!Во периодот што претстои работиме на воведување систем за пристап и за претплата. За начинот на пристап и за претплатата ќе информираме дополнително. Содржините на „Мета“ до тогаш се слободни за преземање со задолжително цитирање и атрибуирање.

Манчевски: За законот за ААВМУ не ни се брза, а за законот за медиуми – апсолутно не се брза


Скопје, 22 ноември, 2017 - 13:14 (META) 

Ако за законот за ААВМУ не ни се брза, за законот за медиуми – апсолутно не ни се брза да го донесеме, изјави денеска министерот за информатичко општество и за администрација, Дамјан Манчевски, во паузата на 13. Kонференција „Е-општество“, организирана од Фондацијата за интернет и општество „Метаморфозис“.

– Законот за ААВМУ веќе три години се дебатира и нема да се брза, а во однос на закон за медиуми, пак, апсолутно не брзаме и ќе се договориме заедно со медиумите кога да ја почнеме дебатата – рече Манчевски.

Тој додаде дека интернет-медиумите се предмет на законот за медиуми, но дека Министерството само ќе отвори дебата во тој поглед.

– Нема да излеземе со конкретни предози. Веднаш по законот за ААВМУ, ќе отвориме дебата за законот за медиуми. Личен став ми е дека минимум што интернет-портал треба да декларира е кој му е главен уредник – истакна Манчевски.

Според него, Владата не смее да биде моторот на реформите во медиумската сфера.

– Иронично е да се каже Владата да биде мотор на реформи во медиумите. Тоа треба да бидат медиумските работници и самите медиуми. Нам, како Влада, единствена амбиција ни е да им обезбедиме простор, дебата и механизам. Ние сме алатка за спроведување на тоа што тие сметаат дека треба да се спроведе – изјави Манчевски.

Министерот рече дека Владата е тука за да чуе какви измени се потребни, но оти дебата треба да биде полезна и да не трае до недоглед бидејќи треба да се носат одлуки и решенија.

foom-logo-disklejmerТекстот е изработен во рамки на проектот „Опсерваторија на медиумските реформи“, што го спроведуваат Фондацијата за интернет и општество „Метаморфозис“, „Агора“ Центар за промовирање на граѓански вредности и Платформата за истражувачко новинарство и анализи (ПИНА), со финансиска поддршка на „Фондацијата Отворено општество – Македонија“.
Содржината на текстот е единствена одговорност на авторите и на ниту еден начин не може да се смета дека ги одразува гледиштата на „Фондацијата Отворено општество – Македонија“.


Манчевски: Владата нема да иницира регулирање на работата на порталите


Скопје, 14 ноември, 2017 - 15:52 (META) 

Министерот за информатичко општество и администрација, Дамјан Манчевски, денеска соопшти дека Владата нема да иницира промени во Законот за медиуми за да се регулира работата на порталите. Сепак, тој додаде дека остануваат отворени за сугестии за законот ако професионалните здруженија сметаат дека има потреба од тоа.

– Промените во Законот за медиуми, ако има потреба, треба да дојдат по барање од медиумските работници. Мислам дека ни треба консензус како општество ако треба да го отвориме ова прашање, истакна Манчевски, одговарајќи на новинарско прашање по средбата со претставникот за медиуми во ОБСЕ, Харлем Дизер.

Манчевски рече дека Македонија не само што има сериозен проблем со лажните вести, туку е и извор за глобални лажни вести.

– Работиме заедно и веќе разговарав со претставникот за медиуми на ОБСЕ, Харлем Дезир, но и со други наши помагачи како може ова прашање на глобално ниво да го адресираме. Ние како Македонија, како мала земја сме прилично голем играч во областа на лажните вести и во рамки на Глобалниот самит за Западен Балкан што ќе се одржи на пролет ќе има посебен панел само за ова – рече Манчевски, додавајќи дека на самитот ќе бидат поканети сите големи медиуми и меѓународни организации.

foom-logo-disklejmerТекстот е изработен во рамки на проектот „Опсерваторија на медиумските реформи“, што го спроведуваат Фондацијата за интернет и општество „Метаморфозис“, „Агора“ Центар за промовирање на граѓански вредности и Платформата за истражувачко новинарство и анализи (ПИНА), со финансиска поддршка на „Фондацијата Отворено општество – Македонија“.
Содржината на текстот е единствена одговорност на авторите и на ниту еден начин не може да се смета дека ги одразува гледиштата на „Фондацијата Отворено општество – Македонија“.


Анкета на ИРИ: Вести најмногу се гледаат на „Сител“, „Алсат-М“, ТВ 24, „Телма“ и на „Канал 5“


Скопје, 19 септември, 2017 - 16:46 (META) 

Големо мнозинство од македонските граѓани за политичките случувања во земјава се информираат преку телевизија, а најмалку преку радиото како медиуми, покажува последната анкета на Меѓународниот републикански институт (ИРИ), спроведена од 4 до 21 август оваа година.

Телевизијата како главен извор за политички вести ја посочиле 85 отсто од граѓаните, 39 проценти рекле дека за политичките случувања се информираат преку интернет и порталите, 27 отсто од пријателите, 6 0тсто преку печатените медиуми и по 4 отсто вестите ги добиваат преку радијата и политичките партии.

Според анкетата, најголем дел од граѓаните, односно 20 отсто од нив рекле дека политички вести гледаат на „Сител“, 16 отсто се изјасниле за „Алсат М“, трета е „Телевизија 24“ за која се одлучиле 13 отсто од испитаниците, 12 отсто гледаат политички вести на „Телма“, 11 отсто на „Канал 5“, 9 отсто на МТВ (на македонски јазик), 3 отсто на МТВ (на албански јазик) и по 1 отсто се изјасниле за „ТВ 21“, „Шења“и за „Алфа“. Девет отсто од испитаниците рекле дека не гледаат телевизија.

Инаку, забележлив е падот во процентот граѓани кои политичките случувања ги следат преку печатените медиуми, кој е двојно помал во споредба со резултатот од анкетата на ИРИ од ноември минатата година. Овој пад соодветствува со згаснувањето на дневните весници во издание на „Медиа принт Македонија“.

Истовремено, за 7 отсто е зголемен бројот на граѓани кои за политиката се информираат преку интернет, споредно со анкетата од ноември лани.


Порталите што утринава паднаа проработеа, „Унет“ детално ќе извести за проблемот


Скопје, 19 ноември, 2016 - 14:04 (META) 

Македонските портали што утринава беа недостапни поради проблеми на провајдерот „Унет“, повторно проработеа околу 13 часот.

Генералниот менаџер на „Унет“, Анета Пешева, за „Мета“ изјави дека в понеделник ќе излезат со детални информации за техничките причини поради кои настанале проблемите.

– Во текот на раните утрински часови македонскиот хостинг-провајдер „Унет клауд“ имаше технички проблеми со главните телекомуникациски линкови. За причините што го предизвикаа овој проблем ќе бидат известени нашите корисници, а ќе направиме сè што е во наша моќ ваквите ситуации во иднина да бидат превенирани – се вели во официјалното соопштение на компанијата „Унет“.

Пристапот  утринава беше оневозможен до веб-страниците на „Фокус“, „Нова ТВ“, „Либертас“, „СДК“, „Локално“, „Плусинфо“, „МКД“, како и на електронските изданија на дневните весници „Утрински весник“, „Дневник“ и „Вечер“.

Директорот на „Унет“, Антони Пешев, за „Мета“ категорично тврдеше дека не се работи за никаков хакерски напад туку за класичен технички проблем.


Порталите паднаа, „Унет“ тврди дека проблемот бил технички, а не хакерски напад


Скопје, 19 ноември, 2016 - 10:38 (META) 

Утринава голем дел од македонските портали паднаа, поради проблеми на провајдерот „Унет“, кој е техничка поддршка на овие медиуми.

Пристапот е оневозможен до веб-страниците на „фокус.мк“, „новатв.мк“, „либертас.мк“, „сдк.мк“, „локално.мк“, „плусинфо.мк“, „мкд.мк“ како и на електронските изданија на дневните весници „Утрински весник“, „Дневник“ и „Вечер“.

„Мета“ разговараше со неколкумина главни уредници на портали и веб-страници кои не информираа дека од утринава нивните медиуми не функционираат.

Главниот и одговорен уредник на „Плусинфо“, Бранко Героски вели дека од провајдерот му било кажано дека се работи за технички проблем.

– Ме информираа дека станува збор за технички проблем. Не можам да навлезам во позадината се додека не добијам повеќе прецизни информации. Само ми кажаа дека се работи на проблемот кој за кратко време треба да биде решен – изјави Героски.

Главниот уредник на „сдк.мк“, Горан Михајлоски рече дека не знае за што се работи и исто така добил информација дека станува збор за проблем со провајдерот.

Антони Пешев, директорот на „Унет“ кој ги опслужува сите овие медиуми за „Мета“  категорично тврди дека не се работи за никаков хакерски напад туку за класичен технички проблем.

– Проблемот се случил синоќа додека сообраќајот на порталите бил мал затоа и не се активирале заштитните механизми. Се работи за линковски проблем и некако не станува збор за сајбер-напад. Работиме на проблемот и се надеваме дека за кратко време ќе биде решен. Потенцирам дека не станува збор за никаков напад – изјави Пешев.


Грчките новинари најавија штрајк поради новиот закон за пензии


Атина, 25 октомври, 2016 - 12:06 (META) 

Грчките новинари денеска ќе стапат во петчасовен штрајк во знак на протест поради новиот закон за пензии, соопшти Здружението на новинари на дневните атински весници.

– Штрајковите ги опфаќаат сите новинари што работат во приватни, државни и во јавни медиуми, државни радија и на телевизискиот канал ЕРТ, Атинско-македонска новинска агенција АНА, во генералниот секретаријат за информирање за да се сочуваат правата – се наведува во соопштението.

Сите медиуми, портали и јавни здруженија на новинари ќе престанат со работа од 11 до 16 часот по локално време.

Додека трае штрајкот, новинарите ќе учествуваат на генерален состанок со претставниците на Фондот за социјално и здравствено осигурување, на кој ќе се разговара за новиот закон за пензии, според кои вработените во медиумите практично остануваат неосигурани.


Цензурирани албански портали и фејсбук-страници со антивладини содржини


Тирана, 18 октомври, 2016 - 21:02 (META) 

На една од најпознатите страници на „Фејсбук“ во Албанија, позната како „Лолита“, неодамна се појави објава во која се наведува дека неколку претходни објави, поврзани со државници и со бизнисмени, биле отстранети од „Фејсбук“, јавува дописникот на „Мета“ од Тирана.

ФБ-страницата „Лолита“ е отворена од тројца млади студенти кои засега сакаат да останат анонимни, а на неа се наоѓаат содржини со кои се осудува албанската владина пропаганда. Страницата засега има повеќе од 128.000 следбеници.

„Се чувствуваме како и вие, нашата земја, нашата татковина врши пропаганда и се обидува да ни ги испере мозоците, додека тие нè крадат. Поради тоа објавуваме војна против сите личности и институции што го кршат законот“, стои во објавата на „Лолита“ и се додава дека владата на Албанија се обидува да го подели народот за да може подобро да владее.

Авторите на страницата тврдат дека јавната администрација во Албанија добива наредби да ги пријавува нивните објави до „Фејсбук“. Во своја неодамнешна објава, „Лолита“ им се заблагодарува на своите поддржувачи за покажаната солидарност и истакна оти благодарение на тоа авторите на ФБ-страницата веќе не се плашат од заканите.

„Лолита“ има создадено резервна варијанта на страницата, доколку „Фејсбук“ одлучи да им ја укине поради големиот број негативни пријави.

Порталот „Хаштаг Албанија“, кој е еден од најпосетуваните во таа земја, за жал немаше среќа како „Лолита“, па веќе неколку дена е блокиран. Како што јавува дописникот на „Мета“, зад блокирањето на порталот стои италијанскиот новинар Карло Болино, кој исто така е сопственик на медиумот „Шќиптарја“ (shqiptarja.com).
Болино, наводно, поднел жалба до американската компанија што го одржува порталот „Хаштаг Албанија“ зашто страницата објавила негови фотографии без лиценца, но и лажни обвинувања против него.
Од „Хаштаг Албанија“ соопштија дека фотографиите од Болино се објавени со дозвола од тие што го фотографирале и оти обвинувањата на Болино не се издржани. Во однос на обвинувањата за објавување лажни информации на Болино, од „Хаштаг Албанија“ појаснуваат дека станувало збор за сатирични текстови.


АВМУ предлага стодневен изборен надзор на радиодифузерите, но не и на порталите


Скопје, 23 август, 2016 - 18:01 (META) 

Агенцијата за аудио и аудиовизуелни медиумски услуги (АВМУ) денеска ја презентираше нацрт-методологијата за надзор на изборното медиумско претставување на радио и на телевизиските станици за време на претстојните предвремени парламентарни избори, кои треба да се одржат во декември годинава.

Директорот на АВМУ, Зоран Трајчевски, соопшти дека Агенцијата подготвила нова методологија која ќе важи само за претстојните избори и оти таа се темели на францускиот модел за постигнување политички плурализам надвор од изборни периоди. Со новите измени радиодифузерите ќе мора да обезбедат балансирано известување 100 дена пред одржувањето на изборите. Досега надзор се вршеше од почетокот на изборните кампањи, односно 20 дена пред одржувањето на изборите. Со новите измени, периодот на надгледување е продолжен за 80 дена.

Од АВМУ ја прецизираа методологијата што се однесува на известувањето за активностите на претставниците на власта во функција на изборно медиумско претставување. Според новата методологија, коментарот, како новинарски жанр, ќе треба да биде јасно одделен од другите новинарски жанрови, како вестите, извештаите, интервјуата, репортажите итн.

Претставниците на најголемите телевизии во Македонија реагираа дека АВМУ врши упад во последните измени на изборното законодавство, со тоа што од надзорот се изземени интернет-порталите.

Според Иван Мирчевски, директор на „Канал 5“ и претседател на Македонската медиумска асоцијација, досегашната практикс покажала дека токму на порталите се најчестите примери на ширење говор на омраза. Тој рече дека новата методологија, за која в петок ќе се расправа, остава простор за субјективно казнување на медиумите.

Со сличен став излезе и Боби Христов од „Телма“, кој истакна дека Агенцијата треба исто така да го следи начинот на кој известуваат интернет-медиумите.

Од АВМУ соопштија дека во консултација со меѓународни организации одлучиле да не ги следат интернет-порталите бидејќи нема јасна дефиниција за тоа кои електронски медиуми спаѓаат во категоријата „интернет-портал“. Од Агенцијата посочуваат дека во Македонија нема регистар на интернет-портали и оти и во меѓународната практика не се врши надзор над овој вид медиуми.


Совет за етика: Медиумите не смеат да служат како средство за пропаганда


Скопје, 20 април, 2016 - 9:51 (META) 

Советот за етика во медиумите, набљудувајќи го медиумското известување по најновите превирања на политички план и реакциите на граѓаните, ги потсетува медиумите да не ја злоупотребуваат својата улога и да не служат како платформа за потпалување на ситуацијата и за засилување на тензиите во општеството. Имајќи го предвид фундаменталното право на слобода на медумите, од Советот ги потсетуваат новинарите и уредниците дека медиумските извештаи мора да ја содржат вистината и да не иницираат полемики и дискусии со кои ќе се разгорат тензиите и ќе се влошат односите меѓу граѓаните.

„Медиумите мора да дејствуваат на начин што ги разликува од обични преносители на информации и на факти и треба да ја применат и својата улога како смирувачи на тензиите во општеството, а особено во случаи кога се изнесуваат процени за можна ескалација на случувањата. Тие треба да ги објаснат фактите, учесниците во случувањата, различните позиции и прашања, како и внимателно и аналитички да ги истражат настаните. Не е новинарски да се развиваат и да се градат дебати врз основа на лаги и на невистини, со што граѓаните би се довеле во заблуда. Пренесувањето и давањето простор на шпекулации се изедначува со ширење невистини и со пропагандизам, наспроти урамнотежено и професионално информирање. На јавноста треба да ѝ се понуди вистинската слика и да ѝ се претстават објективните потреби и загриженост, а особено имајќи предвид дека граѓаните кои не биле дел од одредени случувања својата информираност ја потпираат токму на медиумите“, се вели во соопштението од Советот на етика во медиумите.

Медиумите, а особено интернет-порталите, стои во реакцијата, не смеат да бидат злоупотребени и да послужат како средство за пропаганда и за повици за обединување на поединци и на групи за радикално однесување и за постапки што го загрозуваат јавниот ред и мир во општеството.

„Поддржувајќи го и правото на граѓанските активисти да послужат како извори на информации за случувањата, ги потсетуваме медиумите на нивната улога особено да внимаваат на веродостојноста на изворот на информациите, задолжително да користат повеќе извори на информации, да известуваат со кредибилитет, објективно и урамнотежено да ги претстават случувањата во нивниот вистински контекст. Нивото на професионално однесување не смее да се симнува и да се дозволат лаги, полувистини и еднострани информации, кои на граѓаните би им се сервирале како проверени и вистинити вести. Во овој контекст, ги потсетуваме медиумите на нивните обврски да известуваат професионално и според принципите на неодамна потпишаната повелба на Советот за етичко известување на медиумите“, стои во соопштението.


Интернет-порталите пак куртулија од надзор за време на изборите


Скопје, 10 април, 2016 - 10:39 (META) 

Првпат во независна Република Македонија од денот на распишување на изборите, според Изборниот законик, покрај радиодифузерите, јавниот радиодифузен сервис и трговските радиодифузни друштва, е воведена контрола и врз електронските медиуми (интернет-порталите).

Оттогаш за сите медиуми почнуваат да важат правилата од Изборниот законик донесен во ноември 2015 година.

Агенцијата за аудио и аудиовизуелни медиумски услуги во јануари годинава ја усвои „Методологијата за мониторинг на изборното медиумско претставување преку радио и телевизиските програмски сервиси за време на изборните процеси“, во која стои дека нема да вршат надзор врз изборното медиумско претставување на интернет-порталите, бидејќи, како што наведуваат во соопштението, не постојат услови за тоа.

Тоа, како и информацијата дека за следење на медиумите ќе се ангажираат околу 100 лица,  за „Мета“ го потврди и директорот за Агенцијата за аудио и аудиовизуелни услуги, Зоран Трајчевски, кој вели дека невозможно е тоа да се направи од повеќе причини.

– Никаде во светот нема ваква одредба. Повеќето портали во Македонија не се знае каде се регистрирани. Никаде нема ниту кој е сопственик, поради што и не можеме да ги казнуваме. Немаат адреса, немаат одговорни лица – изјави Трајчевски.

На прашањето што ќе се случи кога ќе почне следењето на медиумите, затоа што, сепак, во Изборниот законик постојат интерет-порталите, Трајчевски вели „за тоа мора да ги прашате политичарите“.

Тој вели дека другите медиуми ќе се надгледуваат редовно.

– Откако ќе се распишат нови избори, што треба да се случи на 15 април, ние почнуваме со првата фаза од надгледувањето на медиумите. Во оваа фаза ќе бидат вклучени 10 надворешни лица и луѓе вработени во Агенцијата. Во втората фаза, од 15 мај, кога почнуваат да важат одредбите за балансирано известување во време на изборна кампања, ќе се вклучат уште 73 надворешни лица, што значи дека целиот процес ќе се надгледува со околу 100 луѓе – вели Трајчевски.

Како што стои во методологијата, Агенцијата е задолжена да го следи изборното медиумско претставување, покрај на радиодифузерите и на електронските медиуми (интернет-портали).

„Истовремено, Законикот не го дефинира поимот „интернет-портали“, ниту неговиот опфат. Ваква дефиниција, како што е познато, нема ниту во другите домашни закони. Во настојувањето да утврди што сè може да се смета за „интернет-портал“, Агенцијата истакнува дека консултирала повеќе извори. Според класификацијата на дејностите што ја употребува Централниот регистар, шифрата на дејност „интернет-портали“ опфаќа „работа на веб (интернет)-страници кои користат пребарувачи и одржуваат екстензивни бази на податоци со интернет-адреси и содржини кои се во лесно пребарлива форма и работа на други интернет-страници што дејствуваат како портали на интернет, како што се медиумските веб-страници (страници) што обезбедуваат периодично ажурирана содржина“. Од класификацијата и од дефинициите на поимот во стручната литература, се гледа дека станува збор за термин со далеку поширок опфат отколку лаичките претпоставки за него“, стои во образложението од Агенцијата во Методологијата за следење на избори.

За Дејан Георгиевски од Центарот за развој на медиуми исто така спорно е и како ќе се следат печатените медиуми.

– Како што ќе се следат тие, исто така ќе мора да се следат и порталите. Агенцијата се откажа од нивно надгледување, но сепак одредбата во Законикот постои. Мислам дека најголем проблем се социјалните мрежи и нивното надгледување. Тие немаат ниту сопственик, ниту уредник, а имаат големо влијание во ширењето пропаганда. Овој момент кај нас, а и речиси низ целиот свет, не е решен – вели Георгиевски.