Повторно протести синоќа пред унгарската државна телевизија


Будимпешта, 18 декември, 2018 - 12:13 (META) 

Протестите против режимот на Виктор Орбан продолжија и вчера во Будимпешта, со околу 2.000 демонстранти што протестираа пред објектот на унгарската државна телевизија. Исто како и претходната ноќ, се бараше независност на јавниот телевизиски сервис и судството.

Дел од демонстрантите, следени од бројни полициски сили кои кои се соочија со силно полициско обезбедување, носеа транспаренти со пораки дека јавната телевизија станала пропагандно средство на власта.

-Дојдов најмногу за одбрана на независноста на судството. Се надевам дека ќе видиме уште многу протести со повеќе илјади луѓе и јас можам да помогнам само преку моето доаѓање овде“, изјавил за „Еуроњуз“ Габор Хачи, 35-годишен правник, кој на демонстрациите излегол поради новиот закон со кој административните судови треба да одговараат пред извршната власт.

На синоќешните демонстрации им претходеше инцидент вчера претпладнето во државната телевизија, откако обезбедувањето со груба примена на сила исфрли двајца од десетте пратеници кои сакаа на телевизија да ги прочитаат барањата.

Тие заедно со уште осум колеги преноќија во телевизијата по големите протести во неделата вечерта, кога полицијата употреби и солзавец.


Полицијата со солзавец против демонтрантите, а пратеници избркани од унгарската телевизија


Будимпешта, 17 декември, 2018 - 12:04 (META) 

Двајцата независни пратеници во унгарскиот парламент, претпладнево од страна на обезбедувањето беа избркани од објектот на унгарската државна телевизија, каде сакаа да прочитаат петиција.

Инцидентот се случи неколку часа по синоќешните големи протести против режимот на унгарскиот премиер Виктор Орбан, на кои во Будимпешта полицијата фрлаше солзавец.

Двајцата пратеници со опозициска ориентација беа дел од групата од десет пратеници кои ноќта ја минаа во унгарската државна телевизија.  Во петицијата, инаку се наведуваат барањата од вчерашните протести, кои се одржаа и во главниот град Будимпешта, но и во голем број градови во Унгарија. Се бараше повлекување на новиот закон за работата, кој е наречен „робовски закон“, но се повторија и досегашните барања за независност на јавните медиуми и за приклучување на унгарската канцеларија на обвинителството на ЕУ.

Вчера на најголемиот протест, во Будимпешта, под мотото „Среќен Божик, господине премиер!“ околу 10.000 демонстранти учествуваа на четвртиот и најмасовниот протест во последната седмица, кои се одржуваат поради сè поавторитарното владеење на Орбан. Протестната прошетка се одвиваше мирно сè додека полицијата не употреби солзавец пред објектот на унгарската државна телевизија. Потоа групата од 10 пратеници влезе во телевизијата, а надвор останаа другите демонстранти.


Британски новинар го фотографираше Груевски на прошетка во Будимпешта


Будимпешта, 12 декември, 2018 - 9:54 (META) 

Даниел Нолан, дописник на британски „Гардијан“ од Будимпешта вчера на својот Твитер-профил објави фотографија од избеганиот поранешен македонски премиер Никола Груевски во Будимпешта.

Retrock butik vo Budimpeshta za fotografijata so Gruevski

Груевски бил фотографиран од Нолан во центарот на Будимпешта, како чекори кон штанд за автобуски туристички тури „Хоп Он – Хоп Оф“. Фотографијата е направена пред бутикот „Ретрок“ близу метро станицата „Деак Ференц“ и паркот „Ержебет“ во Пешта, односно ноќниот клуб „Аквариум“.

Фотографијата е објавена вчера, на денот кога се наврши еден месец од бегството на Груевски од Македонија. Тој доби политички азил во Унгарија.


Хан: Малку е веројатно дека Груевски ќе биде екстрадиран


Брисел, 10 декември, 2018 - 9:48 (META) 

Еврокомесарот за проширување Јоханес Хан, утрово пред почетокот на Советот на министри за надворешни работи на ЕУ рече дека не верува дека Никола Груевски ќе биде екстрадиран од Унгарија во Македонија.

Запрашан дали ги поддржува амандманите на Европскиот Парламент во извештајот за Македонија во кои се бара Унгарија да го врати Груевски во Македонија, Хан одговори „се надевам дека тоа ќе се случи, но не е многу веројатно бидејќи двете земји немаат спогодба, но ја разбирам позицијата на Европскиот Парламент“.

Хан изјави дека со министрите Никола Димитров и Радмила Шекеринска минатата недела разговарале за „патот напред“ за Преспанскиот договор во наредните недели, како и за реформите кои треба да се спроведат за Македонија да добие позитивен извештај од Европската Комисија.


Граѓанските организации поставија рок од 10 дена за одговорност за бегството на Груевски


Скопје, 4 декември, 2018 - 12:21 (META) 

Вкупно 14 граѓански организации, меѓу кои и Фондација Отворено општество – Македонија, Фондацијата „Метаморфозис“ и Хелсиншкиот комитет за човекови права на Република Македонија, денеска упатија втора реакција до власта, поставувајќи рок од 10 дена да се лоцира одговорноста за бегството на поранешниот премиер Никола Груевски. Во спротивно, порача граѓанскиот сектор, ќе се бара политичка одговорност од највисоките функционери.

„Најостро ја осудуваме неажурноста на институциите во спроведувањето на истрагите поврзани со утврдување на пропустите и одговорноста за бегството на поранешниот премиер Никола Груевски. Бараме истрагите итно да завршат, и тоа во рок од 10 дена, и да се утврди одговорност за пропустите, евентуалното непостапување или соучество. Во спротивно ќе бараме политичка одговорност на највисоките функционери. Апелираме да не се подрива ЕУ перспективата на Македонија, која зависи од владеењето на правото. Имено, поминаа повеќе од две седмици од објавувањето на нашата прва реакција. Непреземањето на никаква одговорност и покрај индициите за сериозни пропусти и непочитување на одредбите од Законот за извршување на санкции и Правилникот за начинот на вршење на полициските работи од страна на Основниот суд Скопје 1 и Министерството за внатрешни работи, ги зголемува сомнежите дека не постои волја за утврдување на вистината. Со тоа повторно влегуваме во волшебниот круг на одржување на културата на неказнивост“, порачуваат организациите.

Целиот текст на реакцијата и списокот на сите организации што ја потпишаа може да се прочитаат тука.


Пратеник на српската СНС: Бегството на Груевски е најдоброто решение


Белград, 30 ноември, 2018 - 16:22 (META) 

Бегството на поранешниот македонски премиер Никола Груевски од земјата е најдоброто решение, оти со тоа „американскиот пион Зоран Заев на подолго време загуби адекватен противник на политичката сцена, а Груевски не лежи робија за глупост, порачува во колумна објавена во вчерашниот број на српскиот весник „Блиц“ парламентарецот и функционер на владејачката Српска напредна партија (СНС), Владимир Ѓукановиќ.

Во колумната во која најострите обвинувања ги упатува кон САД, Ѓукановиќ вели оти се поставува прашањето „дали Груевски доброволно се согласил да замине или пак бил натеран, по принципот дека тоа му била единствената шанса да ја зачува главата“.

На крајот, Ѓукановиќ обвинува дека пресудата за Груевски е „напишана во американската амбасада во Скопје“, но и дека „на самите Американци им е јасно дека од него не смее да се прави политичка жртва, па најдоброто решение било некако да се отарасат од него“.

Груевски беше правосилно осуден на затворска казна од две години во судскиот процес „Тенк“.

Рочиштата беа отворени за јавноста и медиумите известуваа за нивниот тек.

На пресудата неговите адвокати се жалеа, но безуспешно, бидејќи Апелацискиот суд ја потврди пресудата. Потоа кога беше издадено решението за да се јави в затвор, Груевски поднесе барање да му се одложи почетокот на издржувањето на казната, но и тоа му беше одбиено. Потоа Груевски исчезна.


Унгарија: EП го пика носот каде што не му е место, Груевски ја бранеше Европа


Будимпешта, 30 ноември, 2018 - 11:59 (META) 

Откако Европскиот Парламент (ЕП) вчера при гласањето за резолуцијата за Македонија усвои и два амандмани за азилот на Никола Груевски во Унгарија, со кои се бара негова екстрадиција во Македонија, од Унгарија стаса остар одговор.

Владиниот портпарол, односно Државниот секретар за меѓународна комуникација на кабинетот на унгарскиот премиер Виктор Орбан, Золтан Ковач, во интервју за телевизијата „Ехо“ порача дека резолуцијата, односно амандманите, немаат правно дејство, дека ЕП си го пика носот каде што не му е место. Ковач рече и дека единствениот „грев“ на Груевски бил што кренал ограда и го спречил продорот на мигрантите.

-Постапката за политички азил на Груевски не е политичка, туку правна работа. Европскиот парламент нема никаква врска со екстрадицијата на Груевски и она што го прави е дека го пика носот таму каде што не му е местото. Верувам дека мнозинството пратеници гласаа за резолуцијата, иако тие немаат никаква врска со случајот Груевски.  Најголемиот грев на Груевски е што изгради ограда и застана во одбрана на Европа од тероризмот и миграцијата – изјави Ковач.

Дека амандманите немаат правно дејство, но сепак се „шлаканица“ за Унгарија, вчера изјави и ректорот на ФОН, Нано Ружин.


Ружин: Амандманите во ЕП за Груевски немаат правно дејство, ама го рушат угледот на Унгарија


Брисел, 29 ноември, 2018 - 16:15 (META) 

Иако амандманите на Резолуцијата за Македонија, со кои Европскиот Парламент денеска побара Унгарија да го екстрадира во Македонија избеганиот поранешен премиер и осуденик Никола Груевски, немаат правно дејство, туку повеќе се етичко-морален став, сепак станува збор за мерка што е непопуларна за Унгарија, вели за „Мета“ универзитетскиот професор и ректор на ФОН, Нано Ружин.

– Дејство, од правен аспект, нема. Повеќе се работи за етичко-морален став на ЕП. Така е затоа што во овој момент ЕУ не е супранационална институција, туку секоја држава го задржува своето право, особено во доменот на политичкиот систем, правото итн. Но како и да е, сепак е една мерка која што е непопуларна за Унгарија. И го руши угледот како држава, како политички систем, како демократија, и нормално кога понатаму би се градел еден општ став за евентуални санкции, овие амандмани би биле еден вид аргументи против Унгарија – објаснува Ружин.


Европратениците побараа Унгарија да го екстрадира Груевски


Брисел, 29 ноември, 2018 - 14:02 (META) 

Европскиот парламент денеска при гласањето за резолуцијата за Македонија и усвои и два амандмани со кои се бара Унгарија да го екстрадира експремиерот Никола Груевски во Македонија, јави МИА.

Групите на Социјалдемократите и на Зелените пред неколку дена поднесоа одделни амандмани на оваа тема, но се стравуваше дека оној на Зелените нема да помине поради поостриот речник.

Амандманот поднесен од европратеничката на Зелените, Јудит Саргентини освен што бара екстрадиција, гласи и дека Груевски побегнал од Македонија со дипломатска помош од Унгарија за да избегне затворска казна и го смета овој потег како мешање во внатрешните работи на Македонија како и чин на презик кон судството и владеењето на правото во земјата.

Социјалдемократите поднесоа два амандмани за азилот на Груевски, и двата беа усвоени. Со овие амандмани, Европскиот парламент става на знаење дека Никола Груевски добил „транспарентен судски процес“ потврден од повеќе судски инстанци и потсетува дека тој е инволвиран во дополнителни пет кривични истраги.

Европскиот парламент ги отфрли сите грчки амандмани, вклучително и оние кои бараа да се избрише зборот „македонски“ од извештајот, како и амандманот на грчка пратеничка која бараше во резолуцијата за Македонија да се вклучи ниската излезност на референдумот, известува МИА.

Усвоен е и амандманот на групата на Зелените за загрозувањето на животната средина преку одредени инфраструктурни проекти. Европскиот парламент бара да се суспендираат проектите во Националниот парк Маврово додека не биде комплетирана „Стратешка проценка за животната средина“ во целосна согласност со европското законодавство за животна средина.

Резолуцијата на известувачот Иво Вајгл беше усвоена со 470 гласови за и 116 против.

Сами по себе, резолуциите како оваа, па и гореспоменатите амандмаи, не се строго обврзувачки, туку посочуваат политичка желба и ориентација нешто да се преземе. Имајќи ја предвид важноста на Европскиот парламент, сепак, во поголем дел од слични случаи во минатото се презеле мерки за да се спроведе посоченото од европратениците.

Но бидејќи станува збор за Унгарија, која во текот на последните два мандати на Виктор Орбан е „бунтовното дете“ во ЕУ и многупати отворено се спротивстави дури и на директиви, сосема изгледно е дека овие две резолуции ќе останат само акти во архивата на ЕП.


Студенти протестираат неколку дена пред истекот на рокот за соросовиот Универзитет да си замине од Унгарија


Будимпешта, 27 ноември, 2018 - 9:40 (META) 

Оваа седмица е последниот рок по кој ќе се види дали Централно-европскиот универзитет (ЦЕУ), приватниот универзитет основан во 1991 од страна на финансиерот и филантроп Џорџ Сорос, ќе остане во Унгарија, пишува „Глобал војсес“. Оваа институција, со седиште во Будимпешта од 1993, е во правна неизвесност уште од април 2017, кога унгарската влада ја усвои контроверзната измена на постоечките закони за високо образование во земјата.

Студентите се собраа да протестираат во саботата на 24 ноември и го окупираа главниот плоштад пред зградата на Парламентот во Будимпешта за да ја одбранат академската слобода во земјата.

Кон крајот на октомври, претседателот и ректор на ЦЕУ Мајкл Игнатиеф, изјави дека институцијата нема да ја чека владата до 1 јануари 2019 да го потпише документот со кој ќе се обезбеди местото на универзитетот како унгарско-американска академска институција во Унгарија. Наместо тоа, Централно-европскиот универзитет даде рок на унгарската влада до 1 декември 2018 и започна со воспоставување кампус во главниот град на соседна Австрија, Виена, каде што студентите од прва година би се префрлиле во академската 2019 година.

Универзитетот се подготвува да се исели во друга држава. „Универзитетот“ во случајов ги опфаќа сите засегнати од преселбата, вклучително и студентите, студентите на докторски студии, истражувачите, професорите и вработените од службата, од кои дел работат во ЦЕУ во Будимпешта повеќе од една деценија.

Разговорите кои се водат изминатиов период во унгарските академски кругови се во знакот на темата за академската слобода. Корвиновиот универзитет во Будимпешта се соочува со реформа со која би се организирале активностите на универзитетот според структура за правење профит, со што драстично би се намалил бројот на студенти стипендирани од државата. Истовремено, Катедрата за општествени науки при универзитетот ЕЛТЕ започна со штрајк и ја разгоре дискусијата за родови студии како резултат на затворањето на програмата. Покрај ова, унгарската Академија на науките се бори против намалувањата во буџетот кои се најавени од страна на унгарската влада.

Голем број студенти, истражувачи, професори и нивни поддржувачи излегоа на протест во саботата за да го свртат вниманието кон борбата за академската слобода во Унгарија. Според некои медиуми на протестот излегле илјадници луѓе а говорници биле претставници од ЕЛТЕ, Корвиновиот универзитет, ЦЕУ и унгарската Академија на Науките.

Говорниците го адресираа прашањето за академската слобода и законот од април 2017 кој го присилува ЦЕУ на егзил и повикаа на солидарност со работниците поради минатонеделната најава за нов закон кој ги изложува работните на експлоатација преку прекувремено работење. Се чини дека на списокот на проблематични регулативи во Унгарија му нема крај, а говорниците, од кои голем дел се општествени научници, ја критикуваа измената во Уставот со која се криминализира бездомништвото во земјата.

Говорниците и протестирачите ја искористија оваа можност да го искритикуваат унгарскиот премиер Виктор Орбан заради доделувањето азил на поранешниот македонски премиер Никола Груевски, бегалец од законот кој беше осуден во неговата земја на двегодишна казна затвор поради корупција.

Под мотото „Слободен универзитет“, студентското движење „Студентите за ЦЕУ“ (Students4CEU) го окупираше плоштадот Кошут пред Парламентот при крајот на саботниот протест. Студентите ја слават академската слобода со отворени предавања и проекции преку седмицата.

Окупацијата на плоштадот Кошут ќе заврши на 1 декември. Тогаш е и крајот на можноста за Централно-европскиот универзитет целосно да остане во Будимпешта.