Рама: Косово е почеток, ќе ги укинеме границите со Македонија, Црна Гора, Грција…


Тирана, 2 јануари, 2019 - 15:17 (META) 

Во новогодишното обраќање, албанскиот премиер Еди Рама порача дека отворањето на границите на Албанија со Косово, што настапи на првиот ден на 2019 година, е само почеток и дека Албанија планира да ги отвори границите и со Македонија, Црна Гора и Грција, пишува „Газетa Обсервер“.

– Наскоро, верувам во текот на пролетта, границата помеѓу Албанија и Косово ќе биде според критериумите на Шенгенскиот договор. Отворените граници со Македонија, Црна Гора и Грција ни се во поблиска иднина отколку приемот на земјата во ЕУ – порача Рама.

Само три дена претходно, неговиот косовски колега Рамуш Харадинај порача преку својот профил на Фејсбук дека од тој ден „границата на Косово кон Албанија не постои“.

„Од денеска границата на Косово со Албанија не постои. Ќе имаме само еден заеднички граничен пункт. Работата продолжува и во март влегуваме во втората фаза на потполното отстранување на границите меѓу Косово и Албанија, врз основа на Шенгенските принципи“, напиша Харадинај.

Спогодбата за заеднички царински и полициски проверки беше потпишана на 26 ноември 2018 година во Пеќ.


Економските ефекти од НАТО не се мит, туку сурова реалност


Скопје, 30 декември, 2018 - 12:15 (META) 

Речиси е невозможно во земјава да се најде човек кој со факти ќе ги оспори економските придобивки од евро-атлантските интегративни процеси, а посебно од членството во НАТО. Регионалните искуства и истражувањата спроведени во балтичките и балканските земји кои станаа најнови членки на НАТО-алијансата неспорно укажуваат на значителен број краткорочни и долгорочни придобивки како што се пораст на бруто домашниот производ, зголемен прилив странски директни инвестиции, воведување стандарди кои придонесуваат кон подобрување на конкуретноста на компаниите и на квалитетот на живеење на граѓаните.

Гарантираната стабилност носи инвестиции

Статистичките податоци покажуваат дека по зачленувањето во НАТО во 2004 година економската активност во Естонија и Летонија, двете поранешни советски републики значително се зголемува. Во 2005 година стапката на пораст на БДП во Естонија се зголеми од 6,5 на 9,5 отсто, а во Летонија од 8,7 на 10,6 отсто. Освен порастот на БДП, зачленувањето во НАТО носи и пораст на странските инвестиции. Во Естонија, по зачленувањето во НАТО странските директни инвестиции се зголемија од 965,8 милиони евра на 3,1 милијарда евра. Слични трендови има и во Словенија, Бугарија, Хрватска, Албанија, како и во најновата членка на алијансата Црна Гора.

Од Дирекцијата за односи со јавност и публикации на Централната банка на Црна Гора велат дека земјата станала полноправна членка на НАТО сојузот во јуни, 2017 година и дека за да се согледаат вкупните ефекти од интеграцијата е потребен подолг временски период од една година. Сепак, оттаму додаваат дека искуствата на останатите земји покажуваат дека интеграцијата во НАТО има позитивен ефект на странските директни инвестиции, бидејќи се потврда за политичка и економска стабилност, која е клучна за континуиран прилив инвестиции.

„Исто така, отворањето на пазарите на земјите од НАТО за претпријатијата од Црна Гора е значајно за подобрување на конкуретноста на црногорската економија. Имајќи предвид дека Црна Гора е туристичка дестинација се очекува НАТО интеграцијата да има позитивен ефект на прометот во туризмот“, велат од банката.

Оттаму укажуваат дека зачленувањето на Црна Гора во НАТО ја зацврсти намерата на странските инвеститори поинтензивно да продолжат со реализацијата на започнатите проекти.

„Ова го потврдуваат и податоците за вкупниот прилив странски директни инвестиции, кои во првите шест месеци од 2018 година изнесуваат 403,6 милиони евра или 47,1 отсто повеќе во однос на истиот период во 2017 година. Во анализираниот период, се забележува пораст на сопственички и должнички вложувања, 153,7 милиони евра се однесуваат на инвестиции во компании и банки, додека приливот по основ на вложување во недвижности изнесуваше 78 милиони евра. Приливот на СДИ во форма на меѓукомпаниски долг изнесуваше 165 милиони евра или 51,2 отсто повеќе во однос на истиот период претходната година. Кога зборуваме за структурата на инвеститорите во однос на земјата на потекло, најголем прилив на странски директни инвестиции во првите шест месеци од 2018 година е забележан од Италија (18 отсто од вкупниот прилив) Унгарија (13,6 отсто) Русија (7,8 отсто) и Турција (7,3 отсто)“,  велат од Дирекцијата за односи со јавност и публикации на Централната банка на Црна Гора.

Конкуретноста уште поважна од инвестициите

Иако странските инвестиции се еден од главните двигатели на економскиот пораст многу поважен е пристапот до странските пазари и способноста на домашните компании да се натпреваруваат на отворениот пазар. Зачленувањето во ЕУ и НАТО носи и прифаќање нова регулатива, нови стандарди и вложување во образованието што е клучно за подобрување на конкуретноста на домашната економија која сега е на незавидно ниско ниво.

В.д. извршниот директор на Стопанската комора на Македонија, Билјана Пеева-Ѓуриќ смета дека од особена важност за македонската економија е како да се мотивираат домашните компании да работат на извозниот капацитет.

„Статистиката покажува дека од вкупно регистрираните правни лица во државата, само околу 6 отсто извезуваат. Од нив, 81 отсто се микро и мали компании, а 3,2 отсто се големи компании кои го креираат 80 отсто од вкупниот извоз во државата. Оттука, пораката дефинитивно треба да биде поддршка и стимулирање на извозната ориентираност преку пораст на конкурентноста и иновативноста на домашните компании што и сега се покажува како слабост на македонското стопанство“, вели Пеева-Ѓуриќ.

БДП по жител во новите членки на НАТО од регионот (во долари)

                                      2000 година   2004 година 2017 година

Словенија                  10.286            17.282           23.654

Романија                    1.670               3.541             10.757

Бугарија                     1.613                3.344             8.064

Хрватска                    4.970              14.142            13.138

Албанија                    1.127                4.130              4.582

Извор: ММФ


„Пакт против Србија“ нема, ама за српско „Ало“ има па има!


Скопје, 4 декември, 2018 - 17:22 (META) 

Српскиот таблоид „Ало“, најавувајќи го почетокот на самитот на Централноевропската иницијатива во Загреб пишуваше дека на самитот во Загреб ќе се разговарало и за формирање на пактот, кој стана главна тема во балканските медиуми, по изјавите на косовскиот вицепремиер Енвер Хоџај за хрватскиот весник „Вечерњи лист“. Ова е само ден откако македонскиот премиер Зоран Заев, повикан од пратеникот Иван Стојиљковиќ, категорично демантираше дека имало какви било разговори во кои тој бил вклучен, за пакт на Македонија, Црна Гора, Хрватска и Косово за Србија,

Во текстот на „Ало“ со наслов „НИ ПОДГОТВУВААТ ЗЛО Еди Рама стигнува во Загреб и потпишува ДОКУМЕНТ што се заканува да ја уништи Србија“, таблоидот, повикувајќи се на хрватскиот весник „Јутарњи лист“, се вели дека според шпекулациите, на маргините на самитот една од темите на средбите на премиерите на Хрватска и Македонија, Андреј Пленковиќ ќе биде создавање на пакт против Србија.

Темата ја покрена Енвер Хоџај преку хрватскиот весник „Вечерњи лист“. Но тој завчера за црногорската телевизија „Антена М“ демантираше дека воопшто споменал формирање пакт против Србија.

– Никогаш ништо не сум рекол за создавање регионален пакт против Србија – изјави Хоџај за телевизијата.

Тој сепак наведе дека стои зад се друго што рекол за „Вечерњи лист“, како мешањето на Србија во потткопувањето на државноста на Косово и во внатрешните прашања на Црна Гора и Македонија.

Македонскиот премиер Зоран Заев на прес-конференцијата во неделата запрашан за став околу прашањето кое го отвори косовскиот вицепремиер Енвер Хоџај, дека во Македонија, Хрватска, Косово и Црна Гора се разговарало за пакт против Србија, одговори дека тој се оградува од какви било разговори, бидејќи тие не постоеле.

– Сакам да се оградам од било какви разговори, не постоеле. Никој од нас не побарал вакво нешто ниту пак било разговарано за ова прашање. Само апелирам и до Косово и до Србија да градат пријателство низ дијалог – изјави Заев.

Но и покрај тие деманти од неделата, на кои се придружи и црногорското министерство за надворешни работи, српскиот таблоид „Ало“ вчера во својот краток текст повторно го наведе договарањето, па и потпишувањето на некаков пакт, и покрај тоа што главните личности реагираат дека не се зборувало за такво нешто.

Текстот на „Јутарњи лист“ на кој „Ало“ се повикува, инаку, не е од тој весник, туку е пренесен од хрватската новинска агенција „Хина“, како што прописно е наведено во „Јутарњи“.


Вучиќ: Ќе имаме на ум дека на Македонија приоритет и е Косово пред Србија


Белград, 21 ноември, 2018 - 16:05 (META) 

Претседателот на Србија, Александар Вучиќ рече дека со гласањето за прием на Косово во Интерпол, Црна Гора и Македонија покажале дека Приштина им е многу поважна отколку Белград и додаде дека Србија во иднина ќе се однесува „одговор и сериозно, но во согласност со ситуацијата“.

– Ние таа порака добро ја разбравме. Сакаме добра основа, но ги сфативме нивните приоритети – рече Вучиќ по повод барањето на министерот за одбрана, Александар Вулин, Белград да го промени својот став спрема Црна Гора и Македонија и поради поддршката за учество на Косово во Интерпол.

Вулин во соопштение до јавноста го повика Вучиќ „да го промени односот спрема Црна Гора и Северна Македонија и да им покаже дека пријателството со Србија мора да се заслужи“. Тој оцени дека Подгорица и Скопје го поддржале „влегувањето на косовскиот нарко картел“ во полициска организација и „застанале на страна на Косово свесни дека со тоа ја навредуваат Србија.

„Црна Гора и Северна Македонија не гласаа за Косово, туку гласаа против Србија. Нивните гласови не ја променија одлуката на Собранието на Интерпол, но треба да го променат односно на Србија спрема нив. Претседателот Вучиќ во владите на Црна Гора и Северна Македонија нема искрени соговорници, а Србија нема пријатели“, наведе Вулин во соопштението.


Вучиќ потврди дека Груевски заминал во Унгарија преку Србија


Белград, 20 ноември, 2018 - 9:21 (META) 

Претседателот на Србија, Александар Вучиќ во првата реакција на официјален Белград, рече дека поранешниот македонски премиер Никола Груевски избегал во Унгарија преку Србија, но пред во Белград да биде доставен потерницата за него. Тој рече и дека Груевски од Македонија во Албанија влегол во придружба на двајца унгарски државјани.

Ова е првата реакција на официјален Белград откако Груевски избега од Македонија за да избегне одење в затвор, иако многу време се шпекулираше дека избегал преку Србија.

Вучиќ синоќа за српската телевизија „Хепи“ образложи дека Груевски од Македонија влегол во Албанија, потоа во Црна Гора и преку Србија, и на граничниот премин „Хоргош“ влегол во Унгарија.

Според српскиот претседател, Никола Груевски на 11 ноември ја напуштил Македонија идентификувајќи се со лична карта и во придружба на двајца унгарски државјани влегол на територијата на Албанија, од каде на граничниот премин „Хани Хоти – Божај“ влегол во Црна Гора.

– Потоа, на 11 ноември нешто по 22.30 часот преку граничниот премин „Гостун“ влегол во Србија идентификувајќи се со лична карта, а на 12 ноември влегол во Унгарија на граничниот премин „Хоргош“, идентификувајќи се со лична карта и пасаван (патен лист) што го добил од унгарската амбасада во Албанија – рече Вучиќ.

Српскиот претседател порача дека Србија не направила грешка со оглед на ситуацијата и оти не можела да постапи поинаку освен да му овозможи влез и излез на поранешниот македонски премиер од нејзината територија. Се постапувало по закон, рече тој.

– Дури на 13 ноември во 19.35 од Интерпол – Скопје ни се доставува меѓународна потерница. Што очекувате? Да апсиме луѓе за кои не е распишана ниту потрага? А камоли меѓународна потерница? – изјави Вучиќ, велејќи да се постапело така, тоа би било киднапирање.

На прашањето кога последен пат се слушнал со Груевски, Вучиќ одговори дека тоа било за време на немирите во Собранието на 27 април 2017 година, кога Груевски од Виена го молел да апелира за смирување на ситуацијата. Но, како што објасни српскиот претседател, се слушнале и подоцна, во врска со Европските народни партии.

Претседателот на Србија изјави и дека со македонскиот премиер Зоран Заев е воспоставена „нормална комуникација“.

– Србија нема лоши односи со Македонија, тие ни се еден од најблиските народи и добри односи допрва ќе имаме – рече Вучиќ за „Хепи“.


„Вијести“: Од Црна Гора, Груевски заминал за Србија


Подгорица, 16 ноември, 2018 - 12:51 (META) 

Од Црна Гора, Никола Груевски излегол во неделата, три часа откако влегол во земјата, и во Србија влегол преку граничниот премин „Добраково“, пишува црногорскиот весник „Вијести“, цитирајќи свои извори.

Весникот пишува дека Груевски влегол со неговата лична карта во Црна Гора преку граничниот премин „Божај“ во 19.19 часот на 11 ноември.

-Не се појавила никаква заштитна мерка на системот за пребарување – вели изворот на „Вијести“.

Според него, Груевски бил во автомобил „фолксваген џета“ со регистерски таблички CD 1023, во друштво на Антал Кулсар и Шаба Варсалваи, носители на унгарски дипломатски пасоши.

– Територијата на Црна Гора ја напуштил истиот ден, во 22:16 часот, преку граничниот премин „Добраково“. Во Србија влегол со автобили со регистерски таблички 55А05, во кој биле и Золтан Јозеф Часар и Шаба Фелеѓхази, исто така носители на дипломатски пасош на Унгарија – објаснува изворот на црногорскиот весник.

На веб-сајтот на амбасадата на Унгарија во Подгорица пишува дека Часар е заменик на амбасадорот, а Фелеѓхази е конзул.


Полициите на Албанија и Црна Гора потврдија дека Груевски ги минал нивните граници


Скопје, 16 ноември, 2018 - 10:30 (META) 

Полициите и на Албанија и на Црна Гора вчеравечер се огласија со соопштенија по бројните написи во медиумите дека поранешниот македонски премиер Никола Груевски за Будимпешта заминал преку двете земји. Двете земји потврдија дека во неделата Груевски ги напуштил земјите. Со оглед на фактот дека од Подгорица и од Тиват тој ден немало летови за Будимпешта, најверојатно Груевски ја напуштил земјата по сувоземен или по морски пат, или пак летал за Будимпешта преку Белград.

Според Одделот за граници и миграции на Државната полиција на Албанија, „Н.Г. на 11.11.2018 во 19.11 часот ја напуштил територијата на Албанија преку граничниот премин „Хани Хоти“ и влегол во Црна гора како патник во возило со регистерски таблички CD1013A, сопственост на унгарската амбасада во Тирана“.

Дополнително, албанската полиција соопштува дека во времето на неговото преминување немала добиено потерница или белешка дека по Груевски се трага.

„Интерпол Скопје на 13 ноември 2018, во 19.35 до Интерпол Тирана испрати меѓународна потерница за ова лице“, соопшти Државната полиција на Албанија.

Управата за полиција на Црна Гора пак соопшти дека Груевски ја напуштил земјата истиот ден кога влегол, а полицијата во целост ги почитувала законските процедури.

„По повод написите објавени во медиумите, како и по интересирањето на медиумите за ова прашање, а кои се однесуваат на тоа дека поранешниот премиер на Македонија, Никола Груевски, влегол во Црна Гора на 11 ноември 2018 година, заради вистинито информирање ве известуваме за следното: Никола Груевски влегол во Црна Гора во наведениот ден и во истиот ден излегол од Црна Гора. Црногорската полиција во овој случај во целост ги почитувала законските процедури“, гласи соопштението на црногорската полиција.

За разлика од нивните колеги од Албанија, црногорската полиција не известува каде и во колку часот Груевски ја напуштил земјата.

Со оглед на фактот дека од аеродромите во Подгорица и во Тиват тој ден немало летови за Будимпешта, најверојатно Груевски ја напуштил земјата по сувоземен или по морски пат, или пак летал за Будимпешта преку Белград, Истанбул или Москва. Засега нема реакции од владите и министерствата за внатрешни работи на БиХ и Србија.


Албански медиуми: Груевски излегол од Албанија со автомобил на унгарската амбасада


Скопје, 15 ноември, 2018 - 17:20 (META) 

Откако српскиот весник „Политика“ денеска излезе со верзија дека поранешниот македонски премиер Никола Груевски со лажен пасош ноќе ја минал македонско-албанската граница и стасал во амбасадата на Унгарија во Тирана, од каде одлетал за Будимпешта, влијателен портал на албански јазик изнесе друга верзија, повикувајќи се албанската полиција.

Според порталот „Диалогплус“ „извештаите на албанската полиција сугерираат дека поранешниот македонски премиер Никола Груевски на 11.11.2018 година во 19:11 излегол од Албанија во Црна Гора со автомобил на унгарската амбасада во Тирана – возило со таблички CD1013A.“, пренесува „Порталб“.

Преминувањето наводно било на граничниот премин „Хан Хоти – Божај“ крај Скадарско езеро, од каде следното поголемо населено место е Подгорица. Како потоа се одвивало патувањето на Груевски до Будимпешта, каде што тој завчера соопшти дека се наоѓа, не се наведува.

Според албанската телевизија „Топ Ченел“, полицијата во Тирана тврди дека Никола Груевски не полетал од тиранскиот меѓународен аеродром „Ринаси“.


НАТО од денеска редовно патролира на небото над Црна Гора


Подгорица, 5 јуни, 2018 - 10:20 (META) 

Борбени авиони на воздухопловните сили на Италија и Грција, во соработка со воздухопловството на Војската на Црна Гора, од денеска започнуваат со редовно патролирање во црногорскиот воздушен простор, како и негова заштита, соопшти црногорското Министерство за одбрана.

По тој повод, како и по повод првата годишнина од членството на Црна Гора во НАТО, ќе биде организирана вежба на приземјување на летало-натрапник, пренесува РТЦГ.

Како што се вели во соопштението, заштитата на воздушниот простор е „еден од најзначајните облици на директна придобивка од членството на Црна Гора во НАТО.

Од 2009 година борбени авиони на Италија и Грција го штитат и воздушниот простор на Албанија.


Мајлинда Брегу ќе биде новиот генерален секретар на РСС


Брдо, 23 април, 2018 - 20:45 (META) 

Следнот генерален секретар на Регионалниот совет за соработка ќе биде Мајлинда Брегу, поранешна министерка за евроинтеграции на Албанија за мандатот од 2019 до 2021, додека за следниот мандат од 2022 до 2024 година, е прифатена и кандидатурата на Игор Лукшиќ, поранешен шеф на дипломатијата на Црна Гора.

Брегу ќе дојде на местото на Горан Свилановиќ, кој ја извршуваше оваа функција во два мандата и кој изјави дека „му е чест што е на чело на организацијата која е во вистинско регионално сопствеништво и која е свртена кон иднината“.

Оваа одлука, како што соопшти РСС, е донесена на денешниот 10-ти годишен состанок на Регионалниот соовет за соработка што се одржа во Брдо кај Крањ, со кој претседаваа заеднички Свилановиќ и Матеј Марн во име на словенечкото претседавање со Процесот за соработка во Југоисточна Европа, чие оперативно тело е токму РСС.

Учесниците на состанокот му се заблагодарија на Свилановиќ, со оценка дека успешно ја извршувал функцијата,  и го прифатија Годишниот извештај за работата на РСС.

Одлуката за новите двајца генерални секретари во наредниот период ја донесоа политичките директори на министерствата за надврешни работи на земјите членки на СЕЕЦП, меѓу кои и на Македонија, бидејќи земјата е основач и полноправен учесник во процесот од пред петнаесетина години.

Свесни за извонредните квалитети и на Брегу и на Лукшиќ, предлозите на Албанија и на Црна Гора, а на заеднички предлог на двете земји, Одборот на политички директори на СЕЕЦП се согласи во духот на косензус да предложи две личности, со два мандата однапред, се наведува во соопштението.

Мандатот на Мајлинда Брегу како генерален секретар на РСС започнува на 1 јануари 2019 година. Таа беше портпарол во владата на Сали Бериша, а потоа и министер за европски интеграции од 2007 до 2013 година. Иницијатор е на повеќе билатерални договори за соработка меѓу Албанија и Косово, Хрватска, Словенија и Црна Гора.