СЕММ: Медиумите да не поттикнуваат разлики и поделеност помеѓу граѓаните


Скопје, 18 јуни, 2018 - 11:30 (META) 

Советот за етика во медиумите на Македонија (СЕММ) со загриженост реагира на зачестените случаи на ширење шпекулации, еднострано известување и невистини преку некои медиуми, особено во контекст на сегашната политичка ситуација и по потпишувањето на договорот за името со Република Грција.

Од СЕММ велат дека „загрижува фактот што се забележуваат случаи на известување кои содржат повици за мобилизација на граѓаните во одбрана на одредени интереси, кои неретко се пренесувани и од социјалните мрежи.“

„Потсетуваме дека медиумите не смеат да бидат злоупотребени за пренесување повици за обединување поединци и групи за радикално однесување и постапки кои го загрозуваат јавниот ред и мир во општеството, а особено на член 10 од Кодексот кој вели дека „новинарот нема да поттикнува на насилство и дискриминација по која било основа“. Медиумите мора да го почитуваат Етичкиот кодекс, бидејќи во спротивно последиците од непридржувањето кон неговите одредби би можеле да бидат фатални“, се вели во соопштението на СЕММ.

СЕММ апелира на воздржаност и смирени реакции на какви било провокации од кој и да е центар на моќ, групации или поединци.

„Медиумите имаат особено важна улога во заштитата на граѓаните од појавата на нетолеранција и недоверба и нивна изложеност на ризик од насилство. Тие не треба да дозволат да бидат манипулирани од страна на политичарите и други поединци и групи, бидејќи тоа значи директна штета врз јавноста и граѓаните. Очекуваме од медиумите да не поттикнуваат разлики и поделеност меѓу луѓето, туку да бидат посредник и платформа за активен дијалог за прашања од јавен интерес, а во тоа да се предводат од принципите на професионално известување. Потсетуваме дека потребата од професионално однесување на сите медиумски чинители се нотира и во овогодинешниот Извештај на Европската Комисија за напредокот на РМ“, се додава во соопштението.

СЕММ, исто така, апелира до институциите на системот да обезбедат максимална заштита на новинарите и безбедност при известувањето.


Извештајот на ЕК за Македонија пред пратениците


Скопје, 11 јуни, 2018 - 9:38 (META) 

Пратениците на денешната 47. собраниска седница ќе го разгледаат Извештајот на Европската Комисија за Република Македонија за 2018 година.

На дневен ред на седницата се Предлог одлуката за испраќање на припадник на Армијата на Република Македонија за учество во мировната операција на Обединетите Нации „УНИФИЛ“ во Либан, како и измените на Законот за приватизација и закуп на градежното земјиште во државна сопственост, измените и дополнувањата на Законот за акцизите, измените на Законот за трговија, како и измените и дополнувањата на Законот за работните односи.

Пратениците меѓу другото ќе дебатираат и по предлог измените на Законот за обука и испит за директор на основно училиште, средно училиште, ученички дом и отворен граѓански универзитет за доживотно учење, по измените на Законот за основање на Технолошко – технички факултет, Ветеринарен факултет и Правен факултет во состав на Универзитетот „Св. Климент Охридски“ во Битола, како и по предлог измените на Законот за државен пазарен инспекторат.

На денешната седница ќе биде разгледан и Предлог кодексот за етичко однесување на пратениците во Собранието на Република Македонија, поднесен од Талат Џафери, Фросина Ташевска Ременски, Горан Мисовски, Драган Данев, Томислав Тунтев, Ејуп Алими, Африм Гаши, Сурија Рашиди и Мерал Узеири Ферати.


ЕК со платформа за запирање на изумирањето на инсектите-опрашувачи


Брисел, 1 јуни, 2018 - 13:41 (META) 

Дури еден од десет инсекти-опрашувачи е на работ на изумирање, а една третина од видовите пчели и пеперутки се во опаѓање. За справување со тој проблем, Европската комисија (ЕК) денеска ја предложи првата генерална иницијатива на ЕУ за справување со проблемите што ги погодуваат опрашувачите.

Иницијативата содржи мерки за подобрување на набљудувањето и пребројувањето на инсектите и причинителите на проблемот, како и подобра координираност на политиките и секторите во ЕУ за справување со последиците од намалувањето на бројот на инсектите-опрашувачи во периодот до 2030 година. Ќе се работи на подобро запознавање со процесот на опаѓање на бројноста на овие инсекти, со причинителите, како и на зголемување на познавањата на населението во ЕУ за проблемот.

Опрашувањето преку инсекти е еден од клучните процеси на овозможување на репродукцијата на растенијата и билките. Четири од пет земјоделски култури или диви растителни видови во Европа зависат од инсекти за да остварат репродукција. Дури 15 милијарди евра од годишниот земјоделски производ на ЕУ се должи на опрашувањето од инсекти.

Инсекти што ги опрашуваат цветовите се пчелите, пеперутките, молците, потоа одредени видови мушички и некои видови бумбари.


Иванов и Заев се согласиле единствено дека НБРМ не смее да се остави без гувернер


Скопје, 7 мај, 2018 - 15:03 (META) 

Народната банка не смее да се остави без гувернер, бидејќи тоа би имало негативни импликации врз економијата на државата, се согласиле претседателот Ѓорге Иванов и премиерот Зоран Заев на денешната средба во вилата Водно која се одржа на барање на премиерот, а на која се разговараше за предлогот на Иванов за нов гувернер на НБРМ.

Иванов, како и на претходната средба одржана на 26 март оваа година, на премиерот Заев му ги образложил ставовите и аргументите, зошто смета дека досегашниот гувернер Димитар Богов најодговорно ќе ја извршува оваа значајна функција.

На денешната средба, претседателот Иванов го запознал премиерот Заев дека пред да ја донесе одлуката, имал и средби со други потенцијални кандидати за гувернерското место.

„И на тие средби, не беше посочена ниту една забелешка за работата на актуелниот гувернер, ниту за работата на НБРМ. Напротив, сите соговорници го потврдија ставот дека Богов е најдоброто решение, кое е потврдено и во извешатите на Европската комисија“, се вели во соопштението на Иванов.

На средбата се разговарало и за законската регулатива за именување на гувернер. Било констатирано дека, согласно член 49 од Закон за Народната банка, гувернерот го именува Собранието, на предлог на претседателот.

Согласно своите овластувања, претседателот Иванов на 27 април 2018 година предлогот го доставил до Собранието. Мандатот на Богов завршува на 21 мај.


Герберих: Клучни се реформите и дијалогот власт – опозиција


Скопје, 26 април, 2018 - 13:17 (META) 

Потребни се реформски зафати што ќе ги опфатат сите во општеството и вистински дијалог меѓу власта и опозицијата, рече германскиот амбасадор Томас Герберих говорејќи за евроатлантските интеграции на Македонија на конференцијата „Македонија: Евроатлантска интеграција, нови предизвици и можности“ што се одржа во Министерството за надворешни работи.

Според германскиот амбасадор,  Владата во изминатата година постигнала голем напредок, поради што стаса и препораката од Европската Комисија за почеток на преговорите, но реформите мора да продолжат со вклученост на сите фактори.

– Реформите мора да се спроведат со вклученост на сите во општеството и да се врати доверба во институциите, кои треба да работат во рамки на нивниот мандат почитувајќи го правото и применувајќи ги највисоките професионални стандарди, оти само тогаш ќе можеме со сигурност да кажеме дека реформскиот процес пристигнал во оваа земја. Опозицијата мора да биде вклучена како клучен дел во функционирањето на демократијата. Конструктивниот политички дијалог меѓу Владата и опозицијата надминувајќи ги сите политички разлики е клучно за соодветно функционирање на една парламентарна демократија – рече Герберих.


Мицкоски му кажал на Хан дека во Македонија има корупција и неефикасни институции


Скопје, 18 април, 2018 - 16:16 (META) 

Претседателот на ВМРО-ДПМНЕ, Христијан Мицкоски денеска во партиското седиште се сретнал со еврокомесарот за соседска политика и проширување, Јоханес Хан, со кого разговарал за извештајот на Европската комисија кој се однесува на интеграцискиот процес на Македонија кон Европската Унија и за состојбите во државата од економски и политички аспект.

Од партијата информираат дека Мицкоски му посочил на Хан дека европскиот пат е единствениот по кој треба да се движи Република Македонија за подобар стандард и напредок на граѓаните и како начин за заштита на националните и државните интереси.

– Враќањето на позитивната препорака која претходна влада на ВМРО-ДПМНЕ ја добиваше од 2009 година, а ја загуби како резултат на наметната политичка криза во последните 2 години чии актери денес се дел од владата, заедно со препораките кои се содржани во извештајот треба да помогне на подобрување на состојбите и подигнување на критериумите во повеќе сфери во државата. Опозицијата суштински го подобри квалитетот на реформските закони, со што докажа дека државните интереси ги става како основен приоритет, но и дека преостанува да се посвети внимание на нивна имплементација, нешто што зависи од самата Влада – вели Мицкоски.

Според него, загрижуваат состојбите со нотираната корупција во институциите раководени од СДСМ, неефикасноста на институциите, бирократијата, нереформираниот судски систем, организираниот криминал и несигурноста на граѓаните, отворање на судски процеси против неистомисленици на власта, притисок врз медиуми, бркања од работа по партиски клуч и други форми на притисок.


ЕК: Има напредок во слободата на изразување, намален е притисокот врз новинарите


Скопје, 18 април, 2018 - 14:16 (META) 

Климата за слободата на медиумите и слободата на изразување е подобрена, со поотворена политичка дебата и покритичко известување во медиумите. Забележан е пад во притисокот врз новинарите. Известувањето од изборните кампањи и поизбалансирано од порано. Владиното рекламирање е прекинато. Клучно е власта да практикува нулта толеранција кон сите инциденти на физички и вербални напади или закани врз новинарите, се вели во Извештајот на Европската Комисија за напредокот на Македонија, кој беше објавен вчера.

Според делот за слободата на говорот, Македонија е на одредено ниво на подготвеност во областа на слободата на изразувањето и постигнала значителен напредок од средината на 2017 година.

„Законодавната рамка во голем дел е усогласена и со acquis и со меѓународните стандарди. Измените на Законот за аудио и аудиовизуелни медиумски услуги се подготвени во консултации со релевантните заинтересирани страни. Постои подобрена клима за медиумите и новинарите се поподготвени да ги критикуваат злоупотребите на јавните личности и цензурата. Сепак, опстануваат предизвици и мора да се спроведува нулта толеранција за физичкото и вербалното малтретирање или заканите кон новинарите. Јавниот радиодифузен сервис треба да се реформи и да се зајакне неговата независност. Земјата делумно ги спроведе препораките од извештајот за 2016 година, пред сè со укинување на владиното рекламирање и намалување на притисокот врз новинарите и медиумите, што овозможи побалансирано известување“, се наведува во извештајот.

Европската Комисија препорачува продолжување на реформите на јавниот радиодифузен сервис и засилување на неговата независност. Се посочува и на преземање мерки за да се поттикне објективното известување и разноликост на гледиштата во медиумите, како и да се охрабрува професионалното однесување од страна на сите медиумски чинители.

Се посочува и на соодветно постапување на органите на редот и на судските власти за случаите на насилство врз новинарите.

Европската Комисија наведува дека Владата направила напори да биде потранспарентна и новинарите сега бесплатно добиваат достап до информации и документи, што е зацртано во Итните реформски приоритети.

Во поглед на заканите кон новинарите, се одбележува дека се јавува пад на притисокот врз новинарите, како резултат на подобрената политичка клима. Се одбележува договорот на власта со Здружението на новинарите од декември минатата година за истрага за случаите на нападнатите новинари. Сепак, како што се наведува во Извештајот за напредокот на Македонија, регистрирањето на напади врз новинари е несоодветно и покренати се многу малку истраги.

„Клучно е властите да спроведуваат нулта толеранција кон сите инциденти на физичко и вербално насилство или закани кон новинарите и тие соодвено да бидат третирани  од страна на полицијата и Јавното обвинителство. Има 21 новопријавен случај на заплашување на новинари и 13 судски процеси во кои се вклучени новинари. Неколку новинари беа меѓу повредените во насилставата во Парламентот на 27 април. Агенцијата за аудио и аудиовизуелни медиумски услуги забележа непрофесинално известување од страна на јавниот радиодифузен сервис и приватна телевизија во врска со овие настани“, вели Европската Комисија.

Во поглед на измените на законот за аудио и аудиовизуелни медиумски услуги кои владата во февруари годинава ги одобри и сега предлог-законот е во Собраниска процедура, се напоменува дека некои вклучени страни го изразиле своето несогласување со некои измени, посебно во поглед на финансирањето од државниот буџет. Законската рамка за говорот на омраза според ЕК е генерално усогласена со меѓународните стандарди, но нивното спроведување треба да биде подобрено. Говорот на омраза онлајн и понатаму е нерегулиран.

За Агенцијата за аудио и аудиовизуелни медиумски услуги (ААВМУ) се вели дека својата надгледна улога ја врши поефикасно, вклучувајќи го тука и периодот на изборите. Се напоменува дека ААВМУ почнала процедури за небалансираното известување и прекршување на ограничувањата за платено политичко рекламирање.

Во поглед на известувањето на некои приватни телевизии се вели дека квалитетот напреднал, но сепак во некои медиуми се уште има лошо ниво на професионалните стандарди, со што се нарушува објективноста на информирањето.

„Набљудувањето на Советот за етика во медиумите на Македонија покажува дека е потребна понатамошна работа за подобрување на етичките стандарди. ЕК одбележува дека истражувачкото новинарство е уште во ограничени рамки, како и дека се јавува пад на случаите на навреди и клевета против новинари, со 13 нови случаи во 2017“, стои во Извештајот.

Известувањето на јавниот радиодифузер МРТ било поизбалансирано во последните изборни кампањи споредено со минатото, а се одбележува и дека куќата усвоила Етички кодекс. Сепак, потребни се дополнителни напори и долгорочна стратегија за да се засилат независноста и објективноста во информирањето, како и финансиската одржливост на МРТ.

Во поглед на нејзините финансии, во контекст на финансирањето на буџетот, се вели дека мора постојано да се следи спроведувањето на реформите за да се спречи директно или индиректно политички влијание што би ја поткопало независноста на куќата и би обеззбедило стабилно, предвидливо и достаточно обезбедување средства.

За ААВМУ и другите институции се вели дека немаат капацитети да ги идентификуваат и спречат соработките меѓу медиумските сопственици и политичарите, што пак влијае на уредувачката политика.

Одбележувајќи дека новата влада го сопре владиното рекламирање на комерцијалните медиуми, се вели и дека се намалил бројот на медиуми, со затворањето на МПМ.

Во поглед на професионалните организации, се вели дека нема напредок во заштитата од страна на синдикатот за работните услови на новинарите, поради што, новинарите практикуваат самоцензура и работат со договори на одредено време.

foom-logo-disklejmerТекстот е изработен во рамки на проектот „Опсерваторија на медиумските реформи“, што го спроведуваат Фондацијата за интернет и општество „Метаморфозис“, „Агора“ Центар за промовирање на граѓански вредности и Платформата за истражувачко новинарство и анализи (ПИНА), со финансиска поддршка на Фондацијата Отворено општество – Македонија.
Содржината на текстот е единствена одговорност на авторите и на ниту еден начин не може да се смета дека ги одразува гледиштата на Фондацијата Отворено општество – Македонија.


Заев: Граѓаните се најзаслужни за позитивната препорака од ЕК


Скопје, 17 април, 2018 - 17:25 (META) 

Граѓаните се најзаслужни за позитивната препорака од Европската Комисија, порача премиерот Зоран Заев на прес-конференција во Владата, откако беше објавена неусловената препорака за почеток на преговорите со Македонија што Европската Комисија (ЕК) ја упати до Европскиот Совет.

– Дел од успесите има и опозицијата зошто направивме заеднички компромиси. Владата е подготвена да прифати различни размислувања. Владата посветено ги сработи реформите. Одлуката да се стави крај на штетната политика, ја донесоа граѓаните. Власта ги послуша граѓаните, кои знаат што е важно за чекорењето на Македонија кон ЕУ. Ќе продолжиме со реформскиот пакет. Власта покажа дека е инклузивна и прифаќа различно мислење, а опозоцијата покажа дека е свесна за сопствената одговорност – порача премиерот на прес конференцијата, на која присуствуваа десетина министри од клучните ресори.

Заев рече дека  со иста посветеност се разговара со Грција за решавање на спорот со името и како што вели, да се затвори и ова прашање.


Темелни промени во отворена политичка атмосфера, видел Брисел во Македонија


Брисел, 17 април, 2018 - 16:58 (META) 

Во извештајот на Европската Комисија (ЕК) објавен денеска во Брисел, заедно со неусловената препорака Европскиот Совет да почне преговори за зачленување со Македонија, се вели дека земјата конечно ја надмина најсилната политичка криза од 2001 година, со чекорите што од мај лани ги презема новата реформски ориентирана влада за справување со заробувањето на државата, преку постигнувањето баланси, зајакнувањето на демократијата и владеењето на правото.

„Земјата искусува темелни промени во поинклузивна и отворена политичка атмосфера. Локалните избори во октомври 2017 година ја потврдија поддршката на граѓаните за политиките на новата владина коалиција ориентирани кон ЕУ. Парламентот продолжи да функционира, при што опозициските партии претседаваат со главните комисии. Парламентот треба да ги засили своите надгледувачки и законодавни функции, вклучувајќи го тука и ограничувањето на обемного користење на скратените процедури“, се вели во Извештајот.

Во поглед на реформата на јавната администрација, се вели дека земјата е умерено подготвена, а е усвоена реформската стратегија за јавната администрација и реформската програма за управувањето со јавните финансии.

„Правосудниот систем постигна одредено ниво на подготвеност и добар напредок, посебно во последниот период на набљудување. Назадувањето од години наназад полека се „покрива“ со одлучни потези во последните месеци, посебно во поглед на враќање на независноста на судството. Земјата усвои кредибилна реформска стратегија која ги поставува основите за понатамошни реформи на ова поле. СЈО се соочува со помалку отпор од судовите, со што може да работи поефикасно“, се вели во извештајот за Македонија.

Според ЕК, во поглед на регионалната соработка, земјата одржувала добри односи со другите земји од Западен Балкан што се аспиранти за ЕУ и активно учествувала во регионалните иницијативи.

„Преземени беа одлучни чекори за подобрување на добрососедските односи, вклучувајќи го тука и стапување на сила на билатералната спогодба со Бугарија. Прашањето за името мора да се разреши во најитен рок. Преговорите за прашањето за името се интензивираа под покровителство на ОН.  Конструктивните дискусии на ниво на премиери и министри за надворешни работи позитивно го индицираат напредокот во спроведувањето на мерките за градење доверба“, се вели во извештајот на Европската Комисија.

Што се однесува до економските критериуми на ЕК, се вели дека ПЈРМ направила одреден напредок и е на солидно ниво на подготвеност за развој на функционална пазарна економија, но сепак опстојуваат клучните слабости на економијата.

„Тие вклучуваат пропусти во бизнис сферата, како слабото спроведување на договорите и големата неформална економија. Структурните проблеми на пазарот на трудот се одразуваат во слаба активност и висока стапка на невработеност. Макроекономската средина опадна во првата половина на 2017 година и долгата политичка криза го зеде својот данок од инвестициите“, се вели во извештајот.


Македонија доби чиста и неусловена препорака за почеток на преговорите со ЕУ


Брисел, 17 април, 2018 - 16:32 (META) 

Македонија доби чиста и неусловена препорака, за почеток на преговорите на земјата со ЕУ, појасни евроамбасадорот Самуел Жбогар на прес-конференцијата во ЕУ Инфо Центар во Скопје, откако заврши директниот пренос од Брисел на презентацијата на Извештајот на Европската Комисија за напредокот на Западен Балкан и Турција.

Високиот претставник на ЕУ за надворешни работи и безбедносна политика и потпретседателка на Европската Комисија, Федерика Могерини и еврокомесарот за европска добрососедска политика и проширување, Јоханес Хан, појаснија дека ЕК препорачува на Европскиот Совет да донесе одлука да отпочне преговори за приклучување со Македонија и Албанија, во светлина на постигнатиот напредок, притоа задржувајќи го и продлабочувајќи го актуелниот реформски замав.

За Македонија клучно за понатамошниот прогрес ќе биде исполнувањето на итните реформски приоритети, рече Могерини.

– Чекорот напред направен денеска за Поранешна Југословенска Република Македонија и за Албанија е чекор напред за целиот регион на Западен Балкан. Нашиот стратегиски фокус и ангажман ги донесуваат практичниот прогрес и придобивки за сите луѓе во регионот. Работата на реформите и модернизацијата сепак мора да продолжи, во интерес на партнерите и на Европската Унија – рече Могерини на презентацијата на Извештајот за напредокот.

Хан, пак, рече дека новиот извештај е признание за постигнатиот напредок.

– Нашата политика на зголемување продолжува да биде главниот мотор кој ги движи реформите во Западен Балкан. Тој ги модернизира економиите и општествата во регионот, правејќи го попросперитетно и постабилно место, што е суштински интерес и за ЕУ. Препораките за Поранешна Југословенска Република Македонија и Албанија што ги даваме денеска се признание на постигнатиот напредок. Тоа е важен чекор напред, но јасно е – а тоа се однесува на сите земји од Западен Балкан – нема кратенки на патот кон ЕУ. Остануваат неколку големи дупки. Треба да посведочиме дека реформите, посебно во поглед на владеењето на правото, се спроведуваат подинамично и дека даваат вистински резултат. Овие реформи не се „за Брисел“, односно ефикасното правосудство, ефикасната борба против корупцијата и организираниот криминал, ефикасната јавна администрација, посилната економија директно ќе придонесат за регионот и за неговите жители, како и за Европа во целост – рече Хан.