!На 1 февруари 2017 година, заврши промотивниот период на слободно користење на содржините на „Мета“. Во периодот што претстои го воведуваме новиот систем за пристап и за претплата. За начинот на пристап и за претплатата ќе информираме дополнително

НБРМ: И покрај политичката криза, банкарскиот систем ја задржа стабилноста


Скопје, 27 април, 2017 - 14:03 (META) 

Советот на Народната банка на Македонија го усвои годишниот извештај за 2016 година, при што се вели дека девизниот курс останал стабилен, стапката на реален пораст на економијата изнесувала 2,4 проценти и е умерено пониска во споредба со 2015 година.

На крајот на 2016 година, надворешниот бруто-долг изнесува 7.253,2 милиони евра, или 73,5 отсто од домашниот бруто-производ, што претставува пораст од 4,1 процентен поен од домашниот бруто-производ во споредба со крајот на 2015 година.

„И покрај силното влијание на нестабилната политичка состојба во земјата, придружена со шпекулации за девалвација на курсот на денарот и за стабилноста на домашните банки и депозитите вложени кај нив, што беше особено изразено во првата половина од годината, банкарскиот систем ја задржа стабилноста“, велат од Народна банка.

Според Народна банка, повлекувањето на депозити од банкарскиот систем, присутно во второто тримесечје од 2016 година, претставувало вистински стрес-тест за соодветноста на обемот на ликвидните средства на банките, кои се намалиле за повеќе од 10 проценти за само еден квартал.

„Сепак, со повисокиот износ на претходно акумулирани ликвидни средства, како и инструментите на Народната банка за креирање ликвидност, успешно се амортизираше оваа кризна епизода во домашниот банкарски систем и дури се овозможи остварување позитивни стапки на кредитен пораст, како главен извор на приходи за банкарскиот систем“, велат од Народна банка.


ММФ ја намали прогнозата за пораст на економијата од 3,5 на 3,2 отсто


Вашингтон, 19 април, 2017 - 13:53 (META) 

Меѓународниот монетарен фонд ги намали проекциите за пораст на македонската економија за 2017 година.

Во најновата пролетна прогноза се предвидува пораст од 3,2 проценти, за разлика од есенската прогноза на ММФ која предвидуваше 3,5 отсто пораст.

За следната година, ММФ предвидува пораст на економијата од 3,4 проценти, а во 2021 година – 3,8 проценти.

Најновите економски прогнози за цел свет се објавени во документот „Светските економски перспективи“, кој содржи проекции на ММФ и на Светска банка, кои го одржаа традиционалното пролетно заседание.


ВМРО-ДПМНЕ: СДСМ со своето деструктивно однесување предизвика штета на економијата


Скопје, 18 април, 2017 - 15:31 (META) 

„Лицемерно е СДС да се прикажува како партија на економски експерти ако се земе предвид дека во време на владеење на оваа партија, земјата достигна историски највисоко ниво на невработеност и највисока стапка на невработеност во Европа“, се вели во реакцијата на ВМРО-ДПМНЕ на прес-конференцијата на претседателот на комисијата за економија на СДСМ, Драган Тевдовски.

Од партијата велат дека СДСМ со своето „деструктивно однесување“ изминатиот период предизвикал доволно штета и на државата и на граѓаните и на економијата.

– Станува збор за невработеност од дури 38 отсто, која беше последица на криминалната приватизација што ја спроведе СДС и благодарение на која 200.000 семејства останаа без извор на егзистенција. Владата на ВМРО-ДПМНЕ, пак, отвори нови 170.000 работни места и ја намали невработеноста за 15 процентни поени – се вели во соопштението на ВМРО-ДПМНЕ.

Во него се додава дека и во екот на политичката криза, странските инвеститори продолжиле да веруваат во економските политики на владата на ВМРО-ДПМНЕ и отворале нови капацитети или ги прошириле постојните.


Тевдовски: Економијата може да влезе во рецесија


Скопје, 18 април, 2017 - 14:36 (META) 

Три индикатори даваат предупредување дека економијата во Македонија може да влезе во рецесија ако нешто сериозно не се преземе, изјави на прес-конференција претседателот на Комисијата за економија на СДСМ, Драган Тевдовски.

Според него, податоците за почетокот на 2017 година покажуваат пад во градежништвото, намален обем на индустриското производство и намалена побарувачка на купувачите.

– Трговијата на мало има пад од 2,5 проценти во јануари и во февруари 2017 година во однос на истиот период лани. Тоа се должи, пред сè, на намалената побарувачка од купувачите. Ова е податок добиен токму од фирмите, кои во извештајот за деловните тенденции во трговијата на мало на Државниот завод за статистика, како најограничувачки фактор на почетокот од 2017 година ја означиле токму слабата побарувачка од купувачите – изјави Тевдовски.

Тој додаде дека индустриското производство во првите два месеци бележи пад од 1,9 отсто во споредба со истиот период во 2016 година.

„Тоа се должи, пред сè, на падот на преработувачката индустрија од 4,1 отсто, пад има и кај рударството, од 6 проценти, а сериозен пад имаат повеќе оддели на преработувачката индустрија. Градежништвото бележи намалување за 24 проценти во јануари 2017 година во однос на истиот месец во претходната година“, додаде Тевдовски.

Тој истакна дека во програмата на новата влада е предвидена поддршка за домашните претпријатија, пораст на платите и социјална праведност.


НБРМ: Каматната стапка на благајничките записи останува 3,25 проценти


Скопје, 12 април, 2017 - 13:51 (META) 

Каматната стапка на благајничките записи се задржува на нивото од 3,25 проценти, во услови на сè уште присутни ризици од домашните политички случувања, информираат од Народна банка.

„Објавените податоци за порастот на домашниот бруто-производ (БДП) за 2016 година од 2,4 проценти беа во согласност со проекцијата на Народна банка од 2,3 проценти. За првиот квартал од годината се очекува задржување на позитивната динамика на пораст на БДП. Воедно, некои од показателите во економијата се движат во различни насоки, поради што се зголемува неизвесноста околу оцената за состојбата во првиот квартал од годината“, велат од Народна банка.

Мартовските податоци за движењето на цените во домашната економија покажуваат годишен пораст на инфлацијата од 0,6 отсто.


Политичката криза влијае врз стопанството, компаниите бараат брзо решение


Скопје, 11 април, 2017 - 15:52 (META) 

Компаниите членки на Македонско-германското стопанско здружение се жалат на дефицитот на правната сигурност, политичката и социјалната стабилност, борбата против корупцијата и криминалот, дисциплината при наплата на побарувањата, по пред се непредвидливата политичка криза која има силно влијание на стопанскиот развој.

Ова го покажува анкетата на здружението во која учествувале 71 компании и дури 51 процент од нив, актуелната состојбата ја оцениле како лоша, а само 10 проценти како добра.

„Годинава, како и во изминатите години, повторно истите фактори се оценети со оценка недоволен правната сигурност, дисциплината при наплата на побарувања, политичка и социјална стабилност, транспарентноста при јавни набавки и борбата со корупција. Сево ова го спречува  долгорочното планирање и доведува до неизвесност кај деловните луѓе, воедно како за домашните така и за странските инвестиции. И покрај наведените проблеми, сепак е охрабрувачки фактот дека 82 проценти од компаниите кои работат во Македонија повторно би инвестирале во Македонија, што е 10 проценти повеќе од минатата година што  е важна порака до потенцијалните инвеститори, изјави директорот на Делегацијата на германското стопанство во Македонија Патрик Мартенс.

Според него, брзо е потребно решение за актуелната политичка криза, која силно се пресликува на стопанството.

Во однос на очекуваната перспектива за тековната година, 63 проценти од испитаниците сметаат дека состојбата нема да се промени, 26 проценти очекуваат да има влошување, само 11 проценти се оптимисти и очекуваат подобрување.

Во земјата работат повеќе од 200 компании со германски капитал кои вработуваат 15.000 лица, што игра важна улога на  пазарот на трудот.


Светска банка предвидува најмал економски пораст за Македонија во регионот


Скопје, 6 април, 2017 - 12:03 (META) 

Светска банка за Македонија предвидува економски пораст од 2,8 проценти, најмал од земјите во регионот, се вели во редовниот економски извештај за Западен Балкан.

Порастот, како што се наведува во извештајот, значително забави како последица на намалените инвестиции, кои беа погодени од политичката криза. Тој, во голема мера беше движен од градежништвото, главно преку јавните инвестиции (автопати).

Фискалниот дефицит се намали, но на сметка на намалените капитални инвестиции.

– Уделот на капитални инвестиции се намали, додека тој на тековните трошења се зголеми во 2016 година, а 30 проценти од вкупните трошоци на владата се за пензии – изјави економистот во канцеларијата на Светска банка во Македонија, Бојан Шимбов.

Светска банка нотира влошување на квалитот и на квантитетот на човечкиот капитал, што ги лимитира можностите за пораст и за квалитетни работни места.

– Повеќе од две третини од 15-годишниците не поседуваат функционална писменост, односно вештини во три клучни области: читање, математика и природни науки. Македонија има најниска стапка на запишани деца во основно и во средно образование во регионот, исклучувајќи ги Босна и Херцеговина и Косово – вели Шимбов.

Главни препораки за Македонија се фискална консолидација и структурни реформи, кои ќе бидат потребни за да се стабилизира јавниот долг.

– Подобрувањето на ефикасноста на трошењето бара реформи во управувањето со јавните финансии. Елиминирањето на пречките за порастот, вклучително и за бизнис-климата, образованието, инфраструктуарата и за правосудството, се главните пораки за Македонија – додаде Шимбов.

Вработувањата од страна на државата во последните две години значително учествува во нето-креирањето на работните места.

– Тие од една страна ја намалуваат невработеноста, но од друга, бидејќи за таквите вработувања има ослободувања, влијаат врз неодржливоста на пензискиот и на здравствениот систем и потребна е темелна анализа на одржливоста – нагласи Шимбов.

Според регионалниот директор за Западен Балкан, Елен Голдстин, приватниот сектор е воздржан од инвестиции, компаниите не преземаат чекори и ризици во средини со висок ризик и потребно е државата да интервенира.

Светска банка советува на среден рок да се стави акцент на инвестициите, а помалку на тековните трошоци и развојот да се потпира на приватниот сектор.


Арсовска: Бизнис-секторот во Македонија се соочува со голема неизвесност


Истанбул, 5 април, 2017 - 15:52 (META) 

„Бизнис-секторот во Македонија се соочува со голема неизвесност поради внатрешни и надворешни фактори“, изјави претседателката на Сојузот на стопански комори на Македонија, Данела Арсовска, на обраќањето на 20. Евроазиски економски самит во Истанбул.

Таа како фактори ги посочи тешкотиите на економиите во регионот и влијанието на рецесијата во соседните земји, но пред сè мигрантската криза и бранот бегалци кои пристигаат на нашата јужна граница.

„Сведоци сме на перманентна криза и на огромни промени кои се случуваат на глобално ниво. Оваа состојба влијае не само на нашата економијата, туку и на сите европски држави по Коридорот 10, преку кризата предизвикана од блокади во патниот и во железничкиот сообраќај, а секако длабоко ги погодува секторите енергетика, трговија како и транспортната индустрија. Во вакви услови, бизнис-секторот меѓународно се воздржува од инвестиции и од развој и не ги вложува ресурсите за реализација на планираните проектните активности, што креира дополнителни долгорочни проблеми“, изјави Арсовска во своето обраќање.

Таа посочи дека потребно е да се движиме напред преку развиена економија во услови на здрава животната средина и преку поголемо искористување на модерната технологија во сите сегменти на животот.

На форумот во Истанбул присуствуваат претседатели на држави и на влади, како и истакнати високи владини претставници.


Македонија со слаб систем за бесплатна правна помош за своите граѓани


Скопје, 21 март, 2017 - 15:11 (META) 

Иако законот за бесплатна правна помош постои седум години, пристапот до помош е рестриктивен и селективен, а според истражувањата, може да го користат само 1,1 отсто или околу 18.000 граѓани.

Ова беше кажано на денешната прес-конференција оддржана во ЕУ-Инфоцентарот во Скопје, каде беа презентирани резултатите од досегашното спроведување на проектот за „Пристап до правдата“, кој е финасиски поддржан од ЕУ, а го реализара Фондацијата „Отворено општество“ – Македонија, со мрежа граѓански организации кои се лиценцирани за давање правни совети.

Забелешки има и Европската Унија, која сепак ќе продолжи да работи со земјата на унапредување на ова прашање.

– Засега многу малку луѓе ја примаат или, пак, предоцна ја добиваат правната помош во Македонија, што е еден од претпристапните услови за членство во Европската Унија – изјави шефот на oдделот за економија и финансии, јакнење на институционалните капацитети и за прекугранична соработка во Делегацијата на ЕУ во Скопје, Јаромир Левичек.

Тој додаде дека е неопходно менување на законот, зголемување на свеста и на образованието, видливоста, но и на буџетот за бесплатна паравна помош, кој е еден од најмалите во Европа.

Според Надица Наумовска, координаторка на проект во ФООМ, Македонија годишно издвојува околу 44.000 евра за бесплатна правна помош, но и таа сума не се троши во целост.

И покрај бројните документи, како што е Европската конвенција за човекови права, разни директиви на ЕУ, па и практиката во земјите од Унијата, во Македонија пристапот до бесплатна правда е особено „рестриктивен и дискриминаторски“, како што беше речено, во кривичната материја. Само тие осомничени или обвинети за кривични дела за кои е предвидена казна затвор од најмалку десет години, имаат право на бесплатна правна помош.

Притоа, исто како и другите граѓани, претходно треба да ги исполнат трите услови во законот, да имаат семејни приходи помалку од половина од просечната плата во РМ, да се корисници на некое социјално право (социјална помош, детски додаток, нега и издршка) и нивниот севкупен имот да не надминува пет просечни бруто-плати во земјата.

Доколку ги исполнат, треба да го почекаат министерот за правда и формално да ја одобри бесплатната правна помош, што, како што беше наведено на прес-конференцијата, е единствен случај споредено со другите законодавства во Европа и во светот и тоа доведува до просечно доцнење од 40-50 денови, наместо гарантираните 20 денови.


Свилановиќ: Потребно е регионално економско здружување на Балканот


Сараево, 15 март, 2017 - 17:15 (META) 

Генералниот секретар на Советот за регионална соработка (РСС), Горан Свилановиќ, смета дека политиката „еден регион – една економија“ е добра за Западен Балкан, ако е проследена со честа интеракција помеѓу ресорните министри од регионот и нивните колеги и институции од Европска Унија.

– Очекувам дека премиерите на состанокот во Сараево ќе потпишат план за целосна економска интеграција на регионот. Овој процес на регионализација не ги исклучува тие земји од европскиот пат и нивно членство во ЕУ – изјави Свилановиќ за „Гласот на Америка“, непосредно пред Самитот на лидерите на Западен Балкан, кој ќе се одржи утре (16 март) во Сараево.

Застојот во реформите, според Свилановиќ, може да се надмине со единствен пазар на трудот на Западен Балкан, кој би подразбирал слободно движење на работната сила, како и единствен инвестициски простор и либерализација на трговските услуги, во согласност со целосно либерализираната регионална трговија.

Од овој проект се очекува дека ќе ја зајакне конкурентноста на националните економии во регионот, ќе ги олесни транзитот и трговијата низ поврзување на сите гранични служби и ќе ја зголеми конкурентноста на националните економии.

Според Свилановиќ, поддршка за овој проект има од три држави, меѓу кои и Македонија.

-Имаме поддршка од премиерот на Србија, како и од Македонија и од Босна и Херцеговина, а истото го очекуваме и од другите –  изјави Свилановиќ.

Советот заедно со Европската комисија ќе предложи повеќегодишен акционен план, кој подразбира рокови до кои би требало договорите да се применат и како да се дефинира процесот на примената.