!Во периодот што претстои работиме на воведување систем за пристап и за претплата. За начинот на пристап и за претплатата ќе информираме дополнително. Содржините на „Мета“ до тогаш се слободни за преземање со задолжително цитирање и атрибуирање.

Хелсиншки комитет: Расизам и ксенофобија на прилепскиот базен „Маркови кули“


Скопје, 14 септември, 2017 - 15:43 (META) 

Повеќе од 400 лица од Прилеп и од Прилепско од 1 јули годинава на градскиот базен „Маркови кули“ во Прилеп се соочиле со расизам, односно не им било дозволено да го користат базенот поради бојата на кожата.

Според Хелсиншкиот комитет за човекови права (ХКЧП), до Комитетот и до здружението „Ромска солза“ од Прилеп, се обратиле повеќе од 400 лица од ромска етничка припадност, наведувајќи дека повеќепати во изминатиот месец и половина, биле спречени да го посетат Градскиот базен „Маркови кули“ во Прилеп.

„Во изминатите години никогаш не се случило ниту едно лице, од ниту една етничка припадност да биде вратено од градскиот базен и да не му се дозволи влез. Лицата кои ги пријавија овие случаи се на различна возраст и од различен пол и секој од нив поединечно го наведе своето искуство од обидот да го посети градскиот базен. Од изјавите може да се заклучи дека лицата се обиделе да влезат на базенот во различни денови, поединечно и во групи, со семејството, со пријатели од различна етничка припадност, еднаш или повеќепати. При обидот за влез во базенот лицата биле враќани од обезбедувањето, со образложение дека од оваа година, по налог на сопственикот на базенот, нема да се примаат Роми. На дел од нив им било кажано дека оваа одлука на сопственикот треба да ја пренесат и на другите Роми кои ги познаваат бидејќи нема да бидат примени ниту тие. Дел од нив кои пристигнувале на базенот со лица кои немаат темна боја на кожата, биле спречувани да влезат, додека нивните пријатели кои имале светла боја на кожата биле пуштани“, наведува ХКЧП во својот месечен извештај за човековите права во Република Македонија за август.

Во извештајот се споменува и одлуката на Народниот правобранител за поднесена претставка од Мрежата за заштита од дискриминација во врска со дискриминаторски содржини во учебникот „Граѓанско образование“ за осмо одделение, како и говор кој промовира и поттикнува омраза насочен кон бегалците и мигрантите кои како дел од светската бегалска криза, транзитираат низ Република Македонија, во врска со предложената стратегија за интеграција на бегалци и на странци во Република Македонија од страна на Министерството за труд и социјална политика, предвидена за 2017 – 2027 година.

Комитетот одбележува и насилство врз медиумски работници, односно напад на новинарската екипа на „Нова ТВ“, како и инцидентот со екипата на интернет-порталот „Курир.“

„Во првиот случај, при нападот на новинарската екипа на „Нова ТВ“, повторно се работи за таргетирање „политички непријателски“ медиум и пружање отпор кон новинарските работници кои работат во правец на информирање на јавноста. Во вториот случај се работи за отстранување на снимателот на „Курир“ за време на јавна седница на Државната изборна комисија. Покрај осудата за случајот на напад врз новинарската екипа на „Нова ТВ“ од страна на Здружението на новинари на Македонија, осуда и за овој и за инцидентот со снимателот на „Курир“ дојде и од Агенцијата за аудио и аудио-визуелни медиумски услуги (АВМУ)“, се вели во соопштението.


Хелсиншки комитет: Средното училиште во Шуто Оризари е продолжување на гетоизацијата


Скопје, 8 април, 2017 - 14:10 (META) 

Потсетувајќи дека не само што и понатаму продолжува потребата за поддршка на Ромите, туку и се прават чекори назад, Хелсиншкиот комитет за човекови права на Република Македонија го честита Меѓународниот ден на Ромите, но истовремено алармира дека работите не стојат најдобро во поглед на понатамошна интеграција на Ромите и на решавање на нивните проблеми.

Од комитетот велат дека изградбата на базен и отворањето на новото средно училиште во скопската населба Шуто Оризари се продолжување на гетоизацијата. Доказ повеќе за тоа е фактот што во населбата не е решен целосно проблемот со водоводна и со канализациска мрежа, што е приоритет.

„Би сакале во духот на одбележувањето на овој ден, да ја истакнеме нашата загриженост за статусот на Ромите во државата и нивната континуирана системска дискриминација и гетоизација. Особено сме загрижени за најновите планови кои се прават во ромската населба Шуто Оризари, меѓу кои се новоотвореното средно училиште „Шаип Јусуф“, во кое продолжуваат да се одлеваат цели ромски паралелки од другите средни училишта во Скопје. Понатаму, најавата за изградба на базен во истата населба и за вложување на повеќе од 6.000 евра за негова изградба, наспроти недостигот од функционална канализациска и водоводна мрежа во населбата. Жителите во општината и понатаму се соочуваат со проблеми во пристап до квалитетна, достапна и навремена здравствена заштита, а немаат ни пристап до матичен гинеколог“, се вели во соопштението.

Од Хелсиншки комитет порачуваат дека постои и друга системска сегрегација на децата Роми во образовниот процес – тие се распределувани во посебни паралелки во редовните училишта, наместо да бидат вклучени и интегрирани во редовните паралелки.


Иницијативата на жени од Шуто Оризари бара гинеколошка ординација


Скопје, 8 април, 2017 - 13:11 (META) 

Истражување од декември 2016 година покажало дека само 2 отсто жени од Шуто Оризари биле посетени од патронажна сестра во текот на бременоста, а дури на 83 отсто од Ромките им било наплатено за ЕХО-преглед од страна на матичениот гинеколог, иако оваа услуга им следува бесплатно. Во 2015 година, пак, доенечката смртност кај Роми е речиси двојно повисока во однос на просекот кај другите етнички групи, реагира Иницијативата на жени од Шуто Оризари, во својата честитка за 8 април, Меѓународниот ден на Ромите.

„Очекуваме од претставниците од новоформираната влада и парламентот да се вклучат во подготовка на долгорочна стратегија за решавање на проблемот со недостиг од матични гинеколози во примарната здравствена заштита на територија на цела држава. Во меѓувреме, очекуваме да се обезбедат стимулативни мерки со кои ќе се осигура отворање на ординации на матични гинеколози во општините каде има недоволен број гинеколози и каде живее социјално ранливо население, вклучително и ургентно отворање на ординација на матичен гинеколог во општина Шуто Оризари. Дополнително бараме одговорните институции, пред сè Фондот за здравствено осигурување и Министерството за здравство да најдат решение со кое целосно ќе се елиминира практиката на незаконски наплата на здравствените услуги во текот на бременоста во ординациите на матичните гинеколози“, се вели во честитката и реакцијата од Иницијативата на жени од Шуто Оризари.


Иванов го честита Меѓународниот ден на Ромите


Скопје, 8 април, 2017 - 11:48 (META) 

Преку ангажман на надлежните институции и нагласување на неопходноста од едукација на лицата кои живеат во недоволно развиените подрачја, ќе се подобрат условите за живот, порачува претседателот на Република Македонија, Ѓорге Иванов, во својата честитка до македонските Роми по повод одбележувањето на 8 Април – Меѓународниот ден на Ромите.

„По повод одбележувањето на Меѓународниот ден на Ромите, дозволете ми на сите припадници на ромската заедница во земјава да им го честитам празникот. Секојдневните искуства и истражувања покажуваат дека токму образованието претставува основен услов за решавање на проблемите од современото живеење. Низ ангажман на надлежните институции и нагласување на неопходноста од едукација на лицата кои живеат во недоволно развиените подрачја, ќе се подобрат условите за живот. Затоа повикувам да се погрижиме и секому да му дадеме можност да биде дел од овој процес. Реалното интегрирање во општеството на припадниците на одредени етнички заедници придонесува за решавање на постоечките предизвици. Честитајќи ви го празникот, сакам да ве уверам дека и понатаму ќе се вклучувам во сите предизвици за заеднички и посветено да ги надминеме  предрасудите“, се вели во честитката.


Блокада на улицата Борис Трајковски попладнево во Скопје


Скопје, 29 март, 2017 - 13:46 (META) 

Од 17 до 18 часот денеска ќе биде блокирана улицата Борис Трајковски поради протест. Блокадата ја прават жители на скопската населба 11 Октомври, кои на овој начин сакаат да изразат незадоволство од институциите, кои, како што велат, не преземаат ништо да ги спречат проблемите што ги имаат со околу 200 Роми кои се населени во старите бараки на ГП „Пелагонија“.

Жителите на населбата информираат дека почнувајќи од мај 2016 година, доставиле две петиции до Општина Кисела Вода и известување до Министерство за труд и социјална политика.

„Станува збор за проблеми кои првенствено се негативен пример за нашите деца, како, на пример, вдишување лепак од децата кои слободно влегуваат во приватни дворови, при што вршат и кражби, секоја вечер палат пластични материи од кои не сме во можност да дишеме или да излеземе во нашите дворови. Зачестени се нарушувањата на јавниот ред и мир со пуштање гласна музика до доцните вечерни часови, за што повеќепати сме известувале во урбаната заедница „11 Октомври – бараки“, како и во полициската станица во Кисела Вода, објаснуваат жителите.


Усеин: Земјите аспиранти за ЕУ да ги прилагодат буџетите за интеграција на Ромите


Скопје, 21 март, 2017 - 16:56 (META) 

Јавното финансирање и распределбата на буџетот за ромското население во земјите од Западен Балкан беше тема на дводневен собир во Скопје, во организација на Регионалниот совет за соработка, меѓувладино тело на земјите членки на Процесот за соработка во Југоисточна Европа.

„Сите земји кои тежнеат кон Европската Унија имаат заедничка одоговорност кон Ромите и треба да преземат конкретни чекори за нивна интграција и еднаквост, а владите тоа го обезбедуваат токму низ своите буџети“ – рече раководителот на проектот „Интеграција на Ромите 2020“, Орхан Усеин, на крајот од дводневната работилница, која се одржа на 20 и на 21 март.

Тој додаде дека е од особена важност тоа што интеграцијата на Ромите е и понатаму еден од клучните приоритети во процесот за проширување, како што е тоа повторено и во најновата проценка на Европската комисија за интеграцијата на Ромите од 2016 година.

„Интеграција на Ромите 2020“ е продолжување на проектот „Декада на Ромите“. Проектот кој беше претставен лани во Брисел, е поддржан од Европската Унија и од Фондацијата „Отворено општество“, а Европската комисија ова прашање го третира како дел од претпристапните услови на земјите кандидати за ЕУ.


Вклученоста на Ромите во образовниот процес е значително подобрена, велат невладините организации


Тетово, 16 март, 2017 - 13:55 (META) 

Состојбата на Ромите и нивното вклучување во образованието етапно се подобрува, како резултат на проектите што ги спроведуваат невладините организации, сметат учесниците на тркалесната маса „Подобрување на состојбата на Ромите во образовните процеси“.

Од невладината „Сонце“ велат дека бројката на Роми што се запишуваат во основно и во средно образование е многу зголемена. Ваквиот став го делат и други невладини организации што учествуваа на денешната тркалезна маса.

– Децата подолго престојуваат во училиште и мошне е подобрена состојбата со завршување и на основно и на средно образование. Со големи напори на невладиниот сектор и на државните институции, сметаме дека од сите сектори каде може да се дејствува во образованието е најмногу постигнато и ние работиме да се зајакнат капацитетите на семејствата и да го поддржуваат образованието кај своите деца – рече Елена Мишиќ, од фондацијата „Чекор по чекор – Македонија“.

На тркалезната маса учествуваа и претставници на невладини организации од Косово, кои нагласија дека Ромите не се прифатени во нивното општество. Најчесто, како што посочија, тие се дискриминирани во процесите на вработување и на образование.

Оттаму се надеваат дека со нивните активности и преку националната стратегија за подобрување на статусот на Ромите, дискриминацијата кон оваа заедница ќе се намали.


Туманоска: Лицата со здравствени проблеми и Ромите се отфрлени од пазарот на трудот


Тетово, 21 февруари, 2017 - 19:14 (META) 

„Секој може и има право да биде вработен“ е насловот на панел-дискусијата што денеска се одржа на Државниот универзитет Тетово. На дискусијата беше презентиран проект наречен социјално менторство. Проектот ќе опфаќа обуки на лица кои се под ризик од социјална исклученост од пазарот на трудот.

– Ова категорија граѓани ќе бидат под надзор на центрите за вработување и за социјална работа. Ќе им се врши обука како да дојдат полесно до работа, преку воспоставување контакти со работодавците, но и со обуки за бизнис-планови – вели Деспина Туманоска од Институт за истражување и креирање политики.

Туманоска додаде дека во Македонија голем дел од невработените се лица кои општеството ги отфрла од пазарот на трудот. Најчесто во оваа категорија граѓани спаѓаат луѓето со здравствени проблеми и Ромите. Овој проект, според неа, кој е подржан од Европската Унија и Министерството за труд и социјална политика, ќе им помогне на лицата од оваа маргинализирана група да се вработат.

На денешната презентација на проектот, беа присутни и неколку невработени лица, меѓу кои и Јосиф Мицевски од гостиварско Тимчевиште, кој боледува од ретка кожна болест. Тој го поздрави проектот, кој, како што рече, ќе влијае кај работодавците, при вработување кај кандидатите да ја гледаат само професионалноста, а не нивната вера, нација или здравствена состојба.

– Јас сум бил повеќе од петнаесет пати на интервју кај работодавци, видоа дека боледувам од кожна болест и веднаш ме одбија. Сега, со овој проект, мислам дека нивната свест при вработување малку ќе се смени – изјави Мицевски.

Проектот ќе се спроведува во цела Македонија, а приоритет ќе имаат лицата од градовите каде има висока невработеност.


Свилановиќ: Интеграцијата на Ромите е услов за проширување на ЕУ


Виена, 13 декември, 2016 - 11:21 (META) 

Прашањето за позицијата и за интеграцијата на Ромите во државите од Западен Балкан и во Турција е услов на Европската Унија за проширувањето и е важно прашање за сите земји од регионот, изјави генералниот секретар на Регионалниот совет за соработка (РСС), Горан Свилановиќ, во Виена.

Зборувајќи на отворањето на дводневниот регионален собир на претставници на националните контакт-центри за Ромите и на различни министерства од владите на земјите на Југоисточна Европа (ЈИЕ), меѓу кои и од Македонија, Свилановиќ укажа дека Ромите сочинуваат 5,5 отсто од населението во регионот и дека токму неизвесноста на нивната позиција било причина ЕУ да го постави ова прашање високо на својата агенда.

„Европските институции, земјите членки на ЕУ како и земјите кои тежнеат кон приклучување во ЕУ имаат заедничка одговорност да го унапредат животот на своите сограѓани Роми. За да се следи напредокот и остварувањето на целите на интеграцијата на Ромите до 2020 година, потребни се точни и ажурирани информации“, изјави Свилановиќ.

На собирот, кој е всушност работилница за претставниците на владите на земјите членки од ЈИЕ кои тежнеат кон приклучување во ЕУ, се претставува начинот и технологијата која треба да ја применува секоја земја одделно, а која е многу слична со образецот што се применуваше при реализација на Декадата на Ромите 2005-2015 година.

Целта на проектот за интеграција на Ромите до 2020 (IR 2020), е националните влади да интегрираат посебни мерки поврзани со Ромите во главните социо-економски политики, како и во процесот на планирање на националните буџети и постапките за давање услуги во оваа област, соопшти РСС.

Проектот е почнат во јуни 2016 година од Европската комисија, Фондацијата „Отворено општество“ и Регионалниот совет за соработка, меѓувладино тело на земјите членки на Процесот за соработка во ЈИЕ (SEECP), чиј основач и полноправна членка е и Република Македонија.


За Ромите во Македонија правдата е научна фантастика


Скопје, 14 ноември, 2016 - 16:38 (META) 

Отсега неправдите и прекршувањето на основните човекови права врз ромската популација во Македонија ќе можат да се пријават на веб-платформата „Ромамап“, која денеска ја промовираше Хелсиншкиот комитет за човекови права. Проектот е финансиран од Амбасадата на Германија во Македонија, а во проектот се вклучени и неколку граѓански здруженија, кои работат на проблемите со кои се соочуваат Ромите кај нас.

– Поразителен е фактот што по толку години, Ромите во Македонија се соочуваат со прекршување на нивните фундаментални човекови права – изјави извршната директорка на Хелсиншкиот комитет, Уранија Пировска, и притоа додаде дека сè уште има случаи каде Ромите не можат да обезбедат матичната евиденција, не можат да ги легализираат своите живеалишта и не уживаат соодветна здравствена сигурност.

Пировска ги обвини надлежните државни институции дека немаат политичка волја да ја подобрат состојбата на Ромите и дека трудот на граѓанските организации е залуден поради неактивноста на надлежните институции.

– За Ромите во Македонија правдата е научна фантастика. Случаи на неправда кон Ромите кои беа медиумски проследени сè уште немаат судска одлука и покрај тоа што тие траат и по неколку години. Таков е случајот со тригодишната Ана од Прилеп, која, наводно, почина од труење со храна, а медицинскиот извештај сè уште не е соопштен. Неправедна е и одлуката на судот што му одреди на лекарот-анестезиолог условна казна, а тој беше одговорен за смртта на 24-годишна родилка – рече Несиме Селиоска од невладината „Рома СОС“.

Зекир Абдулов од невладината организација „Кхам“ од Делчево, која е активна во Источна Македонија, напомена дека за многу кратко време активистите од организацијата забележале 61 случај на неправда кон Ромите.

– Имаме случаи каде се сомневаме дека малолетни Роми се тепани од вработени служители во училиште, нарушено им е здравјето при укажување лекарска помош, како и случаи на забрана за излез од земјата, што претставува ограничување на нивното движење – истакна Абдулов.

Според Љатифа Шиковска, која е граѓански активист за правата на Ромите, во Македонија има голем број Роми без лична документација иако официјалните информации прикажуваат дека има од 500 до 700 вакви случаи.

– Постапката на матично регистрирање и на вадење лични документи за идентификација е толку бавна што имаме два случаи во кои деца починале пред да бидат регистрирани во матичната книга на родени – истакна Шиковска.

На крајот на презентацијата на платформата „Ромамап“, активистка од едно граѓанско здружение се пожали зашто во текот на целата презентација не можеше да се обрати на мајчиниот ромски јазик и што платформата не е достапна на ромски јазик.