Тевдовски: Работиме на подобрување на деловната клима и фискална консолидација


Скопје, 11 јуни, 2018 - 13:39 (META) 

Реформи во насока на подобрување на деловното окружување и постепена фискална консолидација, најави министерот за финансии Драган Тевдовски на конференцијата по повод започнување на изработка на Програмата за економски реформи 2019-2021.

На конференцијата присуствуваше амбасадорот на Европската унија во Македонија, Самуел Жбогар и сите инситуции кои се вклучени во подготовката на реформскиот документ кој се доставува до ЕУ.

-За првпат имаме јасна и кредибилна стратегија за реформи во јавните финансии, подготвена заедно со ЕУ. Таа содржи акционен план за подобрување на сите поважни елементи на системот на јавни финансии во следните три години. Значително е подобрена транспарентноста. Денес граѓаните имаат увид во тоа како се трошат државните пари. Се објавуваат граѓански буџети, како и низа извештаи за извршување на буџетот, кои порано не беа достапни на јавноста. Јавно се достапни и договорите за јавни набавки на институциите, а со новиот закон ќе бидат достапни и сите понуди доставени на тендерите – рече Тевдовски.

Жбогар посочи дека Македонија имала најдобро остварување во спроведувањето на реформите минатата година во однос на сите други земји, како и дека го подобрила сопствениот резултатот во однос на претходните години.

– Достигнат е видлив прогрес во управувањето со јавните финансии. Земјата започна со имплементирање на реформската програма која ја усвои, а и драстично е подобрена фискалната транспарентност. Народната банка во континуитет спроведува стабилна монетарна политика, одржувајќи го нивото на денарот и ценовната стабилност. Владата го лимитираше носењето на закони по скратена постапка. Исто така, сега сите министри се обврзани да ги објавуваат законите на ЕНЕР за јавна консултација. усвојувањето на стратегијата за образование содржи чекори за подобрување на квалификациите на наставниците- рече Жбогар.

Програмата за економски реформи е сеопфатен документ за економското управување, кој земјите аспиранти за членство се обврзани да го поднесуваат до Европската комисија секоја година. Програмата 2019-2021 треба да се достави до Европската комисија до 31 јануари 2019 година.


Ангеловска-Бежоска: Поскапиот бензин нема да предизвика позначајна инфлација


Охрид, 6 јуни, 2018 - 16:04 (META) 

Поскапиот бензин нема да предизвика позначајни инфлаторни притисоци и стапката на инфлација во земјава годинава нема да биде повисока од два проценти, одговори на новинарско прашање гувернерката Анита Ангеловска – Бежоска, на конференцијата која се одржува во Охрид.

Народна банка го очекувала растот на цените на нафтата на светските берзи, а се прогнозира дека тој тренд ќе продолжи и оваа година.

– За нас како Централна банка растот на цената на нафтата е очекуван. Во фазата на макроекономските проекции ние ги следиме сите тековни движења, очекувањата на аналитичарите, така што цената не е за изненадување, уште повеќе што по неколку години пад на цената на нафтата минатата година покажа нагорен тренд, а очекувањата се тоа да продолжи и оваа година – вели Ангеловска –  Бежоска.

Според неа, сепак не е исклучено дека скапите горива ќе имаат секундарен ефект врз другите производи, па Народна банка треба да го измери тоа влијание.

– Сепак многу ќе зависи колку притисоците од тој ценовен ефект кај нафтата ќе се пренесе на останатите производи па оттаму евентуално да се види некој секундарен ефект. Имајќи ги предвид сите движења и очекувања со цените на нафата, нашата проекција за оваа година е двопроцентна инфлација што е во линија и со нашата поставена цел за одржување ниска и стабилна инфлација – вели Ангеловска – Бежоска.


Народна банка донесе стратегиски план за ниска инфлација и стабилен курс на денарот


Скопје, 31 мај, 2018 - 12:25 (META) 

Советот на Народната банка денеска одржа редовна седница на која ги донесе Стратегискиот план и Програмата за истражувачка активност за периодот од 2019 до 2021 година.

„Стратегискиот план за следниот тригодишен период содржи единаесет стратегиски цели кои јасно ја изразуваат определбата за одржување ниска и стабилна инфлација преку стратегијата на одржување стабилен курс на денарот во однос на еврото, одржување финансиската стабилност како составен елемент на макроекономската стабилност и предуслов за остварување економски раст и просперитет. Имајќи го предвид динамичното и променливо окружување, во рамките на Стратегискиот план се разработени основните предизвици во работењето, како и најважните, критични точки на делување во наредниот тригодишен период“, се вели во соопштението на Народна банка.


Тевдовски се сретна се новоименуваната гувернерка Ангеловска Бежоска


Скопје, 23 мај, 2018 - 13:01 (META) 

Министерот за финансии, Драган Тевдовски оствари средба со новоизбраната гувернерка на Народната банка, Анита Ангеловска Бежоска.

Тевдовски и ја честиташе функцијата на Ангеловска Бежоска и рече дека и во наредниот период очекува добрата соработка помеѓу Министерството за финансии и Народната банка да продолжи.

„На средбата беа констатирани солидната макроекономска позиција и стабилноста на финансискиот систем. Исто така, беше заклучено дека добрата координацијата на фискалната и монетарната политика, во насока на остварување на макроекономските цели, ќе продолжи и во иднина“, се вели во соопштението на Министерство за финансии.


Ангеловска Бежоска: Останува предизвикот за градење на независна монетарна политика


Скопје, 22 мај, 2018 - 12:21 (META) 

Анита Ангеловска – Бежоска денеска ја презеде должноста гувенерка на Народната банка од досегашниот гувернер Димитар Богов, на кој мандатот му истече вчера.

Во изјавата за медиумите таа се заблагодари на претседателот Ѓорге Иванов за нејзината номинација и на политичките партии кои што со широк консензус ја избраа за гувернерка.

Како што рече, оваа поддршка за неа е многу значајна, но и за целото општество бидејќи била поддржана професионалноста која е клучна за градење на прогресивно општество.

-Би сакала да му се заблагодарам на досегашниот гувернер Богов кој успешно ја водеше банката во критичните моменти. Бев дел од тимот кога ги поминувавме тие моменти, но благодарејќи на силниот институционален капацитет на централната банка, успешно ги поминавме – рече Ангеловска – Бежоска.

Таа потенцираше дека пред неа останува предизвикот за одржување на независна монетарна политика, но и макроекономска стабилност. Но како и досегашните раководни структури на банката, таа потенцираше дека ќе продолжи со градење на силен институционален капацитет на Централната банка, бидејќи го смета за клучен во извршувањето на задачите.

Претходно, Богов даде отчет за сработеното и рече дека двете клучни цели на банката се постигнати, односно постигната е ценовна и стабилност на банкарскиот сектор.

-Девизниот курс на денарот во однос на еврото беше одржан на стабилно ниво. Денарот не изгуби од конкурентност во однос на еврото, бидејќи инфлацијата за овие седум години од 1,5 проценти беше на слично ниво како во ЕУ од 1,2 проценти. Банкарскиот систем успешно се развиваше и растеше, така што активата и депозитите се зголемени за 50 проценти во однос на пред седум години – рече Богов.

Тој додаде дека за овие седум години, Народната банка успешно се справила со два силни, неповолни шокови како што беа грчката должничка криза во 2015 година и шпекулативниот напад врз монетарната стабилност во април и мај 2016 година. Имено, од 19 април до 23 мај 2016 година НБРМ интервенираше на девизниот пазар со продажба од 129 милиони евра, со што го затвори јазот помеѓу побарувачката и понудата на девизи и ја одржа стабилноста на девизниот курс.

Тој период, како што истакна Богов, во комбинација со политичката криза му бил најлошиот период за време на извршување на функцијата гувернер.

– Каматната стапка е на историско најниско ниво од 3 проценти. Секогаш постои дискусија дали може пониска, можеби и ќе можеше ако немаше политичка криза, но и дисциплинирана фискална политика – додаде Богов.

На прашањето на „Мета“ каде ќе ја продолжи кариерата, Богов рече дека сето ова набрзина му се случувало и дека ќе земе одмор па потоа ќе размисли што понатаму.

Неговата разделба со вработените беше прилично емотивна, бидејќи како што рече, таму поминал многу убави моменти и соработката со нив ја оцени како добра страна во работењето како гувернер.


Ангеловска Бежоска ќе положи заклетва пред Џафери, па ќе ја прими должноста од Богов


Скопје, 22 мај, 2018 - 9:35 (META) 

Новата гувернерка на Народна банка на Македонија, Анита Ангеловска Бежоска денеска во 9.30 часот ќе даде свечена изјава пред претседателот на Собранието, Талат Џафери, во Охридска сала.

Потоа, во Народна банка, по прес-конференцијата во 11 часот, ќе има примопредавање на должноста со досегашниот гувернер Димитар Богов.

Анита Ангеловска-Бежоска вчера беше едногласно изгласана за гувернерка во Собранието од страна на 81 пратеник со што се постигна консензус помеѓу политичките партии околу изборот на новата гувернеркa.


Богов ја повлече кандидатурата за гувернер на Народна банка


Скопје, 16 мај, 2018 - 13:57 (META) 

На четири дена од истекот на мандатот, гувернерот на Народна банка, Димитар Богов се повлекува од кандидатурата за втор мандат и за тоа веќе го известил претседателот на државата Ѓорге Иванов, кој го предложи за нов гувренерски мандат.

Во пишаната изјава за МИА, Богов посочува дека со внимание ја следел дебатата во јавноста поврзана со предлогот по втор пат да биде именуван за гувернер на Народната банка и оти одлуката ја донел имајќи ги предвид реакциите на дел од чинителите во политиката и роковите за избор на гувернер.

– Во оваа пригода би сакал да му се заблагодарам на претседателот Ѓорге Иванов за довербата што ми ја даде со моето повторно предложување за прв човек на Народната банка, што за мене лично претставува валоризација на сработеното во изминатите седум години. Имајќи ги предвид реакциите на дел од чинителите на политичкиот живот во Македонија, моменталната политичка констелација и роковите за избор на гувернер, во интерес на државата се повлекувам од кандидатурата за гувернер на Народната банка, за што веќе го известив претседателот – вели Богов.

Тој верува дека во периодот што претстои ќе се изнајде решение и во најскоро време ќе биде предложен нов кандидат за гувернер на Народната банка, од редот на професионалците, кој ќе добие консензуална политичка поддршка.

– Народната банка не смее да се остави без гувернер. Очекувам решение во најкус можен рок, што ќе биде во интерес на Македонија – потенцира Богов.

Мандатот на Богов како гувернер на НБРМ завршува на 20 мај.


НБРМ: Софтверите на машините за обработка на пари да се прилагодат на новите 10 и 50 денари


Скопје, 11 мај, 2018 - 10:33 (META) 

Народната банка ги известува сите правни лица кои што ги одржуваат машините за обработка на пари и автоматите за наплата со готовина дека по 15 мај ќе започне периодот во кој што ќе можат да ги приспособат софтверите за да ги препознаваат карактеристиките и заштитните елементи на полимерните пари во апоенска вредност од 10 и 50 денари.

„Доколку правните лица не се во можност од деловните банки да обезбедат соодветни примероци од полимерните пари за потребните софтверски приспособувања, можат да се обратат до Дирекцијата за трезорско работење на НБРМ каде што ќе им бидат обезбедени потребните количини од полимерните пари“, се вели во соопштението на банката.

Од таму потетсетуваат дека и во периодот на надградбата на автоматите за наплата со готовина, односно нивното софтверско приспособување, граѓаните ќе може непречено да остваруваат плаќања преку овие автомати со кованите пари во апоенска вредност од 10 и 50 денари, кои што и по 15 мај остануваат во оптек и се законско средство за плаќање во Македонија.


Народна банка ги претстави првите полимерни банкноти, кои од 15 мај влегуваат во оптек


Скопје, 23 април, 2018 - 11:16 (META) 

Народна банка го претстави сликовниот приказ на првите полимерни банкноти на Македонија, кои на 15 мај влегуваат во оптек, а се во апоенска вредност од 10 и 50 денари.

„Основната разлика помеѓу овие и книжните банкноти од истата апоенска вредност е материјалот кој се користи како подлога за печатење. Хартијата изработена од памучни влакна се заменува со специјална подлога, супстрат изработен од биаксијално ориентиран полипропилен“, информираат од Народна банка.

Од таму додаваат дека наместо водениот печат кој што го содржат книжните, полимерните банкноти ќе содржат транспарентен прозорец во кој се вградени препознатливи елементи од нивниот оригинален дизајн.

„Поконкретно, кај апоенот од 10 денари претставен е стилизиран цртеж на паун, додека кај апоенот од 50 денари има приказ на гравура на рановизантиска монета.Заштитниот конец кај полимерните банкноти ќе се гледа како испрекината линија, со јасно испишан текст „НБРМ“, додека кај книжните банкноти, тој е вткаен во хартијата и под дејство на светлина се гледа како непрекината линија со јасно испишан текст „НБРМ“. На нив ќе има и ознака во вид на издигнати точки за распознавање на различните апоени од страна на лицата со оштетен вид“, додаваат од Народна банка.

Од денот на пуштање во оптек на полимерните банкноти со апоенска вредност од 10 и 50 денари, книжните банкноти со истата апоенска вредност престануваат да бидат законско средство за плаќање.


ЕУ треба да се подготви за зголемување на каматните стапки, порачаа банкарите од Охрид


Охрид, 13 април, 2018 - 14:26 (META) 

Сите ние треба да им кажеме добредојде на повисоките каматни стапки, најави Бас Бекер од регионалната канцеларија на Меѓународниот монетарен фонд за Централна и Источна Европа на прес-конференцијата во Охрид за време на одржувањето на седмата годишна истражувачка конференција на Народната банка на Македонија.

– На оваа конференција главно прашање е кое ќе биде влијанието на движењето на каматните стапки во Западна Европа врз економиите. Секоја година стапката на невработеност се намалува за 1,5 отсто и во вакво опкружување не треба многу ниска каматна стапка. Каматната стапка Европската централна банка (ЕЦБ) ја зголемува само кога порастот е висок и мислам дека нејзиното зголемување ќе продолжи и ќе се засилува. За порастот да остане одржлив, продуктивноста треба да се зголемува – изјави Бекер.

Гувернерот на централната банка на Белгија, Јан Сметс, изјави дека Европската централна банка отворено ќе ја комуницира монетарната политика за да можат економиите од овој регион да се прилагодат.

Димитар Богов, гувернерот на НРБМ,  вели дека ние ќе ја следиме и соодветно ќе ја прилагодиме нашата монетарна политика кон промените што се најавуваат.

– Во такви услови ние проценивме дека кај нас се подобрија одредени аспекти кои во претходниот период можеби предизвикуваа повисока премија за ризици и потоа беа создадени услови каматната стапка да ја намалиме на 3 отсто. ЕЦБ, според сите досегашни најави, може ќе започне со зголемување на каматната стапка од наредната година, но тоа би одело постепено – рече Богов.

Заменик директорот во Европската банка за обнова и развој, Питер Санфеј, вели дека е пријатно изненаден од добрите изгледи на економијата не само за Македонија, туку и за земјите од регионот кои што имаат изгледи за понатамошен пораст.

Директорот „Џоин Виен институт“, Томас Ричардсон рече дека земјите треба да изградат здрави фундаменти во економијата и затоа се многу важни структурните реформи, инвестициите во инфраструктурата и во човечкиот капитал.

На прашањето за актуелната трговска војна што се случува во САД, ЕУ и Кина, Сметс рече дека може да доведе до негативен економски пораст заради зголемувањето на увозните цени, а со тоа и куповната моќ на граѓаните.

– Може да доведе и до недоверба на потрошувачите и инвеститорите како резултат на лошата состојба на пазарот на капитал. На долг рок може негативно да влијае на порастот на продуктивност – додаде Сметс.