дека би било корисно е да се подготвуваат Стратегија и Акциски план за спроведување на ПВР.


Администрацијата за десет години не научи како се подготвуваат закони


Скопје, 31 октомври, 2018 - 9:55 (META) 

Македонската администрација за цела деценија не научи соодветно да ги подготвува новите закони со што граѓаните би имале увид во тоа, какво влијание би имала новата регулатива врз секојдневието, односно какви ќе бидат трошоците од спроведувањето на новите законски одредби.

Речиси десет години по воведување на алатката „Проценка на влијанието на регулативата“ (ПВР), земјава не може да потврди релевантни резултати. Тоа го покажува Анализата на квалитетот на формуларите за проценка на влијание на регулативатa издадена од Институтот за демокрактија „Социетас Цивилис“ – Скопје.

„Нацрт–извештаите за проценка на влијанието на регулативата(ПВР) не содржат доволно податоци што на носителите на политики би им овозможиле формирање решение базирано врз докази, а на граѓаните пак целосен увид во проблемите, во можните решенија и во трошоците од нивното спроведување“, вели Наталија Шикова, авторка на анализата.

Во анализата се укажува дека постои евидентен јаз меѓу барањата постојни во документите за проценка на влијанието на регулативата и реалната практика.

„Повеќе од очигледно е дека ПВР и нејзините алатки (анализите, вклученоста на засегнати страни, итн.) се употребуваат сосема површно и тоа откако политиките и регулаторните одлуки веќе се направени. И покрај теоретската надмоќ, евидентно е дека во практиката ПВР се гледа само како вежба за „чекирање на квадратчиња“ (checking the boxes) и се занемаруваат сите други релевантни аспекти поврзани со анализа на одредена политика. Оваа констатација не важи само за импактите што тешко се проценуваат па најчесто и се изоставаат, туку речиси за сите можни влијанија. Оттаму, се чини дека ПВР повеќе се користи само формално, односно служи за да легитимира однапред определена акција или чекор, отколку да обезбеди навистина балансиран доказ во прилог или против планираната политика“, се вели во анализата.

Во оваа анализа се укажува дека политичката посветеност при спроведувањето на процесот е клучна, но најверојатно не постои целосна посветеност и сфаќање на важноста од проценка на влијанието на регулативата.

„Ова се огледа при слабиот квалитет на пополнувањето на извештаите за проценка на влијаниет на регулативата, потпишани од највисоките функционери на институциите. Оттаму, јасно е дека наместо обезбедување информирано решение и носење одлуки засновани на докази, во најголемиот дел од случаите ПВР се спроведува за да се оправдаат различни иниституционални или политички интереси“, пишува во анализата.

Во неа се констатира дека во економските фактори целосно се занемаруваат односно не се спроведува ниту стандардната анализа на придобивките – трошоците, ниту мултикритериумската анализа.

Како решение на овие проблеми се препорачува креаторите на политики да ги проценат и да ги измерат алатките што им се на располагање, и да определат како најдобро да ги употребат и да ги комбинираат за да постигнат конкретни резултати. Исто така, се укажува дека администрацијата треба да биде подложна на постојан тренинг за да стекне аналитички способности и да биде во можност да направи издржана анализа.


Заев: Немам докази за руско влијание во Македонија


Скопје, 17 септември, 2018 - 11:01 (META) 

Премиерот Зоран Заев, одговарајќи на новинарски прашања на конференцијата посветена на слободата на медиумите во регионот, рече дека нема докази за руско влијание во Македонија.

– Немам докази за руско влијание овде. Руската Федерација е пријател на Република Македонија и нема ништо против интеграцијата на Македонија во ЕУ, но отворено е против НАТО. Ако имам докази за мешање со лажни вести јас јавно ќе ги споделам – рече Заев.

Тој потсети дека нема алтернатива за Македонија освен ЕУ и НАТО, и дека Македонија „сака пријателство со сите земји“.

Заев истакна дека е запознаен со информациите за мрежи на профили кои шират лажни вести на социјалните мрежи и традиционалните медиуми и порача дека се надева дека ќе „можеме да ги дознаеме деталите“, но дека тој нема идентификувано земји кои шират лажни вести.

Премиерот предупреди дека „злоупотребата во форма на дезинформирање многу лесно се рефлектира врз безбедноста и не претставува слобода на говор“.

Прашањето беше поттикнато од изјавата на портпаролот на Пентагон Ерик Пеон, дадена за „Њујорк тајмс“ пред денешната посета на државниот секретар за одбрана Џејмс Матис на Македонија, кој рече, „зачленувањето на Македонија во НАТО е еден од најлошите кошмари на Русија“.

Заев рече и дека државниот секретар за одбрана на САД, Матис е дојден да ги охрабри граѓаните да си го искористат своето демократсо право на референдумот и очекува со него да разменат искуства како партнерски земји.


Јанкулоска влијаела Антикорупциска да отвори предмет за имотот на Јасна Црвенковска


Скопје, 17 август, 2018 - 15:54 (META) 

Дел од прислушуваните разговори кои денеска беа објавени на рочиштето за случајот „Титаник“ на СЈО, покажуваат дека Мартин Протоѓер за време на изборната кампања во 2011 година и наложува на тогашната министерка за внатрешни работи Гордана Јанкулоска да провери дали сопругата на тогашниот лидер на СДСМ, Бранко Црвенковски, има куќа на хрватскиот остров Корчула.

„Ова е многу важно, ќе направи пресврт во кампањата. Провери преку матичен број дали е на име на жена му. Ме чекаат ’Дневник‘ да им ја дадам приказната“, ѝ вели Протоѓер на Јанкулоска.

Откако таа се јавила во Србија, по што ѝ било потврдено дека таму живее семејство со исто презиме, на Иво Котевски му вели да и нарача на Антикорупциска да отвори предмет за овој случај.

„Ај кажи Антикорупциска да си имаат предмет за имотот на Б.Ц. Јави им се на Борче и на Љубинка, охрабри ги“, му вели Јанкулоска на Иво Котески и му потенцира да му се јави на тогашниот претседател на комисијата Воислав Зафировски.

Од следниот разговор меѓу двајцата сопартијци се дознава дека Антикорупциска ја послушала партиската наредба, односно „се охрабриле да постапуваат“.

„Отворија предмет, а сега да ги притиснеме да објават дека има корупција“, му вели Јанкулоска на Протоѓер.


Анкета: 42,6 отсто не ја оправдуваат одлуката на МПЦ-ОА да побара од БПЦ да и биде мајка-црква


Скопје, 13 март, 2018 - 13:02 (META) 

Двете најголеми верски заедници МПЦ-ОА и ИВЗ имаат големо влијание врз политиката, покажува истражувањето „Религија-Политика-Општество: Влијанието на Религијата во Политиката и Општеството” на Фондацијата „Конрад Аденауер“ во соработка со Институтот за Политички истражувања-Скопје и молитвеникот за информации Религија.мк.

Поголемиот дел од анкетираните – 42,6 отсто не ја оправдуваат одлуката на МПЦ-ОА да побара од БПЦ да и биде мајка-црква, додека овој потег на МПЦ го поддржуваат 35,4 отсто од граѓаните.

Високи 89,1 отсто од граѓаните сметаат дека МПЦ-ОА не треба да отстапи од барањето за автокефален статус, а 42,1 процент сметаат дека Српската православна црква (СПЦ) треба да биде првата црква која ќе го признае автокефалниот статус на МПЦ-ОА наспроти 18,6 отсто кои сметаат дека тоа треба да биде бугарската.

На прашањето, дали има и колкаво е влијанието на МПЦ-ОА врз политиката 33 отсто од испитаниците одговориле дека МПЦ-ОА има големо влијание, 32,2 отсто сметаат дека има мало влијание, а дека нема влијание сметаат 26.6 отсто од анкетираните.

Дека ИВЗ има големо влијание врз политиката сметаат 46,2 отсто од граѓаните, 20,3 отсто сметаат дека има мало влијание, а дека нема влијание мислат 21,3 отсто од испитаниците.

Мислењата се поделени на прашањето, дали верски претставници треба да присуствуваат на камен-темелник или отворање на државни објекти, па така резултатите покажуваат дека 47 отсто од граѓаните сметаат дека не треба, а 42,6 отсто сметаат дека треба.

Повеќе од половина од испитаниците – 52,6 отсто сметаат дека црквите и верските заедници треба да бидат повеќе активни во социјалниот живот во општеството, а 27,5 проценти сметаат дека треба да бидат помалку активни.

На прашањето дали покрај државата и верските заедници би требало да отвораат домови за деца без родители или болници за социјално загрозени 81,2 отсто од анкетираните одговориле потврдно а само 10,8 отсто дека не се согласуваат.

Високи 75,9 отсто од граѓаните сметаат дека во Македонија во моментов има доволно верски објекти.

Анкетата била спроведена на национално ниво во текот на месец јануари оваа година на 1.107 испитаници.


Седма година по ред, Ангела Меркел е највлијателна жена според магазинот „Форбс“


Њујорк, 1 ноември, 2017 - 20:47 (META) 

Магазинот „Форбс“ ја прогласи германската канцеларка Ангела Меркел за највлијателна жена во светот за 2017 година. Меркел на врвот на листата на „Форбс“ се наоѓа веќе седма година по ред. Листата на 100 највлијателни жени беше објавена денеска.

На второто место се наоѓа британската премиерка Тереза Меј, која доаѓа на местото на поранешната државна секретарка на САД, Хилари Клинтон. Таа на оваа позиција на „Форбс“ беше лани.

На трето место на листата на највлијателни жени е и Мелинда Гејтс, сопругата на основачот на компанијата „Мајкрософт“, Бил Гејтс.

Помеѓу десетте највлијателни жени во светот се и директорките на компаниите „Јутјуб“, „Фејсбук“, како и шефицата на Меѓународниот монетарен фонд, Кристин Лагард.


Кина е на добар пат да биде најмоќната држава во светот, оцени Џинпинг


Пекинг, 28 октомври, 2017 - 16:56 (META) 

Претседателот на Кина, Кси Џинпинг, кој беше реизбран за лидер на Комунистичката партија на Кина, најави дека следува ера во која државата ќе се доближи до лидерската позиција како најмоќна држава во светот.

Тој рече дека ќе продолжи да гради напредно општетсво, иако во меѓувреме, државата станала богата и моќна.

Според аналитичарите, откога Џинпинг е на претседателското место од 2013 година, направил големи работи за државата, а најважна била реформата во војската.

Се очекува следната година во март да добие втор мандат и како претседател на Кина.


Анкета: Медиумите во Македонија се подложни на корупција и зависни од политика


Скопје, 12 октомври, 2017 - 14:08 (META) 

Медиумите во Македонија се зависни од политичките влијанија, но и се корумпирани. Ваква е перцепцијата на граѓаните што биле анкетирани во рамкитете на „Балкански барометар 2017“ – истражување на јавното мислење во Југоисточна Европа, што веќе трета година по ред го спроведува Регионалниот совет за соработка – оперативно тело на земјите од регионот.

Според истражувањето, дури 72 отсто од граѓаните на Македонија се согласуваат делумно или целосно дека медиумите се зависни од политичко влијание, 23 отсто мислат дека не се, а само 3 отсто не знаат или не сакаат да одговорат.

Во Македонија 42 отсто од испитаниците веруваат оти медиумите се моќни да ја контролираат владата и да ја направат отчетна кон граѓаните, додека 55 отсто мислат дека медиумите ја немаат таа моќ. На ниво на регионот, во моќта на медиумите во однос на владата веруваат 43 отсто од анкетираните, додека во спротивното тврдење веруваат 51 отсто.

На прашањето во која мера медиумите се зависни, односно подложни на корупција, дури 73 отсто од испитаниците во Македонија веруваат во таквото тврдење. На прашањето за корупцијата и за медиумите, перцепцијата на граѓаните е најпозитивна во Албанија, Косово и во Црна Гора – таму најмногу испитаници се изјасниле дека веруваат дека медиумите не се корумпирани. Најлошо стојат медиумите во Босна и Херцеговина, каде што дури 80 отсто од испитаниците сметаат дека се корумпирани.

Истражувањето кое во понеделникот (9 октомври 2017 г.) беше објавено и презентирано во Брисел е спроведено врз 8.000 испитаници во Албанија, Босна и Херцеговина, Косово, Македонија, Србија, Хрватска, Црна Гора и во Турција.

 

foom-logo-disklejmerТекстот е изработен во рамки на проектот „Опсерваторија на медиумските реформи“, што го спроведуваат Фондацијата за интернет и општество „Метаморфозис“, „Агора“ Центар за промовирање на граѓански вредности и Платформата за истражувачко новинарство и анализи (ПИНА), со финансиска поддршка на „Фондацијата Отворено општество – Македонија“.
Содржината на текстот е единствена одговорност на авторите и на ниту еден начин не може да се смета дека ги одразува гледиштата на „Фондацијата Отворено општество – Македонија“.


Хашкиот трибунал издаде налог за апсење на тројца функционари на партијата на Шешељ


Белград, 31 март, 2017 - 12:57 (META) 

Хашкиот трибунал утрово соопшти дека на негово барање Интерпол распишал црвени потерници со кои се бара пронаоѓање и апсење на функционерите на Српската радикална странка, Петар Јојиќ, Вјерица Радета и Стево Остојиќ.

Трибуналот ги товари тројцата функционери дека влијаеле на сведоци во процесот против нивниот партиски шеф, Воислав Шешељ. Тие, според Хашкиот трибунал, со закани, уцени и со поткуп ги наговарале сведоците да ги променат исказите или да не сведочат.

Потпретседателот на српската влада, Расим Љаиќ, денеска изјавил дека владата нема да му ги испорача на Хашкиот трибунал тројцата членови на Српската радикална странка бидејќи по минатогодишната одлука на Вишиот суд за тоа не постојат услови.

Вишиот суд во Белград минатата година донесе одлука дека нема законски основи за апсење и за испорачување на тројцата радикали, затоа што националиот закон за соработка со Хашкиот трибунал предвидува испорачување само на обвинети за воени злосторства, но не и за непочитување на судот.

Во денешното соопштение од Хаг се наведува и дека претседателот на трибуналот, Кармел Агиус, ја пријавил Србија во Советот за безбедност на Обединетите нации за непочитување на налогот за апсење.


Почина рокенрол-легендата Чак Бери


Сент Чарлс, 19 март, 2017 - 9:49 (META) 

Легендарниот гитарист и родоначелник на рокенролот, Чак Бери, починал вчера на 90-годишна возраст, објавија светските медиуми, повикувајќи се на полицијата на американската сојузна држава Мисури.

Полицијата на округот Сент Чарлс ја потврдила смртта на Чарлс Едвард Андерсон Бери и навела дека неговото семејство побарало приватност за време на периодот на жалост, пренесува „Гардијан“.

Музичката кариера на Чак Бери траеше повеќе од седум децении. Легендарниот гитарист ги спои блузот и свингот во нов музучки феномен, користејќи гитарски соло-партитури и изврши големо влијание на подоцнежната рок-музика.

Меѓу неговите најголеми хитови се издвојуваат „Roll Over Beethoven“, „Rock and Roll Music“ и „Johnny B. Goode“, која е една од најобработуваните песни во историјата на музиката.

Во 1984 г. Чак Бери доби Греми-награда за животно дело, а беше еден од првите музичари што станаа членови на „Рокенрол-холот на славните“ во 1986 година.

Неговата музика имаше големо влијание на бројни музичари, како и на целиот рокенрол.