И со скок од 14 места, уште сме на дното во регионот по корупција (инфографик)


Скопје, 31 јануари, 2019 - 9:55 (META) 

Од минатогодишното 107 место од 180 земји според степенот на перцепција на корупцијата, годинава Македонија „скокна“ на 93 место, но сеуште е на дното во регионот, објави вчера „Транспаренси интернешнел“. Земјава годинава е оценета со индекс 37, а лани индексот бил 35, на скалата од еден до 100, каде што поголемиот индекс значи земја послободна од корупција.

Во регионот, најдобро рангирана е Словенија со индекс 60 на 36 место, Хрватска со 48 на 60 место, Грција и Црна Гора со индекс 45 на 67 место, Бугарија со индекс 42 (77 место), Србија има индекс 39 (87 место), Босна и Херцеговина 38 (89 место), Косово и Македонија имаат идентичен индекс и позиција, следи Албанија со индекс 36 и 99 место.

Во анализата, „Транспаренси“ истакнува дека и покрај строгите услови на ЕУ за сузбивање на корупцијата и обезбедување на институции ослободени од политичко влијание, многу влади низ регионот не успеаја да покажат вистинска посветеност на демократијата и владеењето на правото.

– Карактеристично, многу од овие држави не успеаја да објават доволно информации за финансирањето на изборните кампањи и на политичките партии. Без потребните проверки и баланс во земјите во регионот, страдаат институциите и опстојуваат недемократските практики. Додека владите тврдат дека даваат приоритет на сузбивањето политичка корупција, во реалноста не преземаат конкретни чекори. Тоа ја поткопува довербата на граѓаните во сопствената влада, како и во меѓународните тела и договори, и придонесува кон поголема корупција. Имајќи ја пред вид ваквата тмурна реалност, се појавува вознемирувачки тренд – висококорумпираните земји со лош индекс на перцепција на корупцијата вообичаено имаат кревки демократски институции, а нивните граѓани имаат послаби политички и граѓански права – заклучува „Транспаренси интернешенел“.

Минатата година Македонија го делеше местото на ранг-листата со Ерменија, Етиопија и Виетнам, годинава со Гамбија, Гијана, Косово, Монголија и Панама.


Македонија за нијанса го подобри индексот на перцепција на корупцијата


Скопје, 29 јануари, 2019 - 12:01 (META) 

Македонија годинава има за два поени подобар индекс на перцепција на корупцијата, покажува годишната анализа што „Транспаренси интернешнл“ ја објави утрово. Годинава земјава е оценета со 37 на скалата до 100, каде што повисокиот индекс значи земја послободна од корупција. Минатата година Македонија имаше индекс 35.

Годинава, земјата го дели 93 место од 180 рангирани земји, заедно со Гамбија, Гијана, Косово, Монголија и Панама.

Индексот рангира 180 земји и територии според нивото на перцепција на корупцијата во јавниот сектор, според експерти и бизнисмени. На скалата од еден до 100 помалиот индекс означува земја „почиста“ од корупција.

Индексот на Македонија е близу до просекот на регионот на Источна Европа и Азија, втор најкорумпиран во светот годинава. Просекот во регионот е 35, а само една земја, Грузија, има индекс над 50. На врвот следат Црна Гора и Белорусија, а на дното во регионот се Туркменистан, Узбекистан и Азербејџан.

Македонија е посочена како „земја на која треба да се обрне внимание“.

„Турција, Босна и Херцеговина, Грузија, Украина, Македонија и Ерменија се земји на кои треба да се обрне внимание во следните неколку години. Карактеристични по предизвиците во своите политички односи, само Ерменија отскокнува од трендот со позитивна промена во владата“, стои во анализата за регионот.

Но, не многу подобра е состојбата и на глобално ниво.

„Годинешниот Индекс на перцепција на корупцијата покажува дека најголемиот дел земји потфрлиле во обидот позначајно да ја контролираат корупцијата, што придонесува во кризата на демократијата низ светот“, се нагласува во анализата.

Повеќе од две третини од земјите имале индекс под 50, а просечниот бил 43.

Најдобри резултати имаат Данска и Нов Зеланд, со индекси 88 и 87, а на дното се Сомалија, Сирија и Јужен Судан со индекси 10, 13 и 13, соодветно.

– Многу поверојатно е корупцијата да цути таму каде што се слаби темелите на демократијата и, како што видовме во многу земји, каде што недемократски и популистички политичари тоа можат да го искористат во своја полза – порачува Делиа Фереира Рубио, претседавачот на „Транспаренси интернешнл“.

Во минатите седум години само 20 земји значително го подобриле својот индекс.

„Истражувањата годинава покажуваат вознемирувачка поврзаност меѓу корупцијата и „здравјето“ на демократијата. Земјите со повеќе корупција имаат послаби демократски институции и политички права.

Нема демократии со резултат под 50 на Индексот. Слично, многу малку земји со автократски карактеристики имаат индекс над 50“, се нагласува во анализата.

„Транспаренси“ на крајот од анализата дава и четири препораки за сузбивање на корупцијата: зајакнување на институции, затворање на јазот меѓу антикорупциското законодавство, практика и спроведување на законот, одлучност на граѓаните да не молчат и барање отчетност од власта, и заштита на слободата на говорот за ниеден новинар кој известува за корупција да не стравува за животот.


Во Јавно обвинителство пристигнале вкупно 66 барања за амнестија


Скопје, 27 декември, 2018 - 17:06 (META) 

Јавното обвинителство извести дека пристигнале вкупно 66 барања за амнестија доставени согласно Законот за амнестија од страна на Основниот суд Скопје 1 Скопје.

„Во Основното јавно обвинителство за гонење на организиран криминал и корупција пристигнаа 29 барања, од кои до овој момент е дадено позитивно мислење за 12. Во Основното јавно обвинителство Скопје пристигнати се 37 барања за амнестија. Поднесените барања се доставени до надлежните обвинители кои постапувале по предметите. По нивното разгледување, ќе биде доставено соодветно мислење до судот“, се вели во соопштението на ОЈО.


Рокада во Владата: Ќахил и Ахмедовски излегуваат, а Хасан и Бајрам влегуваат


Собрание, 26 декември, 2018 - 10:29 (META) 

Со почеток во 14 часот денеска, Собранието ќе гласа за предлогот на премиерот Зоран Заев да бидат разрешени министерот за странски инвестиции Аднан Ќахил и министерот за имплементација на Стратегијата за Ромите, Аксел Ахмедовски, а потоа за изборот на нивните заменици.

За нови министри премиерот ги предлага Елвин Хасан за странски инвестиции и Музафер Бајрам за имплементација на Стратегијата за Ромите.

Потоа пратениците во прво читање треба да гласаат и за пакетот судски закони, кои се со европско знаменце.

Тоа се Предлог на закон за изменување и дополнување на Законот за судовите, потоа Предлог-закон за прекршоците, Предлог-закон за Судскиот совет, Предлог-закон за управни спорови, предлог-закон за извршување на санкциите.

Во скратена постапка ќе се гласа за донесување на законот за спречување на корупцијата и судирот на интереси, кој е предложен од пратениците од владејачката коалиција.


Мицкоски користи неажурирани податоци од „Транспаренси Интернешнл“


Скопје, 17 декември, 2018 - 10:58 (META) 

Во текот на својот говор пред зградата на Владата на Република Македонија, а кој претседателот на ВМРО-ДПМНЕ, Христијан Мицкоски го одржа пред партиските членови и симпатизери во рамките на третиот протестен марш на оваа партија во средата на 12 декември 2018 година, тој ја даде и следнава крајно манипулативна и невистинита изјава, пишува „Вистиномер“.

Ќе речат реформи правеле во судството. 112-та земја според „Транспарентност Интернационал“. 112-та земја сме на ранг листата. Танзанија и Етиопија се пред нас. Ќе речат во Европа нѐ носеле. Не Европа, Африка ја донесоа во Македонија. Африка ја донесоа во Македонија. Ете тоа направија од европска Македонија. Афричка Македонија според степенот на корупција која што владее во моментот во Република Македонија.

Факт е дека последното рангирање на „Транспаренси Интернешнл“ (ТИ) не се однесува на периодот во кој СДСМ е на власт. Напротив. Ова истражување за перцепцијата на корпуцијата сѐ уште се однесува на периодот од пред доаѓањето на СДСМ на власт, односно се однесува на периодот кога токму ВМРО-ДПМНЕ беше на власт.

Целата статија прочитајте ја на „Вистиномер.мк“.


Пејовска Дојчиновска: Видовте како не треба, направете успешна Антикорупциска


Скопје, 12 декември, 2018 - 16:31 (META) 

Успешна Антикорупциска комисија прават повеќе компоненти добра правна рамка, членови со висок интегритет, знаење и одважност, и стручна служба со ресурси. Сево ова може да го реши Собранието, ако го исклучи партискиот ракурс, порача Софка Пејовска Дојчиновска, поранешен генерален секретер на Секретаријатот на Државната комисија за спречување корупција, на конференцијата „Итни приоритетски реформи: Јакнење на институционалната рамка во борбата против корупцијата: Има ли напредок?“ во организација на Платформата на граѓански организации за борба против корупцијата, по повод Меѓународниот ден на борбата против корупцијата.

Пејовска Дојчиновска, која во ДКСК е од „некој ден пред првиот“ од основањето на институцијата во 2002 година, во улога на хроничар го опиша подемот и падот на Антикорупциската.

– Кога се создаваше ја доживувавме како ѕвезда на институционалното небо на нашата држава. Но, како што минуваше времето, како се случуваше тоа што се случуваше со државата, така ѕвездата  темнееше и се претвори во црна дупка. Таа направи самоуништување – рече првата генерална секретарка, прашувајќи се: „Каде патем ја изгубивме? Веројатно кај изгубената држава.“

По првите успешни години, раскажа Пејовска Дојчиновска, вработените во стручната служба се соочиле со антикорупционери назначени како награда за партиска лојалност.

– Гледајќи како дел од нив исполнуваат нарачки од менторите, а вршат мобинг врз вработените во Секретаријатот, заканувајќи се и со откази, како се затскриваат зад статистиките за анкетните листови, а немаат храброст да ги допрат вистинските случаи, што кулминираше со познатата изјава „Најљубезно ве замолувам ова прашање да го затвориме за век и векови – амин“, да затворат очи пред слоновите кои минуваат пред нив и да ги допираат мравките, да поминеш претседателски мандат без ниедна прес-конференција за тоа што си го сработил или да одиш до таму да направиш врата од задната страна за да ги одбегнеш новинарите кои те чекаат пред влезот, да се обидеш да ги класифицираш извештаите, за да ги сокриеш информациите – раскажуваше поранешната генерална секретарка.

Но, нагласи таа, од тоа научивме дека Kомисијата треба да ја сочинуваат лица со многу високо ниво на интегритет, знаење, посветени, одважни. Во неа не смее да влезат луѓе кои во извештаите на европската комисија ќе бидат окарактеризирани како „политички лојални“.

– Сакам да верувам во поговорката секое зло за добро. Сега се наоѓаме пред нов почеток. Се надевам дека ја научивме лекцијата, и дека ќе им биде водилка на пратениците при изборот на нови членови според многу повисоки критериуми. Направете избор на луѓе што ќе ја вратат комисијата на патеката што ја газеше првите години. Направете го тоа, господа пратеници, и бидете сигурни дека во куќата чека Секретаријат со посветени луѓе – порача Пејовска Дојчиновска.

Таа додаде дека и покрај тоа што Антикорупциската чека нов состав, стручната служба функционира во сите сегменти, освен што не може да донесува одлуки во име на комисијата.


Борба против корупција: Имаме закони, ни требаат луѓе што ќе ги спроведат


Скопје, 12 декември, 2018 - 10:43 (META) 

„Нема клетка во Македонија во која нема корупција“,  „борбата со корупцијата тешко ја водат слаби институции“, таа е „патриотска должност“, но треба да ја предводат силни институции – за неа „имаме закони, но ни требаат луѓе што ќе ги спроведат“, сметаат експертите за доброто владеење и корупцијата во Македонија. Состојбата, која кулминира со самораспуштање на последниот состав на Државната комисија за спречување на корупцијата (ДКСК), е очигледна, но и нотирана во ноза извештаи – од Извештај за проценка на корупцијата во Македонија за 2018 година на Европската комисија, преку  Индексот за перцепција на корупција на „Транспаренси интернешнел“ до домашните анализи и извештаи, како Извештајот за проценка на корупцијата во Македонија за 2018 година на Македонскиот центар за меѓународна соработка (МЦМС).

Раширена, неказнива,непријавена

Трендот на зголемување на коруптивниот притисок и вклученоста во корупција продолжува. Корупцијата останува неказнива во Македонија. Граѓаните не пријавуваат корупција, нотира Македонскиот центар за меѓународна соработка (МЦМС) во својот последен Извештај за проценка на корупцијата во Македонија за 2018 година.

Како најкорумпирани, според извештајот, се перцепирани судиите и јавните обвинители, а распространетоста на корупцијата во правосудниот систем и натаму останува најперципирана од граѓанит, кои не се оптимисти за искоренување на корупцијата.

Министерството за внатрешни работи, Владата и Специјалното јавно обвинителство уживаат најголема доверба како институции за справување со корупцијата, а довербата во Антикорупциската комисија бележи континуиран пад.

– Корупцијата останува распространета во многу области и продолжува да представува сериозен проблем. Капацитетот на институциите сериозно да се справуваат со корупцијата покажува структурни и оперативни недостатоци – наведува Европската комисија во последниот Извештај за напредокот на Република Македонија од 2018 година.

Сликата ја надополнува Индексот за перцепција на корупција, што од 1995 година го објавува „Транспаренси интернешнел“, според кој Македонија минатата година, со индекс 35 била најслабо рангирана од 2010 година. Македонија лани се пласирала во ранг на Виетнам и Етиопија.

Патриотска должност, но пред се на институциите

Корупцијата особено се јавува во земјите во транзиција, смета Владимир Георгиевски, државен советник во Секретаријатот на ДКСК.

– Таа успева во контексти каде има широки можности да бидат искористени за одредена добивка слабите општествени контролни системи… Се врш силен притисок на луѓето во јавната администрација – вели Георгиевски.

Неизвесноста за иднината кај државните службеници и страов од политичка репресија од промена на власта се главни мотиви за корупцијата, смета Ване Цветанов од „Зелена лупа“, поранешен директор на Управата за спречување на перење пари и финансирање тероризам, денешната Управа за финансиско разузнавање.

Од друга страна, борбата против корупцијата е должност на секој чинител во општеството, смета Розета Трајан, генерална секретарка на Секретаријатот на Државната комисија за спречување на корупција.

– Ќе го цитирам поранешниот американски потпретседател Џо Бајден кој вели: „Борбата против корупција не е само добро владеење. Таа е самоодбрана. Таа е патриотизам“. Само општество коешто е ослободено од корупција може да биде општество кое е фокусирано кон прогрес, напредок, развој и просперитет. Поради сето тоа, создавањето на општество ослободено од корупција треба и мора да биде приоритет и императив – нагласува Трајан.

Има закони, ни требаат луѓе кои ќе ги спроведат

Но, професорката Мирјана Најчевска застапува спротивен став.

– Не мислам дека граѓаните се должни да се борат против корупцијата. Тоа е задача на владејачката структура, да се избори против корупцијата, доколку навистина го сака тоа. Моќниците ги корумпираат граѓаните, а не обратно! – рече Најчевска.

Најчевска смета дека борбата против корупцијата не се води со „апели, промотивни кампањи, билборди и телефони за пријавување корупција“

– Ни требаат независна институција од која сите ќе се плашат. Ни требаат луѓе, има закони, ни требаат луѓе што ќе ги спроведуваат и власт што ќе ги спроведува. Власт што навистина сака да се бори со корупцијата не распишува конкурси, зема, избира луѓе, најборбените, најкомпетентните, тие од кои сите се плашат. Инситуциите вредат колку луѓето во нив. Ни требаат луѓе кои сакаат да се изборат и ним им се дава можност – категорична е Најчевска.

Власта најавува нов систем против корупција

Токму луѓето се во фокусот на новиот закон за спречување на корупцијата, кој е во собраниска процедура. Законот предвидува пошироки надлежности за Антикорупциската, но и нови, построги и потранспарентни, критериуми за избор на нејзините членови.

Новиот закон, покрај тоа што треба да донесе нова комисија со „чист образ“,е дел од нов, ефикасен систем за спречување корупција, што е едеинод приоритетите на Владата,  најави премиерот Зоран Заев. Интегритетот е во фокусот и на законските измени кои се однесуваат на судството.

Новиот закон за спречување корупција во целост е солидно законско решение, смета Розета Трајан,  кое ги зело предвид сите забелешки и препораки на Европската комисија, извештајот на Прибе (група експерти на Европската комисија за владеење на правото) и Групата земји против корупцијата (ГРЕКО).

– Претпоставува комисија со интегритет, објективна, независна и слободна од политички притисоци. Ова е најбитно – оценува Трајан.

Но, додава, неопходни се силни механизми кои ќе ја контролираат ДКСК

– Да не дозволиме повторно да имаме корупција во Антикорупциската (поголема транспарентности соработка со јавноста. Најважно е граѓаните да и веруваат на ДКСК – вели Трајан.

Игор К. Илиевски


Додека се гради нов антикорупциски систем, Македонија „се снаоѓа“


Скопје, 9 декември, 2018 - 20:41 (META) 

МВР, кое треба да гони корупција, е разорена институција и и треба реформа, тврди Павле Трајанов, поранешен министер за внатрешни работи. Антикорупциската комисија, со години обвинувана за партизираност, и формално не функционира од крајот на март.

По две кривични пријави за примање и за давање поткуп бил резултатот на Македонија во борбата против корупцијата минатата година, покажуваат податоците на МВР. Тоа е најслаб резултат на полицијата во гонење на тоа кривично дело, а лани бил најслаб резултатот и во откривање на другите кривични дела од областа на организираниот криминал – трипати помалку од 2010 и три и пол пати помалку од 2015 година.

– Во Македонија многу повеќе криминал открија истражувачките новинари и истрагите на СЈО, отколку државните органи задолжени за тоа, пред се МВР,  институција која треба да се бори против корупцијата и криминалот. МВР е разорена институција. Таа е комплетно надвор од системот за борба против корупцијата – смета Павле Трајанов, претседател на Демократскиот сојуз, поранешен министер за внатрешни работи и долгогодишен оперативец во МВР.

Минатата година полицијата открила и помалку кривични дела „злоупотреба на службената положба“, „даночно затајување“ и „фалсификување исправа“.

Трајанов смета дека на МВР му е потребна темелна реформа.

– Не можат само да се правдаат дека чекаат наредба од јавен обвинител. Во МВР има неколку илјади луѓе со многу високи плати и треба да се изборат со корупцијата. Се истражува, се пишуваат колумни, но додека отсуствува ефикасна борба против корупцијата од надлежната институција, тешко дека може да се постигне позначаен резултат – смета Трајанов.

Состојбата наскоро ќе се смени, убедена е власта, пред се со новиот закон за спречување корупција, кој е во собраниска процедура.

– Наскоро целиот институционален и законски систем за превенција и борба против корупција ќе биде во функција, а во меѓувреме го правиме тоа што можеме – рече премиерот Зоран Заев на отворањето на конференцијата „За општество ослободено од корупцијата“.

Заев нагласи дека еден од приоритетите на Владата е транспарентното водење на политиките, правилното функционирање на судскиот систем, ефикасна борба против корупцијата, но и почитувањето на човековите права.

– Веќе се разгледуваат резултатите од имплементацијата на нашиот концепт за отворена и транспарентна Влада. Според индексот на отвореност Владата како централно-извршно тело е на прво место во регионот со 76 отсто исполнување на индикаторите – рече Заев и додаде дека ова го потврдило истражувањето за отвортеност на институциите за извршаната власт во ЈИЕ и во Македонија.

Ефикасноста на полицијата и работата на Државната комисија за спречување корупција, меѓу другите фактори, се одразуваат и на Индексот за перцепција на корупција, што од 1995 година го објавува „Транспаренси интернешнел“, според кој Македонија минатата година, со индекс 35 била најслабо рангирана од 2010 година. Македонија лани се пласирала во ранг на Виетнам и Етиопија.

data-viz-korupcija-MK1

Индексот рангира 180 земји и територии според забележаното ниво на корупција во јавниот сектор. На скалата индексот 0 е многу корумпирана, а 100 е земја чиста од корупција. Минатата година две третини од земјите имале индекс понизок од 50. Највисоко котирале Нов Зеланд и Данска со индекс 89 и 88, и регионот на Западна Европа. Најлоши региони биле Подсахарска Африка и Источна Европа (просечен индекс 34).


Антикорупциска: Комисија која од борец стана творец на корупција (визуелизација)


Скопје, 3 декември, 2018 - 9:27 (META) 

Државната комисија за спречување на корупцијата беше формирана во 2002 година како клучно тело во спречување и справување со коруптивното однесување на носителите на функции и злоупотреби на јавните пари.

Првиот состав на новото тело го оправда ентузијазмот и надежите – покрена неколку капитални случаи и единствениот антикорупциски предмет со судска разрешница – „Бачило“.

Но, веќе по парламентарните избори во 2006 година и со новиот, втор состав на Антикорупциската нејзиниот учинок, заедно со надежта, почна да бледнее, за главното „куче-чувар“ од корупцијата многу брзо да ги истапи забите, а на крај и да ги изгуби овците.

Иронично, во последниот свој состав, Антикорупциската беше распуштена поради – корупција.

Еве што и како работела комисијата, кој раководел со неа и колку сработила во овие 16 години:


Антикорупциска не работи 7,5 месеци, Собранието расправаше за нов закон


Скопје, 23 ноември, 2018 - 16:53 (META) 

Антикорупциската комисија, клучното државно тело за спречување корупција и судир на интереси, веќе седум и пол месеци не функционира откако во март последниот претседател Игор Тантуровски поднесе оставка, а од 2 април членовите беа „испратени“ на одмор на неопределено време.

Собраниската Комисија за политички систем и односи меѓу заедниците денеска одржа јавна расправа за предлог-законот за спречување на корупција и судир на интереси, кој треба да постави нов модел за Државната комисија за спречување на корупција.

Според заменик-министерот за правда, Оливер Ристовски, новиот состав на Државната комисија за спречување на корупцијата би броел 7 члена, кои ќе бидат професионалци и ќе бидат избирани по транспарентна постапка со административна селекција и спроведување на интервју, јавно на собранискиот канал. Кандидатите за членови на Комисијата во последните 10 години не смеат да бидат пратеници, членови на Влада, донатори на политичка партија или да вршеле функција во органи на политичка партија.

Слаѓана Тасева од „Транспаренси интернешнел“ оцени дека новиот закон е исчекор во борбата со корупцијата и побара поддршка од пратениците за да може Комисијата да прерасне во независен орган на контрола и превенција на корупцијата.

Сабина Факиќ од Центарот за граѓански комуникации побара во изјавите за имотната состојба да се нотирани и дополнителните приходи од кирии, авторски права и членство во управни одбори.

Пратеникот од ГРОМ, Панчо Минов предложи на крајот од мандатот на избраните и именуваните лица да се испита потеклото на имотот.

Според последните податоци на интернет страницата на Антикорупциската комисија, која треба да брои седум членови, во моментов во нејзиниот состав се м-р Сузана Таскова Аџикотарева и Најдо Спасевски.

Новиот закон треба да постави нов модел за функционирање на комисијата, која последните неколку години речиси и не функционираше и имаше сериозни пропусти во работата.

Според министерката за правда, Рената Треневска Дескоска, новиот закон ги зајакнува ингеренциите на комисијата, која ќе има и можност да ги проверува банкарските сметки и имотот на функционерите.

Платформата на граѓански организации за борба против корупцијата, која учествува и на јавната расправа, но и во процесот на поставување на новиот модел, нагласува дека новата комисија мора да соработува со граѓанскиот сектор, кој преку јавно испитување на кандидатите мора да го има клучниот збор во изборот на идните антикорупционери.

„Клучен чекор кон подобрена работа на антикорупциското тело како ДКСК е избор на личности со интегритет, идеја и кои ќе уживаат доверба од потенцијални партнери во медиумите и граѓанското општество“, нагласува Платформата на граѓански организации за борба против корупцијата.

Според Платформата, новиот закон за антикорупција потребно е подобро да ги дефинира правилата за избор на членови на комисијата, чиј избор мора да биде јавен, со јавен распит на сите кандидати. Потребен е фокус на искуство покрај образованието, а особено на искуство во услови на ограничени или неповолни услови. Во новиот закон, според граѓанските организации, мора да бидат дефинирани и услови под кои членовите на комисијата можат да се разрешат.