Реџепи: До 2025 година поголемиот дел од градовите и општините ќе бидат гасифицирани


Скопје, 31 декември, 2018 - 8:00 (META) 

Владата најавува засилени градежни активности за изградбата на гасоводот во 2019 година и за оваа намена во буџетот се предвидени 1 милијарда и 557 милиони денари. Директорот на Македонски енерегетски ресурси (МЕР), Бајрам Реџепи во интервју за „Мета“ вели дека нивниот преносен систем ќе биде оперативен за брзо време. Мерно- регулационата станица (ГМРС) Штип ќе може да опслужува во текот на вториот квартал од 2019. ГМРС Неготино во текот на третиот квартал следната година, кога се планира приклучување на ТИР-зоните во Штип, во тој период. Сите други станици, во Пелагониски и Полошки регион ќе бидат оперативни до средината на 2020 година.

Владата го задолжи Министерството за економија да формира работна група која ќе одлучува за најефикасниот модел за развој на системи за дистрибуција на природниот гас во Македонија. Од какво значење е формирањето на овие дистрибутивни центри за забрзување на гасификацијата?

– Проектот за гасификација е приоритет во работата на оваа влада.Оваа работна група ќе треба да предложи до владата модел за развојот на дистрибутивната мрежа на природен гас во државата, со јасно дефинирани цели и очекувања.Односно, да овозможи приклучок до секој краен корисник во целата територија на државата и да се реализира брза и ефикасна гасификација, посебно во регионите каде што нивото на загаденост на воздухот е загрижувачко. За да се постигнат овие цели, ќе треба да обезбедиме евтин приклучок до секое семејство и секој краен корисник, евтина цена по метар кубен гас и да им помогнеме на домаќинствата во прилагодување на внатрешните инсталации преку субвенции или евтини заеми.

Kолку вакви дистрибутивни центри се потребни, за секоја општина или би функционирале на ниво на региони?

– Сегашниот Закон за енергетика, овозможува либерален пазар за дистрибутивните оператори на природен гас. Според физибилити студијата, вкупната инвестиција е проценета да биде околу 250 милиони евра. Гледајќи ја финансиската моќ на нашите општини, расположливиот стручен кадар и фактот дека секоја општина посебно ќе треба да гради диспечерски центар, скада систем за надзор, билинг систем, одржување и ред други фиксни трошоци, јас лично апсолутно сум убеден дека тоа нема да функционира и нема да се постигнат очекуваните цели. Гледајќи ги најдобрите европски пракси и причините зошто бил неуспешен повикот во 2013 за воспоставување на јавно-приватно партнерство (тогаш биле поделени три концесиски подрачја: Источен, Западен и Скопски регион), мислам дека треба да се воспостави јавно-приватно партнерство со сериозен приватен партнер. Тој треба да има големо искуство, да биде со голема финансиска моќ, кој ќе има обврска да ја развие мрежата во целата територија на државата и да има обврска во рок од 3-4 години да овозможи евтин приклучок на секој заинтересиран краен корисник, како во најзагадените региони, така и во сите други градови во државата. Во исто време, не нарушувајќи го либералниот пазар, секој друг оператор кој ќе сака да гради и да оперира со дистрибутивна мрежа во одредени региони или градови, тоа да му биде овозможено во рамките на законот.

Изградбата на кракот Скопје – Гостивар е важен и за Интерконекцискиот вод со Грција и за него веќе имате аплицирано за грант заедно со Грција, односно грчкиот оператор. Кои ќе бидат придобивките за државата и што конкретно овој вод значи за нас?

– Изградбата на интерконекцискиот вод со Грција е наш врвен приоритет, заради диверсификација и конкурентност на нашите извори на снабдување со природен гас, тоа е наша надлежност. Да појасниме дека со новиот Закон за енергетика и обврската за раздвојување на дејностите, оперирањето со дистрибутивните мрежи не е во наша надлежност. Но, за нас е многу битно за да не дојдеме во ситуација после вложување на големи средства, да нема кој да ги користи нашите услуги и нашата инфраструктура за пренос на природен гас. Јас сум оптимист дека до крајот на наредна година ние ќе завршиме со проектирање на Интерконекцискиот вод, потребните студии итн, и да стигнеме до одобрение за градење. Секако ќе се затвори финансиската контрукција за да може да се објави повик за да се ангажираат оператори за градба и реално е да се очекува до крајот на 2022 овој интерконектор да биде оперативен.

За трасата Скопје – Гостивар најавивте дека треба да биде завршена кон крајот на следната или почетокот на 2020 година, бидејќи се појавила потреба од голем број на измени при градбата. На какви измени конкретно мислите?

– Точно е дека на овој лот се појави потреба од неколку нужни измени на трасата, од различна природа. Една од нив е измената на Водно, заради барањето на граѓанските здруженија. Другите се заради тоа што откако е дефинирана трасата се додека се почнало со реализација на терен повеќе општини носеле детални урбанистички планови, дале одобренија за градба, легализации, концесии на самата траса итн.

Кога се очекуваат конкретни резултати од сите овие активности со гасификацијата кои ги најавувате дека ќе завршат следната и кон средината на 2020 година? Односно кога домаќинствата и компаниите ќе бидат гасифицирани?

– Нашиот преносен систем ќе биде оперативен брзо. ГМРС Штип (мерно-регулациона станица) ќе може да опслужува во текот на вториот квартал 2019 година. ГМРС Неготино во текот на третиот квартал 2019 година. Планираме да го приклучиме ТИРЗ Штип, во тој период. Сите други станици, во Пелагониски и Полошки регион ќе бидат оперативни до средината на 2020 година. Многу е важно, да имаме сериозни оператори за дистрибуција, за дотогаш да завршат со проектирање и да обезбедат одобренија за градба, за да можат да почнат со градежни активности. Јас сум оптимист дека во текот на 2020 година, ќе почнат градежните активности во поголемиот дел од градовите и општините, и до 2025 да бидат целосно покриени. Освен огромните економските бенефити, целосно ќе биде решен и проблемот со загадувањето на воздухот.

Цената за приклучување на гас во Општина Куманово изнесуваше 800 евра, но со субвенции од општината, цената за приклучок по домаќинство е намалена на 650 евра. Тоа за просечно семејство е скапо, како ќе се изнајдат начини, гасот да е лесно достапен до граѓаните?

Тарифата за пренос кај дистрибутивните оператори ја одредува Регулаторната комисија, а тарифата за приклучок ќе зависи од пазарните услови. Само за споредба, просечната цена за приклучок во земјите од регионот е десет пати поевтина отколку во Струмица и Куманово. Според методологијата за пресметување на оваа цена, зголемувањето на количините или бројот на корисници, ќе влијае за драстично намалување на цената.

Во буџетот се предвидени средства за експропријација, дали тоа значи дека се надминати сите проблеми од овој вид и кои би биле главните пречки поради кои роковите би биле пробиени?

-Голема грешка била направена, кога во 2017 не биле издвоени средства за експропријација. Затоа во 2018 имавме и во 2019 имаме предвидени средства за оваа намена. Јас затекнав ситуација со ниту еден решен предмет за експропријација, а имаме неколку илјади такви. Јас сум задоволен од текот на решавањето во изминативе шест-седум месеци. Во Лот 2 ( Неготино – Битола) е решена над 80 проценти од експоријацијата и очекувам дека брзо ќе биде решена целосно. Во Лот 5 (Скопје -Гостивар) заради поголемиот број на предмети, поради измените и застојот во неколку други институции, имаме побавно темпо на решавање. Поголемиот дел од пречките се веќе надминати и очекувам дека и во овој лот брзо ќе ја завршиме целата експропријација.

Според активистите за заштита на Водно, таму се работи без правосилно решение за измени во тек на градба, затоа што новопроектираната траса се уште е одобрена. По која траса работите, по новата или по старата?

– Го повторувавме ова неколку пати. Одобрение за градба има за целиот проект. Измената на Водно е од 20 до 24 километар. Ние таму не работиме се додека нема да имаме ново одобрение за таа измена, а тоа ќе биде брзо. На Водно ја отворивме трасата од 24 до 27 километар, и планот беше да се отвори и од 17 до 19 километар, но за да стигнат градежните машини до 19 километар на терен се јави потреба од порамнување на неколку места. Машините се движеле по новата траса каде што чекаме одобрение, а не по старата каде што имаме одобрение по основен проект. Тоа го планиравме од многу практична причина, за да нема порамнување на старата траса која што нема да се користи. Тука беше недоразбирањето со активистите, што за мене е ирационално, но сепак одлучивме да го чекаме одобрението за измената. Само да повторам, Водно не само што нема да изгуби од овој проект туку ќе има големи придобивки.

Кој контролира како се работи, има ли надзор врз работата на Водно?

-Секако дека има. Надзорот е присутен во целиот тек на градбата и во секое градилиште.


РКЕ: Ќе се намали цената за пренос на природен гас и за дистрибуција на гас во ТИР-зоните


Скопје, 27 декември, 2018 - 15:50 (META) 

Цената за пренос на природен гас ќе се намали за приближно 12 отсто, покажуваат пресметките на Регулаторната комисија за енергетика (РКЕ), изјави денеска претседателот на РКЕ Марко Бислимовски, пред почетокот на подготвителната седница на која се разгледуваат предлог-одлуките за пренос на природен гас на АД ГАМА и три одлуки за дистрибуција на природен гас во Струмица, Куманово и ТИРЗ.

Тоа според Бислимовски ќе значи намалување на трошоците за индустријата, но и за топланите во Град Скопје што ќе има позитивно влијание за намалување на цената за топлинската енергија што ќе ја носи регулаторот во јуни следната година.

– Со намалувањето на цената за пренос на природен гас, РКЕ сака да испрати сигнал за сериозна гасификација на Македонија – рече Бислимовски.

Тој нагласи дека цената за дистрибуција на гас во Струмица и Куманово останува иста, а за ТИР-зоните во Скопје ќе се намали за три отсто.

-На овој начин ќе се намали трошокот за мрежарина за сите компании кои се приклучени на преносната мрежа, како и на дистрибутивната мрежа во ТИР-зоните, а со тоа и нивните трошоци во производниот процес. Ќе предложиме и нов пристап на тарифирање на потрошувачите кои се приклучени на преносната мрежа во сопственост на АД ГАМА, односно сакаме да воведеме различни категории на потрошувачи – појасни Бислимовски.

Toj се надева дека намалувањето на цената за пренос на природен гас и за дистрибуција на гас во ТИРЗ ќе даде силен поттик и до Градот Скопје, кој веќе формираше јавно претпријатие, за сериозна гасификација на градот во 2019 година.

-На пртпријатијата во Струмица и Куманово ќе им предложиме да направат нов начин на тарифирање до крајните потрошувачи со цел да ги намалат колку што е можно повеќе трошоците за природен гас кај домаќинствата, а за индустријата да останат на приближно исто ниво, за да има посериозна гасификација и во овие два града. РКЕ ќе им помогне во текот на јануари да изработат соодветни тарифни модели – потенцираше Бислимовски.

Според директорот на РКЕ, во Струмица и Куманово има стотина домаќинства кои користат природен гас, а со новите тарифни модели се надеваат дека ќе се поттикнат повеќе домаќинства да се приклучат на дистрибутивните мрежи во двата града.


Изградбата на гасоводот од Штип до Неготино ќе заврши кон крајот на јануари


Неготино, 23 декември, 2018 - 10:56 (META) 

Изградбата на гасоводната мрежа од Штип до Неготино е во завршна фаза, комплетно ќе заврши кон крајот на јануари или кон средината на февруари и веднаш потоа ќе се пушти во употреба, информираше министерот за транспорт и врски Горан Сугарески кој заедно со директорот на Македонски енергетски ресурси (МЕР), Бајрам Реџепи извршија увид во финализирањето на градежните работи на оваа гасоводната делница.

– И во делот на краците кои што одат до Битола и до Гостивар во 2019 година очекуваме сериозна динамика. Гасификацијата е стратешки приоритет на Владата, а тоа се потврдува, бидејќи во буџетот за 2019 се предвидени 1 милијарда и 557 милиони денари. Согласно потпишаните договори кои ги имаме со изведувачите, дел од нив ќе завршат кон крајот на 2019 година, дел и во 2020 година – рече Сугарески.

Тој додаде дека надминати се речиси сите проблеми и со финализирање на процесот на експропријација на земјишта. Дополнително, Сугарески информираше дека на претпоследната седница на Влада, Министерството за економија се задолжи да формира работна група која ќе одлучува за најефикасниот модел за развој на системи за дистрибуција на природниот гас во Македонија.

–  Многу е важно во овој процес забрзано да работат и општините за да може паралелно да ги градат општинските дистрибутивни мрежи, за што побрзо гасот да го донесеме до домовите и компаниите.Уште еднаш сакам да упатам апел до општините, најбрзо да работат на проектите, на документација, да одвојуваат средства од буџетот за да бидат приклучени сите градови околу кои се работи – додаде Сугарески.

Директорот на МЕР, Реџепи информираше дека должината на делницата во завршна фаза од Штип до Неготино е 36 километри, а инвестицијата е вредна 15, 8 милиони евра.Главната мерна регулациона станица Неготино е предвидена да биде со максимален капацитет за опслужување на природен гас од 7.000 метри кубни на час.

– Овој е последниот градежен зафат во лот 1, од делницата од Штип до Неготино во вкупна должина од 36 километри. Нискиот дел е комплетно завршен, направен е успешен хидротест и очекувам до крајот на следниот месец или првата половина на февруари да има употребна дозвола, да биде во можност да се наполни со гас и да опслужува кон дистрибутивните оператори – рече Реџепи.

Тој додаде дека и во другите два лота има интензивни градежни активности, и во втората половина од оваа година имало задоволително ниво на реализација на проектите.

– Паралелно се работи и на поврзување на магистралниот гасовод од Неготино преку Кавадарци, Прилеп па се до Битола, во должина од 92 километри. На овој потег веќе има околу 40 проценти реализација на градежните работи. Со инвестиција од 29 милиони евра, интензивно се работи и на делницата од Тетово до Гостивар, со околу 35 проценти реализација на градежните работи – рече Реџепи.

Реџепи очекува дека во првиот квартал во 2020 година делницата од Неготино кон Битола ќе биде завршена. Додека за делницата од Скопје до Гостивар се очекува да биде завршена до крајот на наредната година или може да има продолжување од три месеци, поради како што рече, големиот број измени кои во тек на градба се појавиле и се покажале неминовни да се направат.

Тој додаде дека оваа гасоводна делница е многу битна затоа што ќе биде јазол не само за приклучување кон лот 2 туку и за приклучување кон интерконекцискиот вод со Грција.

– Со задоволство информирам дека е направена физибилити студијата заедно со грчкиот оператор и аплицирано е за грант за градба. При крај се преговорите со значителни европски финансиски институции за финансирање на оваа делница и очекувам дека брзо ќе имаме конкретен договор за финансирање. Оваа интерконекција ни е најважна, бидејќи не само што ќе добиеме конкурентен и стабилен систем за снабдување, туку ќе имаме и диверзификација на сите наши извори за снабдување со природен гас – додаде Реџепи.


Државата ќе развива системи за дистрибуција на природен гас


Скопје, 19 декември, 2018 - 11:00 (META) 

На предлог на Министерството за економија, Владата на 110. седница ја прифатила информацијата за развој на системи за дистрибуција на природен гас во Македонија.

„Со цел да се изготви модел за развој на системи за дистрибуција на природен гас, Владата го задолжи Министерството за економија да формира работна група составена од двајца претставници на Министерството за економија, по еден претставник од кабинетот на премиерот, кабинетот на вицепремиерот задолжен за економски прашања, по еден претставник од министерствата за финансии, за транспорт и врски, за локална самоуправа и еден претставник од МЕР АД Скопје. Рокот за номинирање членови и заменици на работната група е пет дена. Моделот за развој на системи за дистрибуција на природен гас во земјата, министерството за економија е задолжено до Владата да го достави во рок од 45 дена“, информираат од Владата.


Во новиот буџет има 813.000 евра за експропријација за непречена гасификација


Скопје, 16 ноември, 2018 - 16:05 (META) 

За гасификацијата за следна година се предвидени близу две милијарди денари, (околу 30 милиони евра) одговори премиерот Зоран Заев, на прашање на „Мета“ колку средства се предвидени за оваа капитална инвестиција, чија што реализација годинава беше едвај 8 проценти од предвиденото.

– Во буџетот ставивме дополнителни 50 милиони денари (813.000 евра) за експропријација, за да работиме на делницата Гостивар – Кичево, која што ќе почне веројатно не порано од 2020 година. Така што гасификацијата ја има во буџетот, како што ја има и железницата, а патиштата се надвор од буџетот – одговори Заев.

Премиерот додаде дека изградбата на гасоводот се одвива на двата правци, едниот е спрема Кавадарци, Прилеп и Битола и таму, како што кажа, најголем дел од експропријацијата е решена и интензивно се гради. А се гради и на потегот Скопје-Тетово-Гостивар.

– Оваа година испроектиравме динамика, каде што, 54 проценти се решени имотно-правните односи од Гостивар према Кичево. Што значи дека понавремено ги решаваме работите. Сето тоа ми дава за право да верувам дека и гасификацијата ќе се одвива со засилено темпо – рече Заев.

Во однос на реализација на капиталните инвестиции очекува пораст заклучно со 31 декември, бидејќи како што рече, објективните причини за слабата реализација се надминати, а тоа се недоволен број на проекти и незавршени тендерски постапки.

Оттука, како што рече, не добиле сите министри повеќе пари од буџетот, бидејќи не заслужуваат во делот на реализација на капиталните инвестиции.

– Сега е време да се испорачуваат економски резултати и социјална праведност, како основи за подобар живот за сите граѓани. Пред нас е економска година во која парите на граѓаните уште повеќе ќе одат во проекти за поддршка на граѓаните во сите категории. Особено најранливите – рече Заев во однос на предлог-буџетот за 2019 година кој Владата го достави до Собрание.


Со повеќе пари за општините и гасификацијата ќе се помести од мртва точка


Куманово, 2 ноември, 2018 - 14:28 (META) 

Изградбата на инфраструктурни проекти во општините, помеѓу кои е и гасификацијата се закочени, поради блокираните општински сметки и немањето доволно на финансиски средства за таа намена.

Поместување од мртва точка е можно со предлог- ребалансот на буџетот со кој се предвидени повеќе пари за општините, за да се платат доспеаните долгови и да се одблокираат сметките.

Директорот на Јавното претпријатие „Куманово гас“, Никола Денковски за „Мета“ вели дека гасификацијата е скапа работа и таа не возможна без пари од Општината, но и без помош од државата.

„Куманово гас“, првото претпријатие за гасифицирање во државата, е формирано во 2005 година, но тоа што Куманово е гасифицирано само 15 проценти, вели дека најповеќе се должи на немањето доволно пари за таа намена.

– Аплициравме со основниот проект за гасификација до претходната влада, но бевме одбиени. Од друга страна Општините се со блокирани сметки бидејќи исплаќаат кредити, судски пресуди по основ на експропријација по други основи. Гасификацијата е скапа работа бидејќи постојано сте во инвестиции и изградба на мрежа  – вели Денковски и се надева дека со алокацијата на средства од буџетот кон општините работите ќе се придвижат.


Општина Прилеп ќе формира претпријатие за гасификација


Прилеп, 1 ноември, 2018 - 10:22 (META) 

Општина Прилеп ги интензивира активностите за гасификација на градот. На последната 20 седница на Советот е донесена одлука, Општината да биде основач на Jавно претпријатие за енергетски дејности „Енерго Прилеп“. Ова јавно претпријатие ќе се грижи за реализација на проектот за гасификација на градот.

„Постапката за формирање на јавно претпријатие е подолга, во периодот кој претстои ќе имаме обврска да го подготвиме Статутот, да ја утврдиме неговата точна дејност, да се изберат органите на управување, кои ќе раководат со јавното претпријатие, со цел спремни да ја дочекаме гасификацијата“, вели Миле Талевски, претседател на Совет на Општина Прилеп.

Како што истакнува градоначалникот на Прилеп, Илија Јованоски, до крајот на својот мандат, ќе се заложи за што поквалитетна и поцелосна реализација на сложениот и обемен проект за гасификација на градот.

„Гасификацијата на Прилеп е проект и од мојата изборна програма, затоа инсистирам ветеното да биде реализирано. Одделот за ЛЕР спроведува анкета со стопанските субјекти, која што е неопходна за утврдување на капацитетот на секундарната гасоводна мрежа. Изготвена е и Програма за енергетски развој на Општина Прилеп за следните две години, така што до крајот на мојот мандат, ќе бидат реализирани сите активности кои што ги дозволува овој долг и сложен процес за поголема енергетска ефикасност на градот“, истакна за „Мета“ градоначалникот Јованоски.


Заев: Гасоводот се гради на три делници, проектите и документациите се готови


Скопје, 31 октомври, 2018 - 15:55 (META) 

Премиерот Зоран Заев денеска на пратенички прашања во Собранието рече дека најголем дел од нереализираните проекти се во делот на железницата и на гасификацијата. Но, како што објасни, за голем дел од овие планирани инвестиции проектите се готови, подготвена е тендерска документација и очекува раздвижување на работите кон крајот на годината.

– Стопирањето на гасификацијата на Водно е најголемиот проблем за реализација на капиталните инвестиции во гасификацијата, што по пат на дијалог за важноста за животната средина го разговаравме со месеци, за да имаме инклузивен процес. И се гради. Се гради на три делници од оваа голема делница што води кон Скопје, Гостивар и Тетово, а паралелено и на втората што води кон Прилеп и Битола. На крајот на годината стигнуваат завршните изведби и очекуваме врз основа на тоа, тој процент на капиталните инвестиции да порасне – додаде Заев.


Бочварски: Компаниите од Штип треба да кажат дали ќе се приклучат на гасоводот


Штип, 26 октомври, 2018 - 14:32 (META) 

Градоначалникот на Општина Штип, Благој Бочварски денеска остварил средба со претставници од бизнис-секторот во врска со изработка на идејниот и основниот проект за гасификација на Општина Штип.

– Многу ми е важно да добијам информација од штипскиот бизнис-сектор, дали и колку е заинтерсиран за да се приклучи на гасоводната мрежа.Компаниите треба да дојдат до Општината и да земат формулар, кој што е енергетска картица, за да ги достават нивните податоци за тоа, колку би користеле гас во идниот период доколку се приклучат – рече Бочварски.

Пред бизнисмените исто така била презентирана и трасата на гасоводната мрежа која е долга 20 километри.

Бочварски во изјава за „Мета“ неодамна рече дека, општината при проектирање на трасата на гасоводот ќе внимава таа да се движи по државно земјиште, за Општината да нема високи трошоци за експропријација.

– Доколку одреден дел наиде на дел од приватно земјиште, тогаш ќе има потреба од експропријација –  рече Бочварски.

Од Општината информираат дека паралелно се работи и со институциите во градот кои би требало да се вклучат на гасоводот.

Општина Штип веќе ја избра фирмата која што ја проектира секундарната мрежа за гасоводот во градот. Се работи на идејниот проект, а потоа ќе се започне со основниот проект.


Гасификацијата во Куманово продолжува кон поголем број на станбени објекти


Куманово, 25 октомври, 2018 - 11:08 (META) 

Јавното претпријатие „Куманово-гас“ ја проширува секундарната гасоводна мрежа во Куманово на неколку улици, информираа од претпријатието.

„Во овој период се проектира проширувањето на мрежата во други делови од градот, Соколана, Зелен Рид, кај поранешен Монопол, каде што планираме да бидат опфатени објектите на Противпожарната единица, основното училиште „Толи Зордумис“, средното „Наце Буѓони“ населбата „Карош“, изјави директорот на претпријатието, Никола Денковски.

Стручните служби од претпријатието во моментов ја подготвуваат и програмата за наредната година каде што приоритет ќе биде ставен на проширувањето на дистрибутивната мрежа во која ќе биде опфатено приклучувањето на поголемите правни субјекти кои се и големи потрошувачи.

Претпријатието досега изгради околу петнаесет километри дистрибутивна гасоводна мрежа во централно градско подрачје на дваесетина улици и булевари.Според податоците на претпријатието, досега кон мрежата се приклучиле околу 200 индивидуални приклучоци од кои поголем процент во станбените единици.

Цената на приклучокот изнесува 800 евра во денарска противвредност, плаќањето може да се изврши на дванаесет месечни рати, а оваа година преку програмата на општината за намалување на загадувањето на воздухот се субвенционира приклучокот кон гасоводната мрежа со 10.000 денари.