!Во периодот што претстои работиме на воведување систем за пристап и за претплата. За начинот на пристап и за претплатата ќе информираме дополнително. Содржините на „Мета“ до тогаш се слободни за преземање со задолжително цитирање и атрибуирање.

„Сител“, „Канал 5“ и „Алфа“ се офајдиле најмногу, „Телма“ и „Алсат-М“ најмалку од колачот за владини реклами


Скопје, 13 октомври, 2017 - 10:17 (META) 

Владата не ги откри имињата на телевизиите што добивале милиони евра од претходната власт за емитување на владините кампањи, но ако се направи мала анализа на објавените податоци за комерцијалните телевизии со национална концесија, може да се види кои се телевизиите што стојат зад шифрите во табелите што ги објави Владата. Ако се споредат претходно објавуваните податоци од институциите со сегашните, проекциите говорат дека најмногу пари и милионски суми од колачот добиле „Сител“, „Канал 5“ и „Алфа“, а најмалку „Телма“ и „Алсат-М“. Значаен дел од 2,8 милиони евра добила и телевизијата со шифра 44, за која лесно може да се претпостави дека е „А1-телевизија“ поради празните полиња во табелата за податоци по 2011 година, откако таа беше затворена.

Кои се телевизиите што стојат зад шифрите 11, 22 и 33, кои добиле повеќе од 15 милиони евра од колачот за владини реклами? Владата ги објави податоците според кои најмалку 38 милиони евра биле потрошени од претходната власт за кампањи и за пропаганда во електронски и во печатени медиуми во Македонија во периодот од 2008 до 2015 година, а една телевизија добила цели 7 милиони евра.

За оригиналната табела од Владата кликнете тука Парите биле давани од буџетот за владините реклами, како кампањите против абортусот, кампањите за трето дете и за здрава храна, кампањата „Истражи ја Македонија“,„Ден на дрвото“ итн. Во сумата сè уште не се пресметани 2006, 2007 и 2016 година затоа што, според Владата, „не биле пронајдени документите за тие години“. Во овие бројки не се вклучени ниту кампањите нарачувани од министерствата во владата на Никола Груевски. Иако Владата не ги објави имињата на телевизиите што добивале пари од владините реклами, по пат на елиминација може да се види кои добиле најмногу, а кои најмалку пари од буџетот за реклами. Во табелата за комерцијалните телевизии со национална концесија има шест телевизии. Една од нив, со шифра ТВ 44, се губи во 2012 година, па лесно може да се заклучи дека станува збор за „А1-телевизија“ која престана да постои во 2011 година. Друга телевизија, пак, со шифра 33, има празни полиња во табелата, односно не земала средства од владините реклами од 2008 до 2011 година, па може да се претпостави дека се работи за телевизијата „Алфа“, која токму во тој период ја промени уредувачката политика и почна со поддршка на претходната власт.

За оригиналната табела од Владата кликнете тука

Ексдиректорот на „Телма“, Ристо Лазаров, ни рече дека „Телма“ е телевизијата што земала најмалку средства од владините реклами „поради нивната строга политика на плаќање“.

Лазаров, кој беше на чело на „Телма“ до јули 2014 година вели дека тоа не го гледале како некое политичко прашање, туку како финансиско.

„И едните и другите нè прелажаа, ни останаа должни. Потоа донесоа закон, ако останат должни, тоа да се брои како некакво спонзорство. Нас затоа не нè есапеа партиите. Ние тогаш воведовме строги правила на авансни плаќања и така бевме ни на небо ни на земја. Ние работевме со партиите само во изборните циклуси, каде јасно го кажувавме ценовникот, попуст не дававме и имавме ист аршин за сите. Исто така е важно што не зависевме од тие реклами, па не се продаваме за нив. Имавме стабилен извор на пари, а со пари ги купуваа другите медиуми, им даваа баснословни и целосно нереални суми на „Сител“ и на „Канал 5“ и така ја добиваа нивната поддршка“, вели Лазаров.

И сегашниот директор на „Телма“, Атанас Кировски, вели дека нелојалната конкуренција во медиумскиот бизнис е очигледна. Тој не можеше конкретно да ги потврди објавените бројки во однос на рекламите, но рече дека откако е тој директор, од јули 2014 година, телевизијата не зела ниту 100.000 евра.

Ако, пак, се земат предвид податоците објавени претходно од Александар Кирацовски, дополнителниот заменик-министер за информатичко општество, дека во последните три години Владата им префрлила вкупно 13 милиони евра на „Сител“, „Канал 5“ и на „Алфа“, може логички да се претпостави дека тие се водечките три телевизии што зеле најмногу средства и во периодот од 2008 до 2015 година за владини реклами. Кирацовски објави дека во тој период, „Телма“ и „Алсат-М“ добиле вкупно 360.000 евра или 35 пати помалку од другите три телевизии.

Анализата на Здружението на новинарите на Македонија во 2015 година, исто така покажа дека за само три месеци владата потрошила шест милиони евра за реклами во медиумите. Тогаш повторно најмногу добиле телевизиите „Канал 5“, „Алфа“ и „Сител“, а најмалку „Алсат-М“, „24 Вести“ и „Телма“.

Главниот и одговорен уредник на „Сител“, Драган Павловиќ-Латас, вели дека не може да каже дали „Сител“ е телевизијата што земала најмногу пари за владини реклами – дури 7 милиони евра. Тој вели дека за да го оцени тоа, треба да ги види податоците и да ги спореди бројките.

„Не знам дали „Сител“ е таа што земала најмногу затоа што треба да ги споредам сите податоци. „Сител“ е комерцијална фирма која продава услуги. И СДСМ да плател за реклама, ќе ја добиел. И невладини организации да плателе, ќе ги добиеле. Нас ни е работа да продадеме рекламен простор и таа можност ја нудиме на сите заинтересирани. Друга работа е тоа што „Сител“ има помеѓу 40 и 50 отсто удел во пазарот. Ако тој што ги распределувал рекламните објави се држел до најнормалните правила на пазарот, секако дека „Сител“ треба да добие најмногу. Може да се види дури и дека не е застапен медиумот колку што налагаат пазарните правила – има добиено помалку отколку што има удел на пазарот“, вели Павловиќ.

На прашањето дали на овој начин, преку финансиски владини инјекции била купувана поддршката од „Сител“ за претходната власт, Павловиќ одговара дека така не се купува уредувачка политика.

„Од кого била купена „Телма“? Дали е нејзината уредувачка политика купена? Кои странци ја купиле „Телма“, ако така се купува? Ако така се купувало, кога СДСМ беше во опозиција, очигледно немаше проблеми со пари, па исто можеше да купи. Тоа нема влијание. Владата е огласувач како и секој огласувач“, коментира тој.

Директорот на „Канал 5“, Иван С. Мирчевски, ни одржа една кратка лекција за професионално новинарство и за култура и во телефонски разговор ни кажа дека не сака да комуницира за парите што компанијата ги добила од колачот за владини кампањи.

„За нас тоа е деловна тајна. Владата сме ја третирале како и секој комерцијален субјект. И ние сакаме да дознаеме која телевизија колку пари зела, но тоа најдобро е да го каже тој што ги објавил податоците“, вели Мирчевски.

Иако се обидовме да го контактираме телефонски за кратка изјава, програмскиот директор на „Алфа“, Љубомир Николовски, не беше достапен за коментар на темата.

Оперативниот директор на „Алсат-М“, Лирим Хајредини, вели дека не може точно да потврди под која шифра е нивната телевизија во објавените податоци на Владата, но потврдува дека сигурно е меѓу последните на листата.

„Телевизијата „Алсат-М“ е транспарентна и ние можеме и да ги објавиме бројките. Секако сме меѓу тие што зеле најмалку. Немаше никакви критериуми според кои тие пари се доделуваат, а гледаноста сигурно не била главен критериум за доделување“, вели Хајредини.

Жанета Трајкоска од Институтот за комуникациски студии вели дека и пред да добиеме официјални информации за тоа колку пари се слеале во медиумите од страна на претходната влада, јасно било дека владата на ВМРО-ДПМНЕ и на ДУИ ја купува поддршката на медиумите со буџетски пари, преку рекламите и јавните кампањи.

„Овој систем на корумпирање беше воспоставен со години наназад и тој ги инфицираше редакциите и сериозно влијаеше на медиумската содржина, на вестите, документарната програма, па дури и на утринските емисии. За жал, таа влада отиде и подалеку. Тие купија медиуми преку свои блиски партиски соработници и создадоа нови медиуми, најголем дел портали, но направија и регионална мрежа на локални медиуми. Значи, мислеа на сè“, вели Трајкоска.

Владата ќе му плаќа на Фејсбук за спонзорирани постови
Една од првите мерки на новата влада беше укинувањето на владините реклами кои со години претставуваа главен извор на корупција и на купување на медиумите од страна на претходната власт. Со новата власт, дојде и долго посакуваниот нов пристап, според кој Владата повеќе нема да има реклами, туку најавува дека сите информации кои се од сервисен и услужен карактер за граѓаните ќе бидат објавувани во рамките на програмата на јавниот сервис и на социјалните мрежи.

Владиниот портпарол Миле Бошњаковски (за ПИНА) потврди дека Владата ќе им плаќа на „Фејсбук“ и на другите социјални мрежи за спонзорирани огласи и објави. Според Владата, ваквото плаќање на државата кон странските компании како „Фејсбук“, ќе се прави „само за промоција на услуги од интерес на граѓаните“.

„На МРТВ ќе бидат емитувани само информации за тие активности што се сервисни или услуги наменети за граѓаните и за кои граѓаните на Македонија е потребно да бидат информирани за да знаат како да аплицираат, да искористат одредена услуга“, вели Бошњаковски.

Бошњаковски вели дека кога ќе има потреба да се информираат граѓаните преку МРТВ, ќе се направи и проценката за креативниот аспект, односно дали ќе има телоп со информации, ќе се сними наративен видеоспот или друго при што може да ангажираат надворешни маркетинг-агенции или други субјекти. Тој додава дека ваквата проценка ќе се прави по потреба, но во најголем дел ќе се користат ресурсите на јавниот сервис.

Според Бошњаковски, Владата нема самата да се рекламира на социјалните мрежи, туку ќе бидат емитувани исклучиво тие активности кои се сервисни или услуги наменети за граѓаните.

Кој ќе одлучува што е сервисна информација? Дали и преку новиот систем за информирање на граѓаните за активностите на Владата, се можни злоупотреби? Дали социјалните мрежи може да станат нова платформа за ширење кампањи за добрата работа на Владата?

Од Владата засега не откриваат колкав буџет ќе се троши на промоција на спонзорирани објави на социјалните мрежи. Неофицијално, при споменувањето на суми од 5.000 до 10.000 евра, извори од Владата велат дека „нема шанси“ да бидат трошени толку пари, туку „многу помалку“.

Иако парите што ќе се даваат на социјалните мрежи се многу помали за разлика од претходно, важно е што ќе се спонзорира и пред која публика, велат познавачите.

Кај нас и досега имаше политичко рекламирање на социјалните мрежи, но не и државно.

Стручњакот за дигитални медиуми, Зоран Ричлиев, вели дека рекламирањето на социјални мрежи, во идеална демократска средина е многу добар, но не и идеален начин за дистрибуција на информации. Од една страна, тоа е значително поевтино и поефикасно од традиционалното рекламирање, но има и „сериозни недостатоци кои ги знаеме, како и опасности за кои сè уште не знаеме“. Според него, друг проблем е што парите се одлеваат надвор од државата, иако мора да се каже дека станува збор за многу помала сума во споредба со претходно.

„Доколку навистина се случи тоа, еден од проблемите ќе биде дигиталната поделеност. Сервисните информации, доколку навистина само тоа се пласира со помош на платено рекламирање на „Фејсбук“ и на „Твитер“, ќе стигнуваат само до граѓаните што се корисници на тие мрежи, а не и до тие што немаат профили – најчесто постарите и тие во руралните средини. Тоа е дигитална дискриминација“, вели Ричлиев и додава дека социјалните мрежи сè повеќе стануваат клучно поле за политичка битка и ниту еден детаљ не смее да се занемари.

Ричлиев нагласува дека социјалните мрежи се сива зона како во поглед на легислативата, така и во поглед на транспарентноста и на идентитетот на субјектите.

„Со само 1 процент од буџетот што, според тврдењето на сегашната влада, бил потрошен на рекламирање од 2006 до 2016 година, на социјалните мрежи би се постигнало огромно влијание и ефект, дури и во однос на надворешната политика. Сепак, според најавите, Владата ќе „буста“ само сервисни информации. Тогаш, земајќи предвид дека се обраќа на само 2 милиони граѓани, тоа би го постигнале со само 5.000-10.000 евра годишно, но еве нека бидат и 50.000 до 100.000 евра. Тоа се многу малку пари за држава, а многу моќ. Нашата демократија е млада и не сме сигурни кој колку ќе одолее на предизвикот на злоупотреба. Ако не оваа Влада, можеби некоја следна“, коментира тој.

Од Владата засега не објаснуваат кој ќе одлучува што е кампања од јавен интерес, а што сервисна информација. Децидно повторуваат дека владини реклами нема да има и исклучиво ќе се пуштаат само тековни сервисни информации преку јавниот сервис и социјалните мрежи.

Ограничувањето на владините реклами на јавниот сервис и на социјалните мрежи е во вистински правец, но сепак треба да се внимава како правно ќе се регулира и како ќе се следи спроведувањето на оваа мерка во практика, смета Александар Јованоски, програмски координатор за демократија и за владеење на правото во Институтот за европска политика (ЕПИ).

„Внимателно треба да се следи објавувањето на информативни содржини преку социјалните медиуми, бидејќи тие се и најтешки за регулирање и за следење. Транспарентната политика е вистинската политика. За да се избегнат шпекулации за наводни злоупотреби на овие средства за информирање, Секторот за информирање на Владата треба месечно да ги информира јавноста и стручњаците за кои информативни кампањи станува збор и која е нивната намера и цел, времетраењето, како и финансиската конструкција на кампањата“, вели Јовановски.

Според него, особено треба да се внимава за каков тип информации станува збор и дали постои јасно разграничување помеѓу активности на Владата и на државните институции и активностите на одредени политичари.

Владини службеници – дежурни политички коментатори на социјалните мрежи
Често може да се забележи дека дел од вработените во новата владина администрација на своите фејсбук-профили коментираат дневна политика, а една од омилените теми за коментирање е и противникот на политичката сцена. Социјалните мрежи оставаат простор некој што е вработен во Владата да влијае врз јавното мислење преку промоција на владините активности и ставови, со фалби за работата на Владата, но и со критика на другите партии. Дали дел од вработените во тимот за односи со јавноста на Владата преку социјалните медиуми се можеби задолжени да прават промоција на проектите на Владата на своите лични профили?

„Не. Вработените во Одделот за односи со јавноста имаат други обврски. Тие се задолжени за комуникацијата на Владата преку медиумите во Македонија на дневна основа, односно со информативните редакции. Алатките што ги користат вработените во Одделот за односи со јавноста се прес-конференција, соопштенија за јавност, одговори на прашања, а сите тие се користат единствено во насока на комуникација со медиумите, односно новинарите“, вели Бошњаковски.

Сепак, иако се работи за нивни лични профили, државните службеници се обврзани со кодекс на работа, според кој тие мора да се однесуваат политички неутрално. „Административниот службеник не го застапува и изразува своето политичко уверување во вршењето на службените задачи и не врши политички активности, што можат да ја поткопаат довербата на граѓаните во администрацијата и во институциите од јавниот сектор. Административниот службеник не ја истакнува, ниту ја наметнува на други својата политичка определба. Административниот службеник не се доведува во состојба на судир на личниот со јавниот интерес и се спротивставува на секое нечесно, несовесно и недолично однесување во службата“, се вели во дел од точките на тој кодекс.

Владиното рекламирање беше споменато и во извештаите од кои произлегоа реформските приоритети што Македонија треба да ги преземе во следниот период. Според препораките на Европската комисија, потребно е да се воспостават строги правила за владино рекламирање засновани на транспарентни, објективни и недискриминаторски критериуми, „да се обезбеди целосна транспарентност на владиното рекламирање (не само во поглед на трошењето на јавните финансии, туку и во поглед на примателите и на содржините) и да се развие механизам за неплатени објави на јавниот сервис кои се навистина од јавен интерес“.

foom-logo-disklejmerТекстот е изработен во рамки на проектот „Опсерваторија на медиумските реформи“, што го спроведуваат Фондацијата за интернет и општество „Метаморфозис“, „Агора“ – Центар за промовирање на граѓански вредности и Платформата за истражувачко новинарство и анализи (ПИНА), со финансиска поддршка од „Фондацијата Отворено општество – Македонија“.
Содржината на текстот е единствена одговорност на авторите и на ниту еден начин не може да се смета дека ги одразува гледиштата на „Фондацијата Отворено општество – Македонија“.


Трајчевски: За овие избори медиумите известуваат порамномерно и попрофесионално


Скопје, 12 октомври, 2017 - 19:51 (META) 

За овие локални избори медиумите известуваат далеку порамномерно и попрофесионално во споредба со претходните два изборни циклуси, каде беше забележано нерамномерно известување и воочлива координација, рече директорот на Агенцијата за аудио и аудиовизуелни медиумски услуги (ААВМУ), Зоран Трајчевски, на денешната дебата на тема „Известување на медиумите во изборна кампања, искуства и предизвици“, што се одржа во Клубот на новинари.

Трајчевски истакна дека годинава првпат судот во Скопје постапил во законски рок по пријава на ААВМУ и донел пресуда за само 48 часа по поднесувањето. Според него, судот сè уште не ги решил предметите на AАВМУ поднесени пред две години.

Насер Селмани, претседател на Здружението на новинарите на Македонија (ЗНМ), рече дека постои тренд на намалување на нападите врз новинарите. За разлика од предвремените парламентарни избори во декември минатата година, кога беа регистрирани два физички напади на новинари, во оваа изборна кампања нема ниту еден физички напад, а регистрирани се само вербални закани.

– Полицијата почна сериозно да ги истражува нападите, но загрижува фактот дека од 54 напади ниту еден напаѓач не е казнет од судовите. Тоа покажува јасна политика на неказнивост. Само 10 случаи се целосно истражени и поднесени се пет кривични и уште толку прекршочни пријави. Со политиката на неказнивост не можеме да очекуваме подобрување на слобода на говорот – рече Селмани, кој се заложи за изградба на ефикасен институционален механизам за превенција на насилство против новинари, во кој ќе учествуваат полицијата, обвинителството и судот.

Дебата во Клубот на новинари беше организирана од „Онлимит медиа“ и од ЗНМ, а финансиски поддржана од „Цивика мобилитас“.


Анкета: Медиумите во Македонија се подложни на корупција и зависни од политика


Скопје, 12 октомври, 2017 - 14:08 (META) 

Медиумите во Македонија се зависни од политичките влијанија, но и се корумпирани. Ваква е перцепцијата на граѓаните што биле анкетирани во рамкитете на „Балкански барометар 2017“ – истражување на јавното мислење во Југоисточна Европа, што веќе трета година по ред го спроведува Регионалниот совет за соработка – оперативно тело на земјите од регионот.

Според истражувањето, дури 72 отсто од граѓаните на Македонија се согласуваат делумно или целосно дека медиумите се зависни од политичко влијание, 23 отсто мислат дека не се, а само 3 отсто не знаат или не сакаат да одговорат.

Во Македонија 42 отсто од испитаниците веруваат оти медиумите се моќни да ја контролираат владата и да ја направат отчетна кон граѓаните, додека 55 отсто мислат дека медиумите ја немаат таа моќ. На ниво на регионот, во моќта на медиумите во однос на владата веруваат 43 отсто од анкетираните, додека во спротивното тврдење веруваат 51 отсто.

На прашањето во која мера медиумите се зависни, односно подложни на корупција, дури 73 отсто од испитаниците во Македонија веруваат во таквото тврдење. На прашањето за корупцијата и за медиумите, перцепцијата на граѓаните е најпозитивна во Албанија, Косово и во Црна Гора – таму најмногу испитаници се изјасниле дека веруваат дека медиумите не се корумпирани. Најлошо стојат медиумите во Босна и Херцеговина, каде што дури 80 отсто од испитаниците сметаат дека се корумпирани.

Истражувањето кое во понеделникот (9 октомври 2017 г.) беше објавено и презентирано во Брисел е спроведено врз 8.000 испитаници во Албанија, Босна и Херцеговина, Косово, Македонија, Србија, Хрватска, Црна Гора и во Турција.

 

foom-logo-disklejmerТекстот е изработен во рамки на проектот „Опсерваторија на медиумските реформи“, што го спроведуваат Фондацијата за интернет и општество „Метаморфозис“, „Агора“ Центар за промовирање на граѓански вредности и Платформата за истражувачко новинарство и анализи (ПИНА), со финансиска поддршка на „Фондацијата Отворено општество – Македонија“.
Содржината на текстот е единствена одговорност на авторите и на ниту еден начин не може да се смета дека ги одразува гледиштата на „Фондацијата Отворено општество – Македонија“.


МТВ ѝ порача на ААВМУ: Известуваме повеќе за ВМРО-ДПМНЕ оти имаа реакции за отчетите


Скопје, 3 октомври, 2017 - 16:33 (META) 

Првиот канал на МТВ денеска реагираше на забелешките на Агенцијата за аудио и аудио-визуелни медиумски услуги (ААВМУ) во извештајот од надзорот на медиумското известување во периодот од 16 до 24 септември 2017 година, дека МТВ1 не ја следела одредбата за избалансираност во известувањето за активностите на политичките партии од опозицијата што се претставени во Собранието.

Од првиот канал на МТВ реагираат велејќи дека од почетокот на кампањата известуваат според правилата за медиумско покривање на изборите и според законите, а дисбалансот за кој се зборува во извештајот на ААВМУ е поради времето што го отстапила на ставовите на најголемата опозициска партија за работата на Владата.

„Во извештајот на ААВМУ, и во делот на застапеноста на субјектите во претежно информативните жанрови и во директните обраќања на субјектите, Владата е најзастапена и следствено на тоа отстапено е соодветно време за опозицијата. Во овој контекст, треба да се има и предвид дека во надгледуваниот период имаше отчети на министрите за сработеното во првите сто дена на кои реагираа претставници на опозицијата. Поради тоа што, освен избалансираност, се бара и објективност во информирањето, МТВ1 ги почитува и повисоките законски акти, како што е Законот за аудио и аудио-визуелни медиумски услуги, кој бара објективност, навременост и точност, а го почитува и највискиот правен акт, Уставот, кој забранува цензура“, се вели во реакцијата од МТВ 1.

 

foom-logo-disklejmerТекстот е изработен во рамки на проектот „Опсерваторија на медиумските реформи“, што го спроведуваат Фондацијата за интернет и општество „Метаморфозис“, „Агора“ – Центар за промовирање на граѓански вредности и Платформата за истражувачко новинарство и анализи (ПИНА), со финансиска поддршка од „Фондацијата Отворено општество – Македонија“.
Содржината на текстот е единствена одговорност на авторите и на ниту еден начин не може да се смета дека ги одразува гледиштата на „Фондацијата Отворено општество – Македонија“.


Грчките новинари стапија во 24-часовен штрајк


Атина, 3 октомври, 2017 - 14:09 (META) 

Грчките новинари стапија во 24-часовен штрајк поради недоволното кофинансирање на нивното здравствено, пензиско и социјално осигурување, што е резултат на мерките на штедење што кредиторите ги побараа од грчката влада.

Поради штрајкот, сите радио и телевизиски станици утринава во шест часот го прекинаа емитувањето програма, порталите не се ажурираат, а весниците утре нема да излезат.

Најголемото грчко здружение на новинари, ЕСИЕА, ја повика владата со закон да обезбеди фондот за социјално осигурување да може финансиски да ги задоволи барањата на новинарите за здравствено и за пензиско осигурување.

Таквите фондови во Грција е финансираат од три, претходно рамноправни извори: од придонесите на самите осигуреници, од придонесите на работодавците и од придонесите на државата.

Во последните години, придонесите на осигурениците се зголемуваат и тоа со законски измени, плаќаат придонеси, а државата поради длабоката финансиска криза е обврзана да штеди.


ЗНМ во борба со лажните вести со етичкиот кодекс од 2001 година


Скопје, 3 октомври, 2017 - 13:51 (META) 

Здружението на новинарите на Македонија испрати примероци од Kодексот на новинарите на Македонија до сите медиуми регистрирани во Агенцијата за аудио и аудиовизуелни медиумски услуги.

„Етичкиот кодекс на ЗНМ беше усвоен во 2001 година и првпат беше дистрибуиран до сите медиуми во земјата. Поради неодамнешните случувања и претстојните локални избори, се појави потребата од негово повторно претставување.Како и во другите професии, така и во новинарството, етичките принципи се базираат на основните вредности на професијата и на стандардите на кои се придржува секој еден професионалец. Со почитување на овие 17 принципи и етички вредности, новинарите преземаат одговорност за информациите што ги пренесуваат, независно за кој медиум работат“, се вели во соопштението на ЗНМ.

Оттаму додаваат дека со промовирање на етичките стандарди при известувањето, придонесуваат во борбата со лажните вести и со медиумската пропаганда.

„Кодексот на новинарите на Македонија беше изработен на шест јазици (македонски, албански, турски, влашки, ромски и англиски), а ќе биде доставен до сите медиуми соодветно на јазикот на кој работат“, додаваат од ЗНМ.

Од Здружението велат дека оваа активност е во рамките на проектот „Мрежа на новинари за медиумските слободи“, кој е финансиран од Европската Унија.

foom-logo-disklejmerТекстот е изработен во рамки на проектот „Опсерваторија на медиумските реформи“, што го спроведуваат Фондацијата за интернет и општество „Метаморфозис“, „Агора“ – Центар за промовирање на граѓански вредности и Платформата за истражувачко новинарство и анализи (ПИНА), со финансиска поддршка од „Фондацијата Отворено општество – Македонија“.
Содржината на текстот е единствена одговорност на авторите и на ниту еден начин не може да се смета дека ги одразува гледиштата на „Фондацијата Отворено општество – Македонија“.


АВМУ: МРТ небалансирана, „Нова“ и „Алфа“ известувале навивачки


Скопје, 1 октомври, 2017 - 20:10 (META) 

Агенцијата за аудио и аудиовизуелни медиумски услуги го објави најновиот извештај од надзорот на медиумското известување, кој го опфаќа периодот пред почетокот на изборната кампања, односно 16 до 24 септември 2017 година. Во него се забележува дека некои телевизии не го спроведувале новинарскиот принцип за известување, туку се однесувале навивачки.

Во извештајот на АВМУ првин се забележува дека поради извештаите за учеството на Генералното собрание на ООН, како и извештаите за отчетите на одделни министерства, во тој период на анализата ја прават македонската влада меѓу најзастапените теми во централните изданија на радио и на телевизиските дневници. Втора по застапеност била парламентарната расправа во врска со предлог-законот за употребата на јазиците.

Потоа се посочуваат проблемите со непристрасното информирање.

„И во овој извештаен период, МРТ 1 не ја следеше одредбата од своите правила за медиумско покривање на локалните избори 2017, според која во вестите до почетокот на изборната кампања треба да обезбеди избалансираност во известувањето за активностите на политичките партии од власта и од опозицијата што се претставени во Собранието на Република Македонија“, се вели во најновиот извештај на АВМУ.

Сепак, како најголеми проблеми се посочени ТВ „Нова“ и ТВ „Алфа“, кои биле насочени главно кон информирање за активностите на најголемата опозициска партија, а се одбележува и сериозен прекршок на „Радио Слободна Македонија“.

„ТВ „Нова“ и ТВ „Алфа“, иако со помал обем од претходните извештајни периоди, останаа фокусирани на информациите за активностите, ставовите и за реакциите на најголемата опозициска партија. „Радио Слободна Македонија“ повторно ја репризираше емисијата „Земјо Македонска“, која изобилува со вулгарен и со непристоен речник, односно е во спротивност со професионалното начело за негување и за развој на хуманите и на моралните вредности на човекот и за заштита на приватноста и на достоинството на личноста“, се вели во новиот извештај на АВМУ.

 

foom-logo-disklejmerТекстот е изработен во рамки на проектот „Опсерваторија на медиумските реформи“, што го спроведуваат Фондацијата за интернет и општество „Метаморфозис“, „Агора“ – Центар за промовирање на граѓански вредности и Платформата за истражувачко новинарство и анализи (ПИНА), со финансиска поддршка од „Фондацијата Отворено општество – Македонија“.
Содржината на текстот е единствена одговорност на авторите и на ниту еден начин не може да се смета дека ги одразува гледиштата на „Фондацијата Отворено општество – Македонија“.


ААВМУ, АЕК и медиумите да се заштитат од политичко мешање


Скопје, 28 септември, 2017 - 15:04 (META) 

Да се донесат законските измени со кои се предвидува двотретинска согласност на парламентарците при именување  на членовите на Советот на Агенцијата за аудиовизуелни медиумски услуги (АВМУ) и да се намали  рекламирањето на власта, пред се на локално ниво, во електронските медиуми и да се елиминира можност за политичко влијание во медиумите, се едни од главните цели што треба да се постигнат за да се овозможи поголема независност на електронските медиуми и во нивното контролирање.

Тоа беше кажано на денешната презентација на извештајот на Евротинк – Центар за европски стратегии, НВО „Инфоцентар“, Транспарентност Македонија и Хелсиншкиот комитет за човекови права. Тоа е третиот тримесечен извештај на работата на Агенцијата за аудио и аудиовизуелни медиумски услуги (АВМУ) и Агенцијата за електронски комуникации (АЕК) подготвен во рамките на проектот „Мониторинг на ефикасноста, ефективноста, транспарентноста и одговорноста на регулаторните тела за медиумите – PROformance Watch“.

АВМУ во изминатото тромесечје одржала солидно ниво на транспартеност и отчетност, а од пет медиумски организации биле побарани законски измени за предлагање и именување членови на Советот на АВМУ, но процесот е закочен. Тоа во Собранието треба да се направи како што е предвидено и членовите на овој Совет да се избираат со двотретинско мнозинство за да се постигне вистинска независност на агенцијата и нејзината работа, побара Зоран Фидановски од Здружението на новинарите на Македонија во дискусијата по презентацијата.

Како што рече комуникологот Сефер Тахири во презентацијата, според извештаи на ЗНМ и според други согледувања, уште се регистрира големо мешање на власта во електронските медиуми, а тоа, како што рече, се случувало и преку рекламирањето на власта. На тоа се спротивстави Зоран Трајчевски, директорот на АВМУ, кој рече дека рекламирањето на власта во последните две години е речиси елиминирано. Фидановски во одговор посочи дека тоа рекламирање е присутно главно на локално ниво, во поглед на пренесување на извештаи од Советите на општини и разни соопштенија.

– АВМУ треба да биде независно тело. Клучот е во политичката независност од власта, но тоа е лесно да се каже, а тешко да се оствари – рече Тахири.

Покрај него, за работата на АВМУ и АЕК говореа и Горан Лазаров, проектен координатор од Евротинк и Билјана Бејкова, извршна директорка на НВО Инфоцентар.

 

foom-logo-disklejmerТекстот е изработен во рамки на проектот „Опсерваторија на медиумските реформи“, што го спроведуваат Фондацијата за интернет и општество „Метаморфозис“, „Агора“ – Центар за промовирање на граѓански вредности и Платформата за истражувачко новинарство и анализи (ПИНА), со финансиска поддршка од „Фондацијата Отворено општество – Македонија“.
Содржината на текстот е единствена одговорност на авторите и на ниту еден начин не може да се смета дека ги одразува гледиштата на „Фондацијата Отворено општество – Македонија“.


АВМУ вели дека не сака да зависи од Владата, невладините денеска ќе кажат што не одговара


Скопје, 28 септември, 2017 - 10:28 (META) 

Директорот на Агенцијата за аудио и аудиовизуелни медиумски услуги (АВМУ), Зоран Трајчевски, вчера порача дека со укинувањето на радиодифузната такса и финансирањето на Агенцијата од страна на bуџетот ќе се наруши независноста на оваа институција.
Денеска неколку невладини организации ќе презентираат извештај токму за АВМУ.

– Укинувањето на радиодифузната такса и финансирањето од буџетот значи целосно уривање на независноста на институцијата и ставање под капата на Владата. Ако постоела таква практика, ќе била применета и во другите европски земји. Ова е популистички чин со кој сакаат да се исполнат предизборни ветувања, за жал, и на опозицијата и на позицијата, не водејќи притоа сметка дека се уништува функционирањето на Агенцијата, која претходните 20 години, поради финансиската независност, можеше да ја врши улогата во општеството – порача вчера Трајчевски.

Одговарајќи на новинарски прашања во врска со подготовката на нов закон за медиуми, Трајчевски рече дека неговиот личен став е оти се работи за текст на закон кој е спротивен на европските директиви. Рече дека агенцијата не е вклучена во новиот закон.

Денеска ќе биде презентиран третиот извештај за работата на АВМУ, кој го подготвуваат  „Евротинк“ – Центар за европски стратегии, НВО Инфоцентар, „Транспарентност Македонија“ и Хелсиншкиот комитет за човекови права.

– Во изработката на законот, ние не сме вклучени и сметам дека се работи за работна верзија која се изработува. Логично е да има јавна расправа и да бидат вклучени сите субјекти кои се засегнати од законот – рече Трајчевски во изјава за медиумите.


Кабинетот на Груевски потрошил 38 милиони евра за рекламни кампањи и за пропаганда


Скопје, 24 септември, 2017 - 11:40 (META) 

Кабинетот на поранешниот премиер, Никола Груевски, за периодот од 2008 до 2015 година потрошил 38 милиони евра од буџетот, за рекламни кампањи кои биле емитувани на телевизиите и во електронските медиуми, информираше денеска на прес-конференција портпаролот на Владата, Миле Бошњаковски.

Тој додаде дека во оваа сума не се пресметани трошоците за кампањи во 2006, 2007 и дел од 2016 година, бидејќи недостигале документи за овие години.

Парите, како што информираше Бошњаковски, биле потрошени за кампањите „Трето дете“, „Против абортус“, „Истражи ја Македонија“, „Ден на идеи“ и т.н.

– Овие 38 милиони евра биле потрошени само од кабинетот на поранешниот премиер Никола Груевски. Во оваа сума не влегуваат парите за кампањи што биле потрошени од министерствата. Речиси 15 милиони евра биле дадени на неколку маркетинг-агенции за продукција на кампањи. За истражување на јавното мислење биле потрошени 200.000 евра, но таа бројка не е конечна. За закуп на рекламен простор во електронските медиуми биле потрошени 23 милиони евра – рече Бошњаковски.

Тој додаде дека не постоеле критериуми за распределба на парите за закуп на рекламен простор.

– На пример, на 24 декември 2008 година, во еден ден биле префрлени 2.1250.000 евра на неколку национални телевизии. Ангажман на консултант за еден месец бил платен 30.000 евра. Нејасни се критериуми како се префрлени парите за закуп на рекламен простор. На прв поглед изгледало според рејтинг, но немало критериуми. Одредени национални телевизии добивале повеќе од другите – додаде тој.

Тој кажа дека регионалните и локалните медиуми добивале многу малку пари за реклами или речиси воопшто, но по промена на сопственичката структура добивале значително повисоки суми, па така некои од договорите што се склучувале биле во вредност од 15.000 евра.

Бошњаковски потсети дела новата македонска влада ја прекинала негативната појава да биде најголем маркетиншки огласувач во државата.

Тој додаде дека постои основа за Основното јавно обвинителство да се произнесе за овие трошења.

Минатата седмица портпаролот на Владата, Миле Бошњаковски, исто така на прес-конференција, објави дека претходната влада потрошила повеќе од 31 милион евра од буџетот на државата за рекламирање на бизнис-потенцијалите на земјава во странски медиуми.

 

 

foom-logo-disklejmerТекстот е изработен во рамки на проектот „Опсерваторија на медиумските реформи“, што го спроведуваат Фондацијата за интернет и општество „Метаморфозис“, „Агора“ – Центар за промовирање на граѓански вредности и Платформата за истражувачко новинарство и анализи (ПИНА), со финансиска поддршка од „Фондацијата Отворено општество – Македонија“.
Содржината на текстот е единствена одговорност на авторите и на ниту еден начин не може да се смета дека ги одразува гледиштата на „Фондацијата Отворено општество – Македонија“.