Тевдовски: Намалување на каматната стапка и проектите ќе ја раздвижат економијата


Скопје, 13 декември, 2018 - 16:15 (META) 

Намалувањето на основната каматна стапка од страна на Народната банка заедно со забрзување на проектите од страна на државата ќе придонесе кон развдижување на економијата и остварување на проектираните стапки на раст, оцени министерот за финансии, Драган Тевдовски.

-НБРМ е независна институција, но она што е наш приоритет е да се зајакнат можностите за приватниoт сектор да се развива, односно да има поевтини извори на кредитирање, подобра деловна клима, а одлуката на НБРМ од вчера е чекор во таа насока – изјави Тевдовски одговорајќи на новинарски прашања по потпишување на спогодба и договор за обезбедување средства за изградба на втората фаза од проектот „Парк на електрични ветерници – Богданци“.

Тој посочи дека каматните стапки биле намалени под три проценти посебно за бизниси што имаат подобри кредитни истории.

За тоа дали очекува банките да ги намалат каматите, истакна дека тоа е деловна политика на банките и додаде дека и во Министерството за финансии се преземени чекори со цел да се овозможат повеќе средства за приватниот сектор преку намалување на каматните стапки на хартиите од вредност што ги издава министерството.

Според него, важно е што во вториот и третиот квартал имаме движење на економијата кое се базира пред се на приватниот сектор, кога економијата била движена поради државната интевенција и државните вложувња.

Инаку, денеска во Министерство за финансии беа потпишани спогодба и договор за обезбедување средства за изградба на втората фаза од проектот „Парк на електрични ветерници – Богданци“.

За реализација на втората фаза од проектот обезбеден е заем во износ од 18 милиони евра во рамки на билатералната развојна соработка со СР Германија, преку КфВ банка, додека ЕЛЕМ ќе обезбеди 3 милиони евра од сопствени средства. За средствата во износ од 18 милиони евра заемопримач ќе биде ЕЛЕМ, додека Македонија ќе издаде државна гаранција.


Пониски камати на кредитите се можни по Нова година


Скопје, 13 декември, 2018 - 12:02 (META) 

Ќе придонесе ли одлуката на Народната банка за намалување на основната каматна стапка за 0,25 процентни поени, односно од 2,75 на 2,50 отсто кон намалување на каматите на станбените и потрошувачките кредити е прашање кое е битно за стотици илјади македонски граѓани кои користат кредити од комерцијалните банки.

Од банките сега калкулираат и евентуалните промени на каматите на кредитите би следувале по Нова година. Досегашната практика покажува дека промените монетарната политика немаат кој знае колкаво влијание врз одлуките на банките и дека врз нивните одлуки повеќе влијае конкуренцијата, а тоа го покажуваат и анкетите за кредитната активност на Народната банка.

Од Народната банка потврдуваат дека во текот на спроведување на анкетата за кредитна активност, најголем дел од банките (околу 70 отсто) укажуваат дека монетарната политика незначително влијае врз нивната каматна политика при одобрувањето кредити на домаќинствата, а во последната анкета тој процент е сличен и изнесува околу 74 отсто.

„Сепак, во последната анкета се забележува поголем процент на банки кои одговориле дека монетарната политика „делумно влијае“ врз нивната каматна политика, што упатува на зголемено влијание во услови на континуирано олабавување на монетарната политика од страна на Народната банка во последниот период.  Досегашното искуство од практиката покажува дека деловните банки ги следат сигналите на НБРМ. Секако, прилагодувањата не се случуваат веднаш, односно вообичаено е потребно извесно време за банките да ги направат соодветните прилагодувања во нивните каматни стапки“, велат од НБРМ.

Оттаму додаваат дека доколку се споредат движењата на каматните стапки во посткризниот период, кога НБРМ речиси во континуитет ја намалуваше основната каматна стапка, овие сигнали беа следени и до страна на банките, кои во континуитет ги намалуваа каматните стапки на нивните кредитни производи, при што интензитетот на нивното намалување е дури и посилен во однос на намалувањето кај основната каматна стапка.

„Ова упатува на солидна трансмисија на монетарните сигнали на НБРМ врз однесувањето на банките и нивната каматна политика“, информираат од НБРМ.

 


Народна банка ја намали основната каматна стапка на 2,50 проценти


Скопје, 12 декември, 2018 - 11:49 (META) 

Комитетот за оперативна монетарна политика на НБРМ, донесе одлука за намалување на основната каматна стапка во услови на поволни движења на девизниот пазар.

„Врз основа на оцената на постојните економски и финансиски услови, како и на постоечките ризици, Комитетот оцени дека постои простор за натамошно олабавување на монетарната политика. На седницата беше донесена одлука за намалување на основната каматна стапка за 0,25 процентни поени, односно од 2,75 проценти на 2,50 проценти. Понудата на благајнички записи за аукцијата којашто ќе се одржи на 12 декември e задржана на нивото од 25.000 милиони денари“, информираат од Народна банка.

Комитетот ги задржа досегашните согледувања за здрави економски основи.

„Во однос на најновите макроекономски показатели, проценетите податоци за БДП за третото тримесечје од годинава покажуваат солиден економски раст од 3 проценти на годишна основа, малку повисок од очекуваниот во октомвриските проекции. Од аспект на структурата на растот, во третиот квартал поволните остварувања на извозната страна се главниот фактор за високиот позитивен придонес на нето-извозот за вкупниот економски раст. Позитивен придонес има и домашната побарувачка, воден од растот на личната и јавната потрошувачка, и покрај продолжениот пад кај бруто-инвестициите“, се додава во соопштението.


Под хипотека се 120.000 станови во Македонија, од нив половината се во Скопје (инфографик)


Скопје, 29 ноември, 2018 - 14:33 (META) 

На огромен број граѓани во нашата земја поголемиот дел од животот им поминува во исплаќање рати од долгорочни станбени кредити, кои по правило имаат променливи каматни стапки што многу често доведува до финансиски колапс на семејните буџети и кратење на основните трошоци како храна и облека само за да се исплатат долговите кон банките.

Податоците од Регистарот за цени и закупнини на Агенцијата за катастар на недвижности за периодот јули-септември 2018 година покажуваат дека од вкупно 1.064.562 станови во Македонија дури 119.628 или 11,2 отсто се под хипотека. Речиси половина од вкупниот број станови кои се дадени под хипотека се во Скопје односно од вкупно 309.900 евидентирани станови под хипотека се 55.821 стан.

Во земјава во континуитет има експанзија во изградбата на нови станови и затоа логично е да се очекува во иднина оваа бројка само да се зголемува, што во зависност од кредитните услови може да доведе до понатамошно финансиско ицрпување на семејствата кои ќе се одлучат да го решат станбеното прашање преку подигање кредити.

Во Македонија во моментов стапките на станбените кредити се релативно ниски односно според тврдењата на монетарните власти на историски најниско ниво. Сепак, во последната Анкета за кредитна активност на Народната банка може да се забележи мало заострување кај провизиите на станбените кредити.

На прашањето до Народната банка на  што се должи зголемувањето на провизиите оттаму велат дека провизиите за станбените кредити се опфатени во едно од прашањата кое се однесува на перцепциите на банките за влијанието на поединечните услови за одобрување станбени кредити.

„Одговорите на банките на ова прашање во делот на провизиите укажуваат дека овој фактор генерално делува кон олеснување на кредитните услови, како збирен резултат од поединечните одговори на банките. Во одредени квартали се забележува привремена промена на перцепцијата на банките, во насока на одредено заострување кај провизиите. Таков е случајот и кај последната Анкета за кредитна активност, каде што се забележува мало нето-заострување кај провизиите, наспроти нето-олеснувањето во претходниот период. Ова се мали промени, а подеталната анализа на одговорите покажува дека и понатаму најголем дел од банките (околу 87 отсто) не упатуваат на промена кај провизиите во однос на претходниот период“, велат од НБРМ.

На нашето прашање дали постои можност Народната банка преку монетарни мерки односно намалување на каматите на благајничките записи под 1 отсто да придонесе кон намалување на каматите на станбените кредити со што на граѓаните кои се обидуваат да го решат станбеното прашање ќе им овозможи „полесно да дишат“, од НБРМ велат дека од почетокот на годината во два наврати изврши намалување на основната каматна стапка со што таа се сведе на досега историски најниско ниво од 2,75 отсто.

Отаму додаваат дека тековно, трендовите се поволни, а евентуална дополнителна монетарна реакција како и нејзиниот интензитет ќе зависи од нивното задржување и во следниот период, како и од промените во домашниот и надворешниот амбиент.


Народна банка ја задржува каматната стапка на благајничките записи на 2,75 проценти


Скопје, 14 ноември, 2018 - 11:24 (META) 

Комитетот за оперативна монетарна политика на Народна банка, на последната редовна седница донел одлука да ја задржи каматната стапка на благајничките записи на нивото од 2,75 проценти, информираат од таму.

„По олабавувањето на монетарната политика во август 2018 година, Комитетот на ноемвриската седница оцени дека тековната монетарна поставеност е соодветна, при што одлучи да ја задржи каматната стапка на благајничките записи на нивото од 2,75 проценти. На седницата, исто така, беше одлучено на аукцијата на 14 ноември понудата на благајнички записи да се задржи на нивото од 25.000 милиони денари“, се вели во соопштението на НБРМ.

Движењата во економијата, додаваат од Народна банка, се слични како во вториот квартал од годината.

„На ваквиот заклучок посочуваат податоците за растот на индустријата и трговијата, при сè уште негативни остварувања кај градежната активност. Првичните монетарни податоци за октомври покажуваат солиден месечен прираст на вкупните депозити во банкарскиот систем. Позитивните придвижувања во најголем дел се одраз на растот на корпоративните депозити, а позитивен, но помал придонес има и штедењето на домаќинствата. Во октомври продолжи месечниот раст на кредитите, но со поумерено темпо, при што најголем дел од растот произлегува од кредитирањето на домаќинствата“, се додава во соопштението.


НБРМ ја задржува каматната стапка на благајничките записи од 2,75 проценти


Скопје, 12 септември, 2018 - 10:49 (META) 

Комитетот за оперативна монетарна политика на Народна банка оцени дека монетарната поставеност е соодветна на постојните економски и финансиски услови, при што одлучи да ја задржи каматната стапка на благајничките записи на нивото од 2,75 проценти, информираат од Народна банка.

„Споредбата на последните макроекономски показатели за домашната економија со нивната проектирана динамика од априлскиот циклус проекции упатува на одредени отстапувања во одделни сегменти од економијата. Согласно со објавените проценети податоци, по слабиот раст во првиот квартал, во второто тримесечје, растот на БДП значително забрза на 3,1 проценти, што сепак е нешто пониско остварување во споредба со проекцијата. За третиот квартал, при ограничен обем на расположливи податоци, засега не може да се даде попрецизна оцена за состојбата во економијата, но сепак, најголемиот дел од податоците упатуваат на продолжување на поповолните движења во економијата и во овој квартал од годината“, се вели во соопштението на Народна банка.


НБРМ: Oсновната каматна стапка останува непромената на нивото од три проценти


Скопје, 26 јули, 2018 - 13:47 (META) 

Oсновната каматна стапка останува непромената на нивото од три проценти, било заклучено на редовната седница на Народна банка, на која бил усвоен Кварталниот извештај.

Во периодот април-јуни годинава, стапката на инфлација изнесувала 1,5 проценти. Во Извештајот е забележано дека инфлацијата во второто тримесечје од годинава е под очекуваната за кварталот во рамки на априлската проекција. Дефицитот во тековната сметка се задржал на релативно ниско ниво и изнесувал околу 1,5 проценти од домашниот бруто-производ БДП.

„На седницата беше заклучено дека и покрај тоа што последните макроекономски показатели и оцени во одредени сегменти упатуваат на извесни отстапувања во однос на проектираната динамика, тие засега не предизвикуваат поголеми промени во согледувањата за амбиентот во кој се спроведува монетарната политика. Се очекува дека домашната економија и натаму ќе биде поддржана од кредитната активност на банките, во отсуство на инфлациски притисоци и задржување на поволната надворешна позиција, која што ќе овозможи одржување на девизните резерви во сигурната зона“, се вели во извештајот на НБРМ.


Нема ново нето-задолжување со денешната аукција, велат од Министерство за финансии


Скопје, 5 јуни, 2018 - 15:00 (META) 

Нема ново нето-задолжување со денешната аукција, информираат од Министерство за финансии и додаваат дека на аукцијата на државни хартии од вредност запишани се 22,24 милиони евра, од кои утре ќе се вратат 22,46 милиони евра по основ на порано издадени и доспеани за отплата државни хартии од вредност.

„На аукцијата беа запишани 12-месечни државни записи без девизна клаузула во износ од една милијарда денари со камата од еден отсто и 15-годишни државни обврзници без девизна клаузула во износ од 337 милиони денари со камата од 3,50 отсто. Од друга страна, претходно издадените државни хартии од вредност кои утре се отплаќаат се шестмесечни државни записи без девизна клаузула во износ од 910 милиони денари со камата од 1,55 отсто, шестмесечни државни записи со девизна клаузула во износ од 403,6 милиони денари со камата од 1,45 отсто и петгодишни државни обврзници со девизна клаузула во износ од 68 милиони денари, со каматна стапка 4,60 отсто“, се вели во соопштението на Министерство за финансии.

Во него се додава дека во текот на месец јуни по основ на претходно издадени државни хартии од вредност доспеваат за исплата 29,9 милиони евра.


Народна банка ја намали каматната стапка од 3,25 на 3 проценти


Скопје, 14 март, 2018 - 15:00 (META) 

Народна банка ја намали каматната стапка на благајничките записи, како основна каматна стапка, од 3,25 на 3 проценти.

Комитетот за оперативна монетарна политика на НБРМ ги разгледал најновите остварувања во домашната економија и оценил дека има простор за олабавување на монетарната политика.

„Воедно, беше утврдено понатамошно стабилизирање на довербата и очекувањата на економските субјекти, видливо преку поволните движења на девизниот пазар и постепеното забрзување на депозитниот раст. Истовремено, последните оцени за растот на клучните трговски партнери посочуваат на подобро надворешно окружување од очекуваното досега и со тоа подобар амбиент и помали ризици за домашната економија“, се вели во соопштението на НБРМ.

Имајќи го предвид релативно високото ниво на слободни парични средства на банките, се очекува тие да ги насочат своите слободни ликвидни средства во приватниот сектор и со тоа ќе овозможат посилна кредитна поддршка на економијата во 2018 година.

Во однос на домашната економија, за првиот квартал од годината, податоците за индустријата и трговијата сигнализираат подобрување на состојбата, велат од НБРМ.


Македонија се задолжи со нова еврообврзница од половина милијарда евра


Скопје, 11 јануари, 2018 - 19:42 (META) 

Република Македонија на меѓународниот пазар на капитал денеска издаде еврообврзница на износ од 500 милиони евра со рок на достасување од 7 години и со каматна стапка од 2,75 проценти, соопшти Министерството за финансии.

Од Министерството велат дека станува збор за „убедливо најниска каматна стапка постигната за било која од македонските еврообврзници, како одраз на исклучително високата доверба кај меѓународните инвеститори за перспективите на македонската економија, како и поволните услови на меѓународните пазари на капитал“.

Побарувачката од инвеститорите за македонската обврзница, како што информираат од Министерството, била во износ од над 3,5 милијарди евра, односно над 7 пати повисока од понудата, што овозможило да се постигне каматна стапка од 2,75 проценти на годишно ниво, односно стапка на принос од 3 проценти.

Приливите од еврообврзницата, како што е предвидено со Буџетот за 2018 година, ќе се користат за покривање на буџетскиот дефицит, односно за непречено редовно извршување на сите буџетски расходи, како и за отплата на претходните долгови, вклучително и првата рата на ПБГ-кредитот од 2013 година во износ од 95 милиони евра која доспева на крајот на јануари, велат од Министерството за финансии.

„Притоа, паралелно со издавањето на еврообврзницата, Македонија за првпат изврши и делумен предвремен откуп на постоечка еврообврзница. Поточно, извршен е предвремен откуп на една третина од еврообврзницата од 270 милиони евра издадена во 2015 година која достасува во декември 2020 и чија што каматна стапка на издавање од 4,875 проценти е значително повисока од каматна стапка на новоиздадената еврообврзница од 2,75 проценти. Покрај каматните заштеди, со предвремениот откуп се намалува долгот кој достасува во 2020 година, односно значително се намалува ризикот од рефинансирање“, стои во соопштението.

Од Министерството за утре најавија прес-конференција на министерот за финансии, Драган Тевдовски по повод издавањето на новата еврообврзница.