Народна банка: Раст на индустријата, прометот во трговијата и градежништвото


Скопје, 13 февруари, 2019 - 13:13 (META) 

Податоците за економската активност за третото тримесечје од 2018 година покажаа раст на домашниот бруто-производ (БДП) од три проценти, што е малку подобро во однос на очекувањата, соопштија од Народна банка по одржаниот Комитет за оперативна монетарна политика.

Од таму велат дека има поволни поместувања во економијата во четвртиот квартал, при забрзан раст на активноста во индустријата и прометот во трговијата, како и висок раст на извршените градежни работи, наспроти нивниот пад во третиот квартал на минатата година.

„Последните податоци за девизните резерви покажуваат нивен натамошен раст, при поволни движења на девизниот пазар и интервенции со нето-откуп на девизи од страна на Народната банка. Растот на девизните резерви во јануари 2019 година, засега е малку поумерен во однос на проектираниот раст за првиот квартал, а анализите на показателите за нивната адекватност покажуваат дека девизните резерви и натаму се одржуваат во сигурната зона. Според досегашните расположливи показатели за надворешниот сектор, податоците за надворешнотрговската размена за периодот октомври – декември 2018 година укажуваат на остварување подобро трговско салдо во однос на очекувањата“, се вели во соопштението на Народна банка.


Бруто девизните резерви ја надминаа границата од 2,8 милијарди евра


Скопје, 5 февруари, 2019 - 11:27 (META) 

На 31 декември 2018 година, состојбата на бруто девизните резерви изнесува 2.867 милиони евра, што претставува пораст од 158,1 милион евра во однос на крајот на третиот квартал од 2018 година, покажуваат најновите податоци на Народната банка.

„Зголемувањето на девизните резерви во најголем дел произлегува од интервенциите на НБРМ на девизниот пазар во насока на нето-откуп на девизи, а во помал дел и од ценовни и курсни разлики. Останатите текови имаа поумерено влијание врз промените кај девизните резерви во последното тримесечје“, се вели во извештајот.

Во последното тримесечје од 2018 година, на девизниот пазар на банките е остварена нето-продажба на девизи од 22 милиона евра, што е помалку за 19,5 милиони евра од истиот период од претходната година.

„Ваквата годишна промена се должи на повисокиот пораст на понудата во однос на побарувачката на девизи. Секторската анализа покажува дека ваквите поместувања во најголем дел произлегуваат од пониската нето-продажба на фирмите, а во помал обем од повисокиот нето-откуп од менувачниците“, информираат од НБРМ.


Македонскиот пазар „гладен“ за девизи


Скопје, 24 декември, 2018 - 11:34 (META) 

Во периодот октомври-ноември 2018 година, на девизниот пазар на банките е остварена нето-продажба на девизи од 44 милиони евра, што е повеќе за 11,8 милиони евра од истиот период од претходната година, покажуваат најновите податоци на Народната банка.

Оттаму информираат дека ваквата годишна промена во најголем дел се должи на повисокиот пораст на побарувачката во однос на понудата на девизи.

„Секторската анализа покажува дека ваквите поместувања во поголем дел произлегуваат од понискиот нето-откуп од нерезидентите, како и повисоката нето-продажба на фирмите. Во спротивна насока, но во помал обем, делуваше повисокиот нето-откуп од менувачниците и физичките лица“, велат од НБРМ.


Под хипотека се 120.000 станови во Македонија, од нив половината се во Скопје (инфографик)


Скопје, 29 ноември, 2018 - 14:33 (META) 

На огромен број граѓани во нашата земја поголемиот дел од животот им поминува во исплаќање рати од долгорочни станбени кредити, кои по правило имаат променливи каматни стапки што многу често доведува до финансиски колапс на семејните буџети и кратење на основните трошоци како храна и облека само за да се исплатат долговите кон банките.

Податоците од Регистарот за цени и закупнини на Агенцијата за катастар на недвижности за периодот јули-септември 2018 година покажуваат дека од вкупно 1.064.562 станови во Македонија дури 119.628 или 11,2 отсто се под хипотека. Речиси половина од вкупниот број станови кои се дадени под хипотека се во Скопје односно од вкупно 309.900 евидентирани станови под хипотека се 55.821 стан.

Во земјава во континуитет има експанзија во изградбата на нови станови и затоа логично е да се очекува во иднина оваа бројка само да се зголемува, што во зависност од кредитните услови може да доведе до понатамошно финансиско ицрпување на семејствата кои ќе се одлучат да го решат станбеното прашање преку подигање кредити.

Во Македонија во моментов стапките на станбените кредити се релативно ниски односно според тврдењата на монетарните власти на историски најниско ниво. Сепак, во последната Анкета за кредитна активност на Народната банка може да се забележи мало заострување кај провизиите на станбените кредити.

На прашањето до Народната банка на  што се должи зголемувањето на провизиите оттаму велат дека провизиите за станбените кредити се опфатени во едно од прашањата кое се однесува на перцепциите на банките за влијанието на поединечните услови за одобрување станбени кредити.

„Одговорите на банките на ова прашање во делот на провизиите укажуваат дека овој фактор генерално делува кон олеснување на кредитните услови, како збирен резултат од поединечните одговори на банките. Во одредени квартали се забележува привремена промена на перцепцијата на банките, во насока на одредено заострување кај провизиите. Таков е случајот и кај последната Анкета за кредитна активност, каде што се забележува мало нето-заострување кај провизиите, наспроти нето-олеснувањето во претходниот период. Ова се мали промени, а подеталната анализа на одговорите покажува дека и понатаму најголем дел од банките (околу 87 отсто) не упатуваат на промена кај провизиите во однос на претходниот период“, велат од НБРМ.

На нашето прашање дали постои можност Народната банка преку монетарни мерки односно намалување на каматите на благајничките записи под 1 отсто да придонесе кон намалување на каматите на станбените кредити со што на граѓаните кои се обидуваат да го решат станбеното прашање ќе им овозможи „полесно да дишат“, од НБРМ велат дека од почетокот на годината во два наврати изврши намалување на основната каматна стапка со што таа се сведе на досега историски најниско ниво од 2,75 отсто.

Отаму додаваат дека тековно, трендовите се поволни, а евентуална дополнителна монетарна реакција како и нејзиниот интензитет ќе зависи од нивното задржување и во следниот период, како и од промените во домашниот и надворешниот амбиент.


НБРМ: Зголемено кредитирање на домаќинствата, а намалено на претпријатијата


Скопје, 22 август, 2017 - 11:52 (META) 

Кредитите на домаќинствата имаат месечен пораст од 0,8 проценти, а на годишно ниво 9,8 проценти покажуваат податоците на Народна банка. Притоа најголем дел од зголемувањето на кредитирањето се должи на порастот на денарските пласмани.

Од одобрените кредити, потрошувачките имаат месечен пораст од 1,1 процент, а станбените од 0,5 проценти. Годишниот пораст кај потрошувачките кредити е 12, а на станбените 13,7 проценти.

Кредитите на претпријатијата бележат намалување од 0,2 проценти како резултат на намалување на девизното кредитирање, кое, како што наведуваат од НБРМ, го надминува порастот на денарското кредитирање.


НБРМ: Штедењето во април намалено во однос на март поради неизвесноста


Скопје, 10 мај, 2017 - 14:12 (META) 

Штедењето во април е намалено во однос на минатиот месец, информира Народна банка. Оттаму велат дека намалување на депозитите има и кај населението и кај претпријатијата.

„Во услови на зголемена неизвесност, поумерено е намалувањето кај депозитите на населението“, додаваат од Народна банка.

Во однос на кредитната активност, првичните податоци за април покажуваат пораст на кредитите на месечна основа, повеќе на населението отколку на компаниите.

„Во април, непосредно по неколкумесечниот пораст, ликвидноста на банките умерено се намали, главно поради сезонски повисоката побарувачка за денарска готовина на населението, која е карактеристична пред велигденските и првомајските празници. Повисоката понуда на девизи на менувачкиот пазар главно беше резултат на сезонски ефект, односно за време на велигденските празници“, се вели во извештајот на Народна банка.


Граѓаните лани имале разнишана доверба во банките и во денарот


Скопје, 4 мај, 2017 - 13:53 (META) 

Граѓаните имале разнишна доверба во банките во вториот квартал од 2016 година, што било изразено преку повлекувањето на депозити, преку недоверба за стабилноста на домашната валута, како и преку засилена побарувачка на девизи, се вели во извештајот за ризиците во банкарскиот систем на Македонија за 2016 година на Народна банка.

Како резултат на тоа, банкарските депозити повеќе биле во странски валути отколку во денари, наспроти практиката од претходните години.

„Годишната стапка на пораст на денарските депозити речиси се преполови во однос на 2015 година. Ова предизвика да се намали учеството на денарските во вкупните депозити, од 57,6 проценти во 2015 г. на 56,9 проценти на крајот на 2016 година. Лани, порастот на денарските депозити (кој изнесуваше 4,1 отсто), најмногу беше условен од порастот на корпоративните депозити. Денарските депозити на домаќинствата се зголемија за само 0,7 отсто, што е повеќекратно забавување во однос на 2015 година, кога порастот изнесуваше 14 проценти“, се вели во извештајот.


Граѓаните исто штедат како лани, а и банките повеќе ги кредитираат од компаниите


Скопје, 12 април, 2017 - 14:13 (META) 

Нема промени кај штедењето на населението во првиот квартал од годината во споредба со истиот период лани, соопшти Народна банка.

Заклучно со март, има пораст на кредитите на месечна и на годишна основа, со поизразено кредитирање на населението.

„Во март, ликвидноста на банките продолжи да се зголемува, со поумерена динамика и главно под влијание на сезонски пониската побарувачка за готовина во економијата. Со оглед на постојаниот пораст на ликвидните средства во изминатиот шестмесечен период, Народната банка во март повлече значителен дел од вишокот ликвидност преку основниот инструмент ‒ благајничките записи“, велат од Народна банка.

Податоците за девизните резерви во март покажуваат пад во однос на крајот на 2016 година, но тие се движат во сигурната зона.

„Последните расположливи податоци за надворешната трговија за првите два месеца од 2017 година упатуваат на отстапување, односно на малку повисок трговски дефицит во однос на очекуваниот. Сепак, краткиот период и променливата сезонска динамика се ограничувачки фактор за донесување посигурни заклучоци во однос на очекувањата за целото тримесечје“, велат од Народна банка.


НБРМ: Се зголемуваат заштедите на населението, девизните резерви се на адекватно ниво


Скопје, 15 март, 2017 - 14:36 (META) 

Податоците за штедењето на населението и склоноста за располагање со девизи покажуваат дека домашната економија се стабилизира, велат од Народна банка по одржувањето на редовната седница на комитетот за оперативна монетарна политика, на која биле разгледани состојбите во домашната економија, движењата на меѓународните и на домашните финансиски пазари и показателите за домашната економија во контекст на поставеноста на монетарната политика.

Првичните февруарски податоци упатуваат на понатамошен пораст на штедењето на населението во банкарскиот систем, со што тие се зголемуваат девет месеци последователно.

– На девизниот пазар се задржани поволните движења, при што во првите два месеца од годината, збирно, НБРМ интервенира со нето-откуп на девизи. Девизните резерви и понатаму се на адекватно ниво. Поволните остварувања се во услови кога остварувањата и оцените за стабилноста на економските фундаменти и понатаму се позитивни – велат од Народна банка.

Домашниот бруто-производ (БДП) за четвртиот квартал покажува посилен пораст на економијата во однос на претходниот квартал (2,4 отсто наспроти 2 отсто, соодветно).

Реалниот пораст на БДП за целата 2016 година изнесува 2,4 проценти и речиси и не отстапува од проекцијата на НБРМ од 2,3 проценти за 2016 година.


Народна банка ја намали основната каматна стапка од 3,75 на 3,5 проценти


Скопје, 11 јануари, 2017 - 14:43 (META) 

Народна банка ја намали каматната стапка на благајничките записи, како основна каматна стапка, од 3,75 на 3,5 проценти.

Ова било одлучено на 10 јануари кога се одржала редовна седница на Комитетот за оперативна монетарна политика, на која биле разгледани состојбите во домашната економија, движењата на меѓународните и на домашните финансиски пазари и показателите за домашната економија во контекст на поставеноста на монетарната политика.

По намалувањето во декември, ова е второ дополнително намалување за 0,25 процентни поени.

– Ваквата реакција на монетарната политика е одраз на понатамошното стабилизирање на очекувањата на економските субјекти и на порастот на структурната ликвидност на банкарскиот сектор – се вели во соопштението на Народна банка.

Каматната стапка на благајничките записи беше зголемена за 0,75 процентни поени, од 3,25 на 4 проценти на 4 мај минатата година, како реакција на Народна банка на зголемената побарувачка на девизи и на притисоците врз депозитната база на банките.

Народна банка и во текот на декември минатата година интервенира со откуп на девизи, шест месеци последователно, со релативно голем износ.

Според податоците од декември, има зголемување на штедењето на населението во банкарскиот систем.