ЗНМ: Власта не го исполни ветувањето за укинување на платената пропаганда


Скопје, 12 ноември, 2018 - 15:56 (META) 

Здружението на новинарите на Македонија (ЗНМ) денеска реагираше на последните измени и дополнувања на Изборниот законик (ИЗ), коишто по скратена постапка се предложени од власта и опозицијата во Собранието, а во кои не е предвидено и бришењето на спорниот член за финансирање на политичката пропаганда на партиите за време на изборна кампања.

„Разочарани сме што Владата не ги исполнува јавните ветувања пред македонската јавност и меѓународните партнери дека по референдумот ќе ја укине можноста јавни пари да се трошат за плаќање на политичка пропаганда во медиумите“, се вели во реакцијата од новинарското здружение.

ЗНМ потсетува дека на почетокот на септември годинава, Владата писмено одговори до платформата на Советот на Европа за промоција и заштита на новинарството и безбедноста на новинарите, која во август објави предупредување во врска со спорните измени на Изборниот законик. Владата притоа вети дека при наредните измени и дополнувања на Изборниот законик ќе ги земе предвид и укажувањата на новинарската заедница.

ЗНМ предупредува дека со ваквото решение, ќе продолжи практиката на контрола на власт врз медиумите.

„Ако остане решението со јавни пари да се финансира политичката пропаганда во приватните медиуми нема да прекинат старите клиентелистички односи меѓу политичките партии и медиумите. Преку ваквите коруптивни односи што претходната власт ги воспостави со владините реклами, власта ја купуваше наклонетоста на медиумите и ги претвори нив во инструмент за ширење политичка пропаганда“, вели ЗНМ.


Тажни вести за новинарите: Граѓаните малку им веруваат и сметаат дека не се независни


Скопје, 8 ноември, 2018 - 14:09 (META) 

Половина од анкетираните граѓани, или 50,4 проценти сметаат дека медиумите во Македонија се зависни, а само 15 отсто велат дека медиумите во земјава се независни, покажуваат резултатите од истражувањето на јавното мислење „Перцепции на граѓаните за медиумите и надворешната политика“, спроведено од ИПСОС Македонија, нарачано од Медиумската програма во Југоисточна Европа на Фондацијата „Конрад Аденауер“.

На прашањето колкава доверба имате во новинарите, во зависност од возрасната категорија на испитаниците, од 38 до 40 отсто од анкетираните одговориле дека имаат мала доверба или воопшто немаат доверба во новинарите. Само 14 проценти од испитаниците имаат голема доверба во работата на новинарите.

Граѓаните најчесто се информираат од телевизијата – 71 отсто, на второ место се социјалните мрежи – 46,9 проценти, од веб-страниците на јавните институции – 12,4, од радиото – 12, додека од печатените медиуми само 8,7 проценти.

Половина од анкетираните, 51,2 отсто, одговориле дека најмногу и веруваат на телевизијата како медиум, без одговор биле 28,1 отсто, на социјалните мрежи им веруваат 17,7 отсто, на веб-страниците на јавните институции 7 отсто, на содржините на радиото им веруваат 5,9 отсто, додека на печатените медиуми 4,6 проценти.

Иако телевизијата ужива голема доверба, 39 отсто од населението смета дека лажните вести и дезинформациите се дистрибуираат преку телевизијата, додека ова мислење е уште повисоко за социјалните мрежи, 44 отсто.

– Ова се тажни резултати за новинарството во Македонија. Истражувањето покажа дека има голем простор за подобрување во однос на независните медиуми, кои се централни точки во демократијата, меѓудругото и преку обуки и дообуки на новинарите – рече раководителот на Медиумската програма во Југоисточна Европа, Хендрик Зитих.

Извршниот директор на Здружението на новинари на Македонија (ЗНМ) Драган Секуловски, рече дека овие резултати не се за изненадување, ја потврдуваат перцепцијата на медиумската заедница во Македонија и укажуваат на потребата за спроведување системски реформи на медиумите во Македонија како предуслов за создавање поповолна средина за работа на новинарите и медиумите.

– Власта треба да создаде амбиент во кој медиумите и новинарите ќе имаат услови да работат слободно, медиумите и новинарите треба да служат на граѓаните а не на властите, а пак граѓаните треба критички да ја набљудуваат работата на медиумите и кога истите се непрофесионални треба да реагираат – вели Секуловски.

Тој наведе неколку препораки за враќање на довербата кај новинарите, а тоа е да се каже стоп на насилството кон новинарите и практиката на неказнивост, реформи за подобрување на законската регулатива на МРТ и комерцијалните медиуми, промоција на професионалното новинарство, промоција на медиумската саморегулација и продолжување на соработката меѓу новинарите и граѓанскиот сектор со цел враќање на довербата.


„Кучињата се пуштени“: Новинарите во Србија предупредуваат на враќање на деведесетите


Белград, 1 ноември, 2018 - 16:06 (META) 

Насловната страница на новиот број на „Илустрована политика“ со написот „Кучињата се пуштени“ и уште неколку други текстови во кои се напаѓаат медиумите кои ја критикуваат актуелната српска власт предизвика бурни реакции од новинарските здруженија во Србија и во странство, кои предупредуваат дека станува збор за класичен повик за линч и враќање на деведесетите, а се огласи и амбасадата на САД во Србија.

После бурата во јавноста која траеше неколку дена, пишувањето на „Илустрована политика“ денеска го осуди и претседателот на Србија, Александар Вучиќ. На новинарско прашање тој рече дека „тоа не е јавен дискурс каков што сака Србија“ и изрази надеж дека нема да се повтори, бар не во медиумите во чие сопствеништво удел има и државата, но не пропушти прилика повторно да ги прозве медиумите кои се спомнуваат во спорниот текст и кои шефот на државата ги обвинува дека водат кампања против него.

Со насловна на која пишува „Кучињата се пуштени“ и фотографија од куче кое покажува заби и весници во заднината, „Илустрована политика“ објави и текст со наслов „Четири отсто од населението ја напаѓа државата преку медиумите кои не се грижат за тиражот туку за бакшиш“. Во текстот се напаѓаат медиумите кои, по оценка на авторот, ја омаловажуваат политиката на актуелната српска власт.

Посебно застрашувачко, новинарите и здруженијата го доживеаја фактот што станува збор за медиум во државна сопственост и што автор на текстот е Ѓорѓе Мартиќ кој беше уредник на „Политка експрес“, кога во екот на НАТО бомбардирањата, објавен е коментар за новинарот Славко Чурувија („Чурувија ги дочека бомбите“) кој беше убиен пет ден потоа.

„Текстот е опасен затоа што на новинарите им црта мета, затоа што државата останува нема на тоа, затоа што се гледа ракописот на деведесетите години“, оценува порталот „Инсајдер“.


Белград без официјален став за одлуката на македонскиот парламент


Белград, 22 октомври, 2018 - 10:34 (META) 

Официјален Белград сè уште не се изјаснил за одлуката што македонското Собрание ја донесе во петокот, да го почне процесот за уставни измени, според Договорот со Грција. На политичката сцена во Србија имаше реакции само од две помали опозициски партии, кои излегоа со спротивставени ставови.

Либерално-демократската партија (ЛДП) на Чедомир Јовановиќ оцени дека Македонија покажала политичка храброст и дека Србија треба да учи од нејзиниот паример, додека Демократската партија на Србија (ДСС) соопшти дека одлуката на Собранието „е во спротивност на волјата на огромно мнозинство граѓани изразена на референдум“ и дека претставува предупредување оти „европскиот пат за некои држави е пат во неслобода, неправда и нееднаквост“.

Медиумите во Србија за одлуката на Собранието известуваа главно на основа на агенциските вести и на пишувањата на македонските медиуми. Оние најблиски до српската власт го истакнуваа реагирањето на претседателот на ВМРО-ДПМНЕ, Христијан Мицкоски дека петок, 19 октомври, „е најлошиот ден во историјата на Македонија“ и дека „одлуката е донесена под притисок, за што е одговорен премиерот Зоран Заев“. Пишуваа и дека „Запад ја турка Македонија во ЕУ и НАТО спротивно на волјата на граѓаните и и го украле името, а опозициските пратеници добиле милион валкани пари за да ја издадат земјата“.

Наспроти ваквите пишувања на српските медиуми, голем дел од пратениците од ВМРО-ДПМНЕ, рекоа дека гласале по своја слободна волја и не им бил нуден поткуп.

Само мал број медиуми во Србија вчера ја пренесоа веста дека поради заканите, некои македонски пратеници поради закани се под полициска заштита.


Грчки медиуми пак пишуваат дека со тајните пари на МНР биле финансирани македонски и албански медиуми


Атина, 19 октомври, 2018 - 11:26 (META) 

Околу еден милион евра од тајните фондови на грчкото МНР биле искористени за финансирање на медиуми во Македонија и Албанија и за поддршка на православни цркви, а обвинителството наредило истрага за објавување доверливи информаци, пишува информативниот грчки портал „Ефимерида тон синдактон“.

Според порталот, информациите се од 10 октомври, последниот пат кога бил известен грчкиот Парламент за тајните фондови, односно една седмица пред кавгата на Панос Каменос и Никос Коѕиас на владината седница.

„Според информациите, во запечатениот документ што во Парламентот го донесе специјален службеник од Министерството за надворешни работи имаше три кодови, додека пак вкупниот износ ставен на располагање изнесуваше околу 1.000.000 евра. Првиот код се однесуваше на парите распределени на медиуми во Албанија. Вториот код се однесуваше на финансирање на медиуми во поранешната југословенска Република Македонија. Третиот код се однесуваше на средства што беа распределени за поддршка на православни цркви и главно на православието“, објави грчкиот портал.

На прашањата на потпретседателите на Парламентот зошто биле финансирани медиуми во Македонија и Албанија, било објаснето дека тоа е „за да постојат позитивни написи за Грција и да се лобира врз тамошните новинари или раководствата на медиумите во корист на грчките интереси“.

„Мета“ веќе пишуваше за овој најнов скандал по оставката на Коѕиас, но и дека не е прв пат да се спонуваат „црни пари“, и тајни фондови во Грција за „финансирање“ странски и домашни медиуми и кампањи.

Во текот на 1989-1993 година, се пишуваше дека од тајните фондови на грчкото Министерство за надворешни работи, предводено од Антонис Самарас, грчки новинари добиле 130 милиони долари за да се промовира “грчкиот карактер на Македонија”!

– Сите средства се во црни пластични ќеси, налик на оние црни вреќи ѓубре. Таму никогаш нема проверка, секогаш исплатата беше во готово. Парите се главно за пропаганда на името на Македонија, но наместо да одат во странство, оваа пропаганда е насочена кон внатре, кон нашата земја – рече Мицотакис и пред комисија повика да се разјаснат на случајот.

Самарас беше сменет во 1992 година како министер за надворешни работи од страна на тогашниот премиер Мицотакис, кој го презеде Министерството за надворешни работи.

Истрагата заврши без заклучоци. Самарас јавно призна дека големи суми на пари биле исплатени на издавачи, новинари, па дури и на локалните власти, додавајќи дека сите пари биле искористени за “национално корисни цели”.

Доцна синоќа, според „Ефимерида тон синдактон“, Обвинителството во Атина наредило итна истрага за објавување доверливи информации, по написот на грчкиот информативен портал.

Претходно, со соопштение реагираше кабинетот на грчкиот премиер, во кое вели дека е „невидената бедност на порталот да објавува наводни информации за распределувањето на тајните фондови на Министерството за надворешни работи директно ги задира националните интереси“ и обвини дека зад тоа стои Нова демократија.

„Ако господинот Мицотакис сака да се информира за тајните фондови, да побара итно средба со премиерот“, соопштуваат од кабинетот на Ципрас.

За објавените информации од грчкиот портал реагираше и Никос Вуцис, претседателот на грчкиот Парламент.

– Предизвикува огорченост протекувањето во медиумите на наводните „доверливи трошоци“ на МНР, но во исто време покренува и сериозни прашања за целта и стремежите на оние политичари и електронските медиуми кои ги даваат и ги објавуваат овие „вести“ – вели Никос Вуцис во пишаната изјава.


Српски медиуми: Уставните промени се невозможна мисија, нови избори сè поизвесни


Белград, 18 октомври, 2018 - 15:07 (META) 

„Вонредни избори во Македонија се поизвесни“, и „Промените на уставот станаа невозможна мисија“, се денешните наслови вза Македонија во медиумите блиски од власта во Србија.

Во извештајот од Скопје, агенцијата „Танјуг“ пишува дека после три дена дебата во македонскиот парламент се помали се изгледите дека власта и опозицијата би можеле да постигнат било каков договор за уставните промени. Се наведува дека опозицијата останала цврсто на ставот дека Договорот со Грција е неприфатлив, што лидерот на ВМРО-ДПМНЕ, Христијан Мицкоски јасно му го пренел на американскиот функционер Вес Мичел порачувајќи му дека за пропаста на Преспанскиот договор не е одговорна опозицијата туку владата на Зоран Заев.

Во текстот се пренесува и острата реакција на СДСМ на премиерот Зоран Заев од каде соопштуваат дека „Мицкоски во очите на демократскиот свет е срам за Македонија“. Се додава дека и прва „жртва“ на Преспанскиот договор е грчкиот министер за надворешни работи, Никоас Коѕиас кој после конфликтот со министерот за одбрана Панос Каменос поднесе оставка.

Повеќе медиуми пренесоа и дека „во очекување на гласањето во Собрание за потребата од уставни амандмани во согласност со Договорот од Преспа, Македонија денеска и официјално во Брисел ги започна преговорите за приклучување во НАТО“.


Албанија почна со остварување на заканите против онлајн медиумите


Тирана, 15 октомври, 2018 - 17:01 (META) 

Агенцијата за електронски и поштенски комуникации на Албанија (АКЕП) вчера им даде рок од три дена на вработените во 44 онлајн медиуми да извадат даночен број и да го објават на веб-страницата, што предизвика нов бран остри реакции од новинарската фела за притисок на власта врз медиумите. Наведените онлајн-медиуми се во најголем дел критичари на власта.

Голем дел од замерките дека станува збор за политичка пресметка содржат и обвинување тврдат дека новиот потег на регулаторната агенција е незаконски, и покрај тврдењето во известувањето од АКЕП дека тоа е „во согласност со законските и регулаторните рамки“.

Заострувањето го најави албанскиот премиер Еди Рама во средата, кога преку својот Твитер-профил порача дека „порталите“ треба да се „легализираат“ преку регистрација кај даночните власти, како дел од акцијата против „клеветата“. Рама рече дека сака да постигне „урбанизација на онлајн-џунглата“. Во друг твит тој порача дека сите портали ќе добијат тужби ако објавуваат лажни вести и парите што ќе треба да ги платат ќе се наменуваат за детски градинки.

На списокот на „повиканите“ е и „Reporter.al“, албанскиот партнер на БИРН, кој редовно објавуваше истражувачки стории за владина корупција. Наведен е и „Exit.al“, еден од опозициските портали, кој често пишува не само против владата, туку и против меѓународните организации  присутни во Албанија.


Српски медиуми: Заев нуди амнестија во замена за двотретинско мнозинство


Белград, 15 октомври, 2018 - 16:23 (META) 

„Денот Д за Македонија“, „Историска седница на Собранието“ и „Заев понуди амнестија за двотретинско мнозинство“, се дел од насловите на многубројните новинарски текстови во Србија за денешната седница за уставните измени на македонскиот парламент.

Речиси сите медиуми велат дека премиерот Зоран Заев повикал на национално помирување и дека „на највлијателната опозициска сила ВМРО-ДПМНЕ, како гест на добра волја и понудил амнестија за нејзините членови на кои им се суди за насилствата во Собранието на 27 април минатата година“, во замена за поддршка за уставните изменни и поддршка на Договорот со Грција.

Сепак, македонскиот премиер во своето обраќање пред пратениците, иако повика на национално помирување,ниту еднаш не го употреби зборот „амнестија“.

Под наслов „Сите погледи свртени кон Собранието“, јавниот радиодифузен сервис на Србија, РТС, извести дека пратениците почнаа расправа за уставните измени и дека „паралелно со расправата, во тек е убедување на пратениците од опозицијата да го сменат ставот и да ги поддржат уставните измени“.

Таблоидот „Ало“ пишува дека почнала „опасна расправа и дека владата се подготвува за чекор против граѓаните, а во интерес на НАТО“.

Весникот „Блиц“ пак на својот портал објави дека „Заев ги повикал пратениците на опозицијата да гласаат за менување на уставот со непристојна понуда“. Блиц пишува и дека „Собранието врие“ и дека „никој не знае дали Заев има мнозинство а демонстрантите најавуваат повеќедневна блокада“.


ЗНМ, ССНМ и СЕММ ја информирале Владата за стандардизацијата на онлајн медиумите


Скопје, 15 октомври, 2018 - 15:54 (META) 

Министерот задолжен за комуникации, отчетност и транспарентност, Роберт Поповски, советникот за односи со јавност на премиерот, Марјан Забрчанец и портпаролот на Владата, Миле Бошњаковски одржаа работен состанок со претседателот на ЗНМ, Насер Селмани, претседателот на Управниот одбор на Советот за етика на медиумите, Катерина Синадиновска и претседателот на Самостојниот синдикат на новинари и медиумски работници, Тамара Чаусидис, како претставници на трите медиумски организации кои ја водат иницијативата за создавање на минимум критериуми во насока на заштита и промоција на професијата во интернет медиумите.

„Претставниците на ЗНМ, ССНМ и СЕММ ги информираа претставниците на владата со основната идеја и потребата да се почитуваат основните принципи на новинарската професија во интернет-сферата. На работниот состанок медиумските организации исто така ги најавија следните активности поврзани со иницијативата, односно дополнително усогласување на критериуми и временски рок, со цел, сите засегнати страни кои работат на интернет-просторот во Македонија, да имаат период за прилагодување. Владата јасно укажува дека секогаш ќе биде партнер на медиумските организации во нивните активности кои се од исклучителна важност, како за медиумите и медиумските работници, така и за јавниот интерес на граѓаните на земјава“, се вели во соопштението на Владата.


Путин ќе ја посети Србија во јануари


Белград, 12 октомври, 2018 - 16:42 (META) 

Претседателот на Русија, Владимир Путин изразил желба да ја посети Србија во јануари, му пренел рускиот амбасадор во Белград, Александар Чепурин на српскиот претседател Александар Вучиќ, јавува дописничката на „Мета“ од Белград.

Како што соопштиле од кабинетот на српскиот претседател, било договорено, подготовките за доаѓање на Путин во Белград да почнат веднаш, „за посетата да го потврди традиционалното пријателство на двете земји и братството на двата народа“.

Вучиќ на почетокот на октомври разговарал со Путин во Москва, кој, според пишувањата на руските медиуми не добил одобрување за признавање на Косово, што, како што наведуваат медиумите, подразбира одвојување на северот на Косово.

Од друга страна, претседателот на надворешно-политичкиот одбор на Горниот дом на рускиот парламент, Константин Косачов кој престојувал во Белград, изјавил дека Русија ќе го поддржи секое решение за Косово кое го поддржува српскиот народ, а кој е во согласност со Уставот и Резолуцијата 1244 на Советот за безбедност на ОН.