Аерозагадувањето и пругата кон Бугарија на дневен ред на владина седница


Скопје, 22 јануари, 2019 - 9:54 (META) 

Владата денеска ќе ја одржи 116-та редовна седница, која ќе биде отворена со презентација на приоритетите на Романија за време на претседателството со Советот на Европската Унија, што ќе ја одржи амбасадорот на оваа земја во Република Македонија, Виорел Станила.

Министрите потоа ќе расправаат за донесувањето одлука во врска со информацијата за потребата од обезбедување на финансиски средства за реализација на проектот „Изградба на железничка пруга од Крива Паланка до граница со Република Бугарија“, што ќе ја презентира ЈП „Македонски Железници инфраструктура“.

Генералниот секретаријат на Владата, велат од владината прес-служба на денешната седница ќе ја предложи на усвојување Предлог-програмата за намалување на аерозагадувањето за 2019 година, а на предлог на Министерство за животна средина и просторно планирање на седницата ќе се најдат и Предлог-годишната програма за заштита на природата за 2019 година, и информацијата за поддршка на иницијативата за прогласување на планината Јабланица за заштитено подрачје.

Како што информираат од Влада, Агенцијата за странски инвестиции и промоција на извозот, на денешната седница ќе ја претстави својата програма за работа и финансиски план за 2019 година, а на предлог на Агенцијата за млади и спорт, Владата ќе ја разгледа Предлог – програмата за изградба и реконструкција на спортски објекти за оваа година.

На денешната седница исто така предвидено е да се расправа и за информацијата за Програмата на економски реформи 2019-2021 година, на Министерството за финансии.


Средба помеѓу делегации на Македонија и Бугарија предводени од Анѓушев и Дончев


Скопје, 17 јануари, 2019 - 11:25 (META) 

Во пресрет на одржувањето на првиот македонско-бугарскиот бизнис форум „Македонија-Бугарија 2019“, во Владата на Република Македонија се одржа билатерална средба помеѓу вицепремиерот задолжен за економски прашања и координација со економските ресори, Кочо Анѓушев и потпретседателот на Советот на Министри на Република Бугарија, Томислав Дончев.

Од владиниот прес-центар информираат дека во главниот фокус на разговорите било продлабочувањето на економската соработка и бизнис релациите помеѓу двете земји во 2019 како важен предуслов за продолжување на трендот на зголемување на обемот на трговска размена, што претставува придобивка од потпишувањето на Договорот за соработка, добрососедство и пријателство помеѓу двете земји.

-Дозволете ми да ви се заблагодарам за големата поддршка што Република Бугарија ни ја дава на нашиот пат за зачленување во НАТО и ЕУ. Потпишаниот Договор за добрососедство, соработка и пријателство покажа дека имаме пријател кој сака да не види во ЕУ И НАТО. Сега, откако ги решивме отворените политички прашања е идеално време да се посветиме на економијата. Очекувам и во иднина да се зголемува економската соработка помеѓу двете земји, организирањето на прв македонско – бугарски бизнис форум на почетокот на годината е убав сигнал за компаниите од двете земји – рече Анѓушев.

Дончев нагласил дека развивањето на добрососедските односи има значајно влијание во зголемувањето на соработката во повеќе сектори и порача дека двете влади треба да му помогнат на бизнисот со тоа што ќе работат на надминување на проблемите со кои се соочуваат компаниите во двете земји.


Бугарски и српски медиуми предвреме ѝ го сменија името на Македонија


Скопје, 14 јануари, 2019 - 14:20 (META) 

Известувајќи во саботата и вчера за гласањето во македонското Собрание со кое се прифатија четирите уставни амандммани, со што, меѓудругото, македонските пратеници ја прифатија промената на името на Република Македонија, голем број медиуми и некои новински агенции во соседните Бугарија и Србија, пишуваа во насловите и во дел од текстовите дека Македонија од петокот вечерта и официјално е преименувана, односно го носи името – Северна Македонија. Истите констатации – дека Македонија веќе носи ново име – се среќаваат и во голем дел од текстовите што се однесуваат на реакциите на водечките фигури од Македонија, Грција, ЕУ и НАТО.

Но, како што е познато од Уставниот закон, кој исто така беше изгласан, како и од Преспанскиот договор, амандманите ќе стапат на сила и новото име на Македонија ќе стане официјално име на државата откако во грчкиот парламент ќе биде ратификуван Договорот од Преспа, со што тој ќе стане официјален, а потоа за тоа ќе биде известена Организацијата на обединетите нации (ООН).

Српскиот и бугарскиот медиумски пазар во деновите на викендот изобилуваа со наслови од типот „Од вчера Северна Македонија“ или „Нашиот сосед стана Северна Македонија“. Еден српски медиум дури направи невидена рокада во насловот, па новото име го напиша како „Северна Република Македонија“.

Дел од медиумите во Србија и Бугарија и во насловите и во текстовите соодветно информираа уште од изгласувањето на уставните промени и напоменуваа дека македонскиот парламент го прифатил новото име или дека се изгласани уставните амандмани со кои ќе сеќе смени името, и објаснуваа дека името на земјата ќе биде сменето откако Грција, односно тамошниот парламент ќе го ратификува договорот од Преспа и тој ќе стапи на сила.


Каракачанов и новинарот во натпревар против Македонија со антиката и средновековјето


Скопје, 14 јануари, 2019 - 10:33 (META) 

Во обемно интервју со Красимир Каракачанов, бугарски вицепремиер и министер за одбрана, како и претседател на бугарската националистичка партија ВМРО-БНД, емитувано на 8 јануари на бугарската радиомрежа „Фокус“, новинарот изобилно ја користеше реториката на познатиот негатор на македонската нација дотолку што интервјуто изгледа како двајцата да се обединиле против Македонија. Односно, како Каракачанов да ги пишувал прашањата што новинарот потоа требало само да ги прочита.

Радиомрежата „Фокус“ е дел од новинската групација „Фокус“ на Красимир Узунов, бугарскиот новинар и бизнисмен познат исто така како еден од најгласните пропагатори на тезата за апсолутно бугарско потекло на Македонците. Затоа и не зачудува премногу што тука се емитува големо интервју со еден од најголемите напаѓачи на македонскиот народ. Она што сепак зачудува е што новинарот што го води интервјуто ја користи истата, инаку досега добро позната, реторика на гостинот, настапувајќи со фрази и конструкции што потоа Каракачанов ги повторува и проширува.

Прашањата се полни со коментари и остри зборови од типот на тоа дека официјално Скопје и македонскиот премиер Зоран Заев „ја потклоцнуваат“ Бугарија, како и дека македонските претставници во Заедничката мултидисциплинарна експертска комисија за историски и образовни прашања, формирана согласно Договорот за пријателство, добрососедство и соработка меѓу Република Македонија и Република Бугарија „сакаат да го присвојат наследството на Бугарија во антиката, средновековјето и Преродбата“, па преку тоа дека „премиерот и министерот за надворешни работи на Бугарија требало да седнат на средба со своите колеги во Македонија и да се „отстрани тоа глупаво однесување еднаш засекогаш“.

Овде новинарот ја пречекорува границата на професионално водење интервју и пречекорува од областа на новинарска работа во непрофионален пропагандизам.


Грците и Македонците им ги поскапеа старите автомобили на Бугарите


Дупница, 4 јануари, 2019 - 12:20 (META) 

Поради големиот интерес на Грците и Македонците за поеколошки користени автомобили, на автоплацевите во бугарскиот град Дупница, тие стануваат сè поскапи и понедостапни за Бугарите што не може да си дозволат нов автомобил, а сакаат посочуван автомобил на старо со повисока еколошка класа, јавува Бугарската национална телевизија (БНТ).

Поради повисоките даноци за старите автомобили, кои на почетокот на годинава стапија на сила во Бугарија, пак, сè поголем е интересот за купување нови автомобили за сметка за старите, што ги загрижува продавачите на користени автомобили увезени од странство.

Постарите и „повалкани“ увезени автомобили остануваат за помалку имотните Бугари, но и тие не среќни со таквиот избор, бидејќи од 1 јануари годинава даноците за автомобилите што повеќе загадуваат се покачија за отприлика 30 отсто.

Причината за напливот на Грци и Македонци на автоплацевите во Дупница, која важи за своевидна „мека“ за увезени автомобили е што цените таму се пониски отколку во Грција и Македонија.

– Бараат од 2005-2006 година, со евро 4 и евро 5, такви коли се бараат. Постарите се за Бугарите кои сакаат поевтини коли – вели за БНТ продавачот Стојчо Стојчов.

Но, оние Бугари што сакаат поеколошки користен автомобил се соочуваат со поскапување предизвикано поради големиот интерес од Грците и Македонците.

– Барам за околу 3.000 лева, тие бараат околу 4.000 лева, значи поскапувањето е за околу 1.000 лева, и тоа го објаснувам со интересот на Грците – објаснува Бугаринот Борис Крушевски.

Продавачите на увезени автомобили велат дека речиси и не се бараат возила со дизел мотори, а интересот е за бензинци. Затоа и најголемиот број автомобили што се увезуваат се бензинци, велат трговците со автомобили.

Бугарскиот парламент на 7 ноември минатата година ги донесе долгонајавуваните измени, со кои се воведува повисок данок за старите автомобили и камионети со вкупна тежина до три и пол тони кои многу загадуваат.

Со измените се воведе нов принцип на определување на годишниот данок, преку две компоненти – моќноста на моторот и годината на автомобилот од една страна и еколошката компонента, која ќе биде дефинирана од општинските совети во зависност од еколошката категорија на автомобилот.

Токму втората, еколошката компонента, носи даночно олеснување за автомобилите со стандард Евро 4 или повисок, а поголеми издатоци за оние од пониските Евро стандарди или кои воопшто не влегуваат во оваа категоризација.

И Македонија воведува нови мерки, со кои ќе се воведат еколошки налепници за автомобилите и потоа при енормно загадување на воздухот ќе го ограничува движењето на возилата што повеќе загадуваат. Но начинот на кој се планира тоа да се прави е критикуван од експертите и екологистите.


Економските ефекти од НАТО не се мит, туку сурова реалност


Скопје, 30 декември, 2018 - 12:15 (META) 

Речиси е невозможно во земјава да се најде човек кој со факти ќе ги оспори економските придобивки од евро-атлантските интегративни процеси, а посебно од членството во НАТО. Регионалните искуства и истражувањата спроведени во балтичките и балканските земји кои станаа најнови членки на НАТО-алијансата неспорно укажуваат на значителен број краткорочни и долгорочни придобивки како што се пораст на бруто домашниот производ, зголемен прилив странски директни инвестиции, воведување стандарди кои придонесуваат кон подобрување на конкуретноста на компаниите и на квалитетот на живеење на граѓаните.

Гарантираната стабилност носи инвестиции

Статистичките податоци покажуваат дека по зачленувањето во НАТО во 2004 година економската активност во Естонија и Летонија, двете поранешни советски републики значително се зголемува. Во 2005 година стапката на пораст на БДП во Естонија се зголеми од 6,5 на 9,5 отсто, а во Летонија од 8,7 на 10,6 отсто. Освен порастот на БДП, зачленувањето во НАТО носи и пораст на странските инвестиции. Во Естонија, по зачленувањето во НАТО странските директни инвестиции се зголемија од 965,8 милиони евра на 3,1 милијарда евра. Слични трендови има и во Словенија, Бугарија, Хрватска, Албанија, како и во најновата членка на алијансата Црна Гора.

Од Дирекцијата за односи со јавност и публикации на Централната банка на Црна Гора велат дека земјата станала полноправна членка на НАТО сојузот во јуни, 2017 година и дека за да се согледаат вкупните ефекти од интеграцијата е потребен подолг временски период од една година. Сепак, оттаму додаваат дека искуствата на останатите земји покажуваат дека интеграцијата во НАТО има позитивен ефект на странските директни инвестиции, бидејќи се потврда за политичка и економска стабилност, која е клучна за континуиран прилив инвестиции.

„Исто така, отворањето на пазарите на земјите од НАТО за претпријатијата од Црна Гора е значајно за подобрување на конкуретноста на црногорската економија. Имајќи предвид дека Црна Гора е туристичка дестинација се очекува НАТО интеграцијата да има позитивен ефект на прометот во туризмот“, велат од банката.

Оттаму укажуваат дека зачленувањето на Црна Гора во НАТО ја зацврсти намерата на странските инвеститори поинтензивно да продолжат со реализацијата на започнатите проекти.

„Ова го потврдуваат и податоците за вкупниот прилив странски директни инвестиции, кои во првите шест месеци од 2018 година изнесуваат 403,6 милиони евра или 47,1 отсто повеќе во однос на истиот период во 2017 година. Во анализираниот период, се забележува пораст на сопственички и должнички вложувања, 153,7 милиони евра се однесуваат на инвестиции во компании и банки, додека приливот по основ на вложување во недвижности изнесуваше 78 милиони евра. Приливот на СДИ во форма на меѓукомпаниски долг изнесуваше 165 милиони евра или 51,2 отсто повеќе во однос на истиот период претходната година. Кога зборуваме за структурата на инвеститорите во однос на земјата на потекло, најголем прилив на странски директни инвестиции во првите шест месеци од 2018 година е забележан од Италија (18 отсто од вкупниот прилив) Унгарија (13,6 отсто) Русија (7,8 отсто) и Турција (7,3 отсто)“,  велат од Дирекцијата за односи со јавност и публикации на Централната банка на Црна Гора.

Конкуретноста уште поважна од инвестициите

Иако странските инвестиции се еден од главните двигатели на економскиот пораст многу поважен е пристапот до странските пазари и способноста на домашните компании да се натпреваруваат на отворениот пазар. Зачленувањето во ЕУ и НАТО носи и прифаќање нова регулатива, нови стандарди и вложување во образованието што е клучно за подобрување на конкуретноста на домашната економија која сега е на незавидно ниско ниво.

В.д. извршниот директор на Стопанската комора на Македонија, Билјана Пеева-Ѓуриќ смета дека од особена важност за македонската економија е како да се мотивираат домашните компании да работат на извозниот капацитет.

„Статистиката покажува дека од вкупно регистрираните правни лица во државата, само околу 6 отсто извезуваат. Од нив, 81 отсто се микро и мали компании, а 3,2 отсто се големи компании кои го креираат 80 отсто од вкупниот извоз во државата. Оттука, пораката дефинитивно треба да биде поддршка и стимулирање на извозната ориентираност преку пораст на конкурентноста и иновативноста на домашните компании што и сега се покажува како слабост на македонското стопанство“, вели Пеева-Ѓуриќ.

БДП по жител во новите членки на НАТО од регионот (во долари)

                                      2000 година   2004 година 2017 година

Словенија                  10.286            17.282           23.654

Романија                    1.670               3.541             10.757

Бугарија                     1.613                3.344             8.064

Хрватска                    4.970              14.142            13.138

Албанија                    1.127                4.130              4.582

Извор: ММФ


Скијачот Џирардели сопственикот на „Банско“ – не се откажува од плановите за проширување


Софија, 19 декември, 2018 - 12:18 (META) 

Марк Џирардели, петкратниот светски шампион во алпско скијање, веќе две години е мнозински сопственик на компанијата „Јулен“, концесионерот на зимскиот центар „Банско“ во Бугарија, кое е омилена зимска дестинација на голем број Македонци. Вели дека не се откажува од плановите за проширување на зимскиот центар, поради кои многу се протестираше во Бугарија и низ светот на крајот на минатата година и на почетокот на оваа.

„Јулен“ ја поседува инфраструктурата на скијачкиот центар. Џирардели сè досега криеше дека е мнозински сопственик на оваа компанија, иако веќе четири години добива хонорари како советник во бугарското министерство за туризам.

Како што пишуваат бугарските медиуми, информацијата дека е мнозински сопственик на „Јулен“ ја објавил самиот Џирардели во понеделникот, велејќи дека има контролен удел. Џирардели од 2014 година е советник за зимски туризам на бугарскиот министер за туризам, а доминантен сопственик на „Банско“ станал во 2016 година. Сепак, и покрај бројните протести, тој во тајност ја чувал информацијата дека купил мнозински удел во компанијата откако станал советник на министер. Фирмата преку која ја направил купопродажбата – „Такс Сервисис Лимитид“ е регистрирана на Девствените Острови, еден од светските даночни раеви.

Џирардели, роден во Австрија, се натпреваруваше под знамето на Луксембург, а сега живее во Швајцарија, не открива од кого го купил мнозинскиот удел во оваа компанија и вели дека потпишал изјава за доверливост. Вели само дека претходниот сопственик бил некој фонд. На министерката за туризам Николина Ангелкова, министерот за животна средина Нено Димов и на министерот за економија Емил Караниколов, во понеделникот Џирардели им ги презентирал документите што потврдуваат дека е мнозински сопственик на „Јулен“. Според Димов, се разговарало и за можноста за измена на концесијата и за проширување на зимскиот центар

– Да, точно е дека сум сопственик на „Јулен“, а не сум го кажал тоа оти никој не ме прашал. Во 2016 година се стекнав со мнозински удел. Процедурата за купување на „Јулен“ траеше подолго време, но зделката почна многу рано. Во 2012 година помислив дека би било прекрасна можност да инвестирам во таа фирма, но целото проучување, вклучително и на концесијата, го правевме неколку години – рече Џирардели.

Бугарската влада на крајот на минатата година донесе закон со кој се дозволува проширување на зимскиот центар „Банско“ за сметка на националниот парк „Пирин“, што предизвика многу протести во Бугарија и низ светот.

Во саботата, два дена пред да објави дека е сопственик на „Јулен“, 55- годишниот Џирардели побара итна средба со премиерот Бојко Борисов и надлежните министри и порача дека е крајно време да почне да се прави втора жичница, против што протестираа екологистите. Прашањето официјално било покренато на експресно закажаната средба со тројцата министри во понеделникот.


Srpski mediji pogrešno predstavljaju Karakačanova kao oficijalnu Sofiju


Skopje, 18 декември, 2018 - 23:45 (META) 

U analizi pod naslovom „SKOPLJE I SOFIJA U KLINČU Tenzije sve veće, Bugarska poručila Makedoniji da provocira i da makedonski jezik NE POSTOJI“ objavljenoj danas, predstavljajući najnovije iskre u makedonsko – bugarskim odnosima, srpske novine „Blic“ sasvim pogrešno u naslovu su poistovetile bugarskog vicepremijera i ministra odbrane Krasimira Karakačanova sa celom vlasti Bugarske i uopšte sa celom zemljom.

Inače, isti tekst, uz napomenu da je reč o tekstu „Blica“, ali pod drugačijim naslovom, pojednako dezinformirajući, preneo je i nedefinisani nacionalistički veb-sajt tabloid „Srbija danas“.

Imeno tekst govori o stavovima i izjavama Karakačanova prema makedonskoj vlasti, ko je i predsednik bugarska nacionalističke partije VRMO-BND i zakleti pobornik teze bugarskog porekla Makedonaca, ali uopše ne spominje bilo kog drugog pripadnika vlasti u Bugarskoj.

Ova jedna ličnost, odnosno vicepremijer, se izjedančava sa celom vlasti, iako ni premijer Bugarske ni drugi vicepremijeri ne podržavaju tvrdnje nacionalističkog vicepremijera da je Makedonija prekršila Sporazum o dobrosusedstvu, ali šta više, nisu potvrdili i da Bugarska blokira evroatlantske integracije Makedonije, odnosno njene pokušaje da se učlani u EU i NATO.

Karakačnov još pre više od deset dana, prvo preko obraćanja na veb strani VMRO-BND, a zatim korz brojna gostovanja u bugarskim medijima, nešto što je bilo ponovljeno i prošlog vikenda, poručio da izjave na makedonskom jeziku makedonskog premijera Zorana Zaeva, kao i zajedničke ekspertske komisije Makedonije i Bugarske, predstavljaju kršenje odredbi Sporazuma.

Ali takve izjave, osim što su naširoko prenete u bugarskim medijima, ne dobijaju podršku drugih pripadnika vlasti, čime pada u vodu teza srpskih novina „Blica“ izrečena u naslovu.

 


Српски медиуми погрешно го претставуваат Каракачанов како официјална Софија


Скопје, 18 декември, 2018 - 16:51 (META) 

Во анализа под наслов „Скопје и Софија во клинч: Тензиите се сè поголеми, Бугарија и порачува на Македонија дека провоцира и дека македонскиот јазик НЕ ПОСТОИ“ oбјавена денеска, претставувајќи ги најновите искрења во македонско-бугарските односи, српскиот весник „Блиц“  сосема погрешно со насловот го поистовети бугарскиот вицепремиер и министер за одбрана Красимир Каракачанов со целата власт на Бугарија и со целата земја воопшто.

Инаку, истиот текст, со потсетување дека станува збор за текст на „Блиц“, но со поинаков наслов, исто толку дезинформирачки, го пренесе и недефинираниот националистички веб-сајт-таблоид „Србија данас“.

Имено, текстот зборува за ставовите и забелешките кон македонската власт од Каракачанов, кој исто така е и претседател на бугарската националистичка партија ВМРО-БНД и заколнат поборник на тезата за бугарското потекло на Македонците, но воопшто не споменува кој било друг припадник на власта во Бугарија.

Со ова една личност, односно вицепремиер, се изедначува со целата власт, иако ниту премиерот на Бугарија ниту други вицепремиери не ги поддржаа тврдењата на националистичкиот вицепремиер дека Македонија го прекршила Договорот за добрососедство, но уште повеќе, не потврдија и дека Бугарија ќе ги блокира евроатлантските интеграции на Македонија, односно нејзините обиди да се зачлени во ЕУ и НАТО.

Каракачанов уште пред повеќе од 10 дена, првин преку обраќање на веб-местото на ВМРО-БНД, а потоа преку бројни гостувања во бугарски медиуми, нешто што беше повторено и изминатиов викенд порача дека со изјавите на македонски јазик од македонскиот премиер Зоран Заев, како и заедничката експертска комисија на Македонија и Бугарија, го пречекоруваат пропишаното од Договорот.

Но таквите искази, освен што беа нашироко пренесувани во бугарските медиуми, не добија поддршка од други припадници на власта, со што паѓа во вода тезата на српскиот весник „Блиц“ искажана во насловот.


Од 1 јануари во Бугарија патарината ќе се плаќа електронски, цените на вињетите остануваат исти


Софија, 18 декември, 2018 - 14:33 (META) 

За помалку од 24 часа од почетокот на продажбата на електронските налепници за патарина во Бугарија, денеска до пладне биле продадени околу 300 такви вињети, јавуваат бугарските медиуми.

Бугарија ќе ги исфрли класичните вињети-налепници и воведува електронска наплата, која ќе се одвива од 1 јануари следната година. Цените на надоместокот остануваат истите, а новост што ќе ги интересира и македонските граѓани, со оглед на фактот дека голем дел патуваат за викенд во блиските зимски центри како Банско и Боровец, е воведувањето на викенд-вињета.

Со новиот систем со кој веќе нема потреба од лепење налепници на ветробранското стакло, туку електронски ќе се регистрира автомобилот според регистерската табличка, контролата за тоа кој платил за користење на патиштата ќе се одвива исто така електронски. Камери на патиштата и мобилни полициски екипи со камери ќе ги фотографиираат возилата и ќе ги внесуваат во системот. Ако се утврди дека некое фотографирано возило не платило патарина електронски, ќе биде сопрено од следната патрола на сообраќајната полиција или од полицијата во местото каде престојува или од полицијата или цариниците на граничен премин.

Целата постапка може да се направи преку соодветното веб-место, каде може да платите електронска вињета сега, а да ја активирате подоцна. Плаќањето е со дебитни или со кредитни картички. За постапката може да се информирате на осум јазици, меѓу кои се и српскиот и турскиот.

Исто така, на овој сајт или преку соодветната мобилна апликација, може постоечките хартиени вињети бесплатно да се претворат во електронски. Но нема да се казнуваат возилата со важечки вињети-налепници кои не се претворени во електронски сè до истекот на важноста на обичната вињета.

За да биде корисникот сигурен дека нема да има проблеми, треба да ги чува електронските писма со кои му се потврдува дека платил за патарина за определен период, односно еден викенд, една седмица, еден месец или подолго.

Електронскиот систем овозможува да се купат електронски вињети и преку веб-местото и преку терминали во некои трговски центри како и во сите центри на Агенцијата за патишта на Бугарија. Терминалите се на 8 јазици.

Цените се како и досегашните – за еден месец за автомобил и друго возило до 3,5 тони тежина се плаќа 30 лева, за една седмица 15 лева, а за цела година 97 лева.

Новост е викенд-вињетата, која ќе биде од најголем интерес на Македонците. Таа важи од пладне во петок до полноќ во недела и чини 10 лева.

Електронски вињети се воведуваат и за сите други возила, но тие ќе имаат различна цена. За товарните возила електронските вињети ќе важат до јули следната година, кога за нив ќе се воведе електронска наплата на патарина.