Законот за употреба на јазиците ќе бара многу работа


Скопје, 16 јануари, 2019 - 10:03 (META) 

Со објавувањето во Службен весник стапува на сила Законот за употреба на јазиците чија имплементација ќе предизвика директни и индиректни финансиски импликации по буџетот на државата и на единиците на локалната самоуправа. Законот предвидува сите институции во државата односно од извршната, законодавната и судската власт да обезбедат превод на албански јазик во секојдневното работење.

Директните буџетски трошоци за спроведување на овој закон се однесуваат на формирањето на две нови институции, но и на вработувањата на преведувачи, лектори и лингвисти по албански јазик.

Во член 18 од законот е пропишано дека заради остварување на целите на овој закон, промовирање, заштита и воедначена примена на службениот јазик што го зборуваат најмалку 20 отсто од граѓаните на Република Македонија и неговото писмо се основа Агенција за примена на јазикот што го зборуваат најмалку 20 отсто од граѓаните со својство на правно лице, надлежно за стандардизирање и воедначена употреба на јазикот што го зборуваат најмалку 20 отсто од граѓаните и неговото писмо со помошни тела за поддршка на институциите.

Директорот на Агенцијата го избира Владата на Република Македонија по претходно објавен јавен повик со мандат од 4 години со право на реизбор. Во Агенцијата покрај овластени судски преведувачи се вработуваат и лингвисти и дипломирани филолози по албански јазик, како и лиценцирани лектори.

Уште една нова институција е Инспекторатот за употреба на јазиците. Со членот 20 е пропишано дека за надзорот над целосно и доследно спроведување на одредбите на овој закон кои се однесуваат на употребата на јазиците, се формира Инспекторат за употреба на јазиците во состав на Министерство за правда со својство на правно лице. Инспекторатот ќе се регулира со посебен закон.

„За спроведување на законот за употреба на јазиците потребни ќе бидат дополнителни средства од Буџетот на Република Македонија и повлекува материјални обврски за други субјекти. Потребните средства за функционирање на новите институции предвидени во член 18 и член 20 од овој предлог – закон, поврзани со спроведување на одредбите од предлог – законот, во првата година, се проценуваат на 16 милиони денари. Овие средства ќе бидат обезбедени во буџетот“, пишува во законот.

Во однос на вработувањата во новите институции, еден дел ќе бидат реализирани по пат на преземање од други државни институции, пред се од Секретаријатот за спроведување на Рамковниот договор.

„Дополнително ќе биде потребно да бидат обезбедени 90 милиони денари кои ќе бидат распределени за различни буџетски корисници за имплементација на одредбите од овој предлог – закон“, пишува во законот.

Сепак, овие суми се само мал дел за имплементација на законот, а кои очигледно не се пресметани. Имено, индиректните буџетски трошоци за спроведување на законот се однесуваат на промена на натписи на институции, на фактурите, на поштенските марки, на книжните пари, на униформите во полицијата, противпожарните служби, здравството…

Во член 7 од законот е уредена материјата за јазикот на пишување на називите на институциите. Имено, согласно овој член, називите на институциите ќе се напишат на македонски јазик и неговото кирилско писмо и на јазикот што го зборуваат најмалку 20 отсто од граѓаните и неговото писмо, како и на англиски јазик.

Во член 8 е уредена материјата за јазикот на поштенските марки, уплатниците, фискалните извештаи издадени од институциите, фактурите од институциите и бандеролите. Согласно овој член тие се пишуваат на македонски јазик и неговото кирилско писмо и јазикот што го зборуваат најмалку 20 отсто од граѓаните и неговото писмо.

Поштенските марки, уплатниците, фискалните извештаи издадени од институциите, фактурите од институциите, бандеролите, се пишуваат на македонскиот јазик и неговото кирилско писмо и јазикот што го зборуваат најмалку 20 отсто од граѓаните и неговото писмо.

Исто така, книжните и кованите пари, како и поштенските марки ќе содржат симболи што го претставуваат културното наследство на граѓаните што го зборуваат македонскиот јазик и неговото кирилско писмо и јазикот што го зборуваат најмалку 20 отсто од граѓаните и неговото писмо.

Во законот е пропишано дека униформите на полицијата, пожарната и здравството, во Скопје и во единиците на локалната самоуправа во кои најмалку 20 отсто од граѓаните зборуваат службен јазик различен од македонскиот јазик се напишани на македонскиот јазик и неговото кирилско писмо, како и на јазикот што го зборуваат најмалку 20 отсто од граѓаните во Република Македонија и неговото писмо.


Кои се осумте најголеми потрошувачи на буџетот за 2018 година?


Скопје, 24 декември, 2018 - 12:07 (META) 

Вкупните расходи на буџетот во првите десет месеци од 2018 година изнесуваа 159,6 милијарди денари, односно 24,3 отсто од БДП, што е за 1,3 отсто повеќе во однос на истиот период лани, покажуваат најновите податоци на Министерството за финансии.

Во продолжение е даден осврт на буџетските расходи за најголемите буџетски корисници, чиј вкупен годишен буџет изнесува 88 отсто од вкупниот буџет на сите буџетски корисници.

Преку разделот Министерство за финансии – функции на држава реализирани се 36,9 милијарди денари денари, што претставува 78,1 отсто од годишниот буџет. Најголем дел од расходите или 69,5 отсто отпаѓаат на отплата на главнина, за што во периодот јануари – октомври 2018 година потрошени се 25,6 милијарди денари, односно 90,8 отсто од средствата планирани за оваа намена во 2018 година.

Министерството за труд и социјална политика во периодот јануари – октомври 2018 година реализираше 36,1 милијарди денари или 82,9 отсто од вкупниот буџет за 2018 година. Притоа, најголем дел (73,1 отсто) од расходите во овој период се наменети за тековни трансфери до вонбуџетските фондови, за што се потрошени 26,4 милијарди денари или 83,1 отсто од средствата наменети за 2018 година.

Министерството за образование и наука во периодот јануари – октомври 2018 година изврши буџетски средства во износ од 17,7 милијарди денари, што е 73 отсто од вкупниот буџет за 2018 година. Најголем дел од расходите (63,9 отсто) претставуваат тековни трансфери до ЕЛС, за што се потрошени 11,3 милијарди денари или 82,1 отсто од вкупно планираните средства. Плати и надоместоци се втора најзначајна ставка со учество од 15,6%, за што се потрошени 2,7 милијарди денари.

Во периодот јануари – октомври 2018 година од страна на Министерството за внатрешни работи реализирани се вкупно 8,4 милијарди денари, што претставува 81,8 отсто од сопствениот буџет за 2018 година. Најзначајна расходна ставка претставуваат плати и надоместоци со учество од 71,8 отсто, за што се потрошени 6 милијарди денари или 82,4 отсто од планираното. Втора најзначајна ставка се стоки и услуги со учество од 15,9 отсто, за што се реализирани 1,3 милијарди.

Во првите десет месеци од 2018 година, Агенцијата за финансиска поддршка во земјоделството и руралниот развој (АФПЗРР) реализираше средства во износ од 7,1 милијарди денари, што претставува 83,4 отсто од планираните средства за тековната година. Најзначајна расходна ставка претставува субвенции и трансфери (со учество од 91,5 отсто), за што во анализираниот период се извршени 6,5 милијарди денари.

Министерството за одбрана во периодот јануари – октомври 2018 година изврши буџетски средства во износ од 4,8 милијарди денари, што е 78,5 отсто од вкупниот буџет за 2018 година. Платите и надоместоците имаат најголемо учество со 63,2 отсто, за што во првите десет месеци реализирани се околу 3 милијарди денари.

Министерството за здравство во првите десет месеци од годината реализираше буџетски средства во износ од 4,6 милијарди денари, што е 75,2 отсто од вкупниот буџет за 2018 година.

За финансирање на дејностите од областа на културата во периодот јануари – октомври 2018 година извршени се средства во износ од 2,5 милијарди денари, што е 69,1 отсто од вкупниот буџет за 2018 година. Субвенциите и трансферите имаат највисоко учество во вкупните расходи со 34,5 отсто, а нивната реализација во првите десет месеци изнесува 66,9 отсто, односно извршени се 879 милиони денари.


Банките остварија рекордна добивка од 124 милиони евра за девет месеци


Скопје, 22 декември, 2018 - 7:50 (META) 

Банките во Македонија заклучно со септември, годинава остварија добивка по оданочување во износ од 7,6 милијарди денари или 124 милиони евра, што е зголемување за 70 отсто во споредба со првите девет месеци од минатата година и највисок профит на банкарскиот сектор во историјата на земјава.

Од Народната банка во најновиот Извештај за ризиците во банкарскиот сектор во третиот квартал од 2018 година толкуваат дека високиот пораст на добивката во еден дел се должи на влијанието на еднократни фактори од првото тримесечје од годината, кога беше наплатен поголем износ на нефункционални побарувања (продажбата на побарувањата од „Фени индустри“ од Комерцијална банка и Стопанска банка-Скопје), како и остварена капитална добивка од продажба на капитален влог(продажбата на Нов пензиски фонд од страна на НЛБ Банка).

„Придонес имаа и редовните активности на банките, што се согледува од порастот на добивката (за 33,6 отсто на годишна основа), по изземање на ефектот од еднократните настани од првиот квартал од годината. Во овој период, беше забележано и подобрување на оперативната ефикасност на банките. Нето каматниот приход, како носечка компонента на вкупните приходи на банките, на годишна основа умерено се намали и имаше негативен придонес кон растот на профитабилноста“, велат од НБРМ.

Анализирано по одделните групи банки, сите групи прикажаа добивка. Притоа, најголемиот дел од добивката (повеќе од 90 отсто) беше сконцентриран кај групата големи банки, а позначително подобрување бележи и групата мали банки којашто прикажа профитабилно работење за разлика од истиот период од претходната година кога имаше загуба од работењето.


Владата го усвои буџетот за 2019, дополнет со амандмани за повеќе пари за животна средина


Скопје, 14 декември, 2018 - 12:41 (META) 

Владата на денешната 109. седница, го усвои дополнетиот предлог – буџет за 2019 година, усогласен соодветно на амандманите што произлегоа од комисиската расправа за буџетот во Собранието.

„Согласно амандманите кои дојдоа од владејачкото мнозинство и од опозицијата во собраниската амандманска расправа, во предлог-буџетот за 2019 година се направени дополнувања на буџетски износи во програмите за заштита на животната средина, со фокус на мерките за почист воздух, на локалната инфраструктура и на програмите за развој на планските региони, како и на зголемување на буџетската поддршка за работата на дел од министерствата, агенциите, управите и други органи на државната управа“, се вели во соопштението од Влада.

Соодветни интервенции по собраниската амандманска расправа за дополнителни буџетски износи се направени и за дел програмите на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“.

„На денешната седница на владата се утврдени и насоките за нивелирање на платите во културата за што активностите треба да започнат од јануари 2019 година, согласно буџетската динамика во претстојната година“, се додава во соопштението.

Вкупните приходи на буџетт за 2019 година се планираат на ниво од 210,8 милијарди денари, а расходите се планирани на ниво од 228,5 милијарди денари. Вака планираните приходи и расходи резултираат со намалување на буџетскиот дефицит на ниво од 2,5 проценти од БДП или 17,7 милијарди денари во апсолутен износ.

Планираниот дефицит е во согласност со Фискалната стратегија на Македонија 2019-2021, која на денешната седница на Владата беше усвоена како информација и која заедно со конечниот дополнет предлог за буџет за 2019 година, ќе се испрати на усвојување во Собранието.


Белград вети 50 милиони евра за српските области во Косово


Белград, 30 октомври, 2018 - 15:48 (META) 

Претседателот на Србија, Александар Вучиќ денеска најави дека во наредните 18 месеци ќе бидат вложени повеќе од шест милијарди динари (околу 50 милиони евра) додатни инвестиции во српските области во Косово.

После седницата на Владата на Србија со претставници на Србите од Косово на кој присуствуваше и Вучиќ, рече дека тие инвестиции ќе бидат искористени за започнување на работата на одредени фабрики на северот на Косово, изградба на голем Клинички центар на Косовска Митровица. Додаде дека ќе се вложи и во помош на земјоделците, правење туристички центар, вложување во инфраструктура и патишта, водовод и универзитет.

Најавувајќи го денешниот состанок, директорот на Канцеларијата за Косово, Марко Џуриќ, рече дека ова е „најсеопфатниот пакет на помош и поддршка за српскиот народ во Косово“.

Колку точно пари ќе бидат дадени за Косово не е познато, а никој досега не одговори ни за бројните злоупотреби за кои се говори со години наназад.

Вучиќ во март оваа година рече дека Србија за Косово, на различни начини, годишно дава помеѓу 520 и 530 милиони евра, но неколку месеци подоцна изјави дека „не може се да биде апсолутно транспарентно и дека некои вложувања се тајни“.

Долгогодишното истражување на новинарите на порталот „Инсајдер“ покажа дека стотина илјади евра дневно, под изговор патриотизам и опстанок на Србите на Косово, одат во Косово по разни осново и без никаква контрола и дека парите најчесто не стигнуваат до оние на кои им се навистина потребни.


Поранешниот градоначалник на Демир Капија повикан на разговор во Финансиска полиција


Скопје, 24 октомври, 2018 - 17:05 (META) 

Поранешниот градоначалник на општина Демир Капија, Трајче Димитриев, ќе биде кривично гонет заради продажба на општински објект на негов роднина, јави „Алсат – М“.

Според телевизијата, во периодот 2008-2009 година, објектот бил реновиран со 500.000 евра од ЕУ, а потоа бил продаден на роднина на градоначалникот Димитриев, за сума од 32.500 евра. Како што дознава „Алсат-М“, по продажбата, објектот бил пренаменет во казино.

Како што јави МИА, Димитриев и поранешниот претседател на Советот на општина Демир Капија, како и уште две други лица, денеска биле повикани на разговор во Управата за финансиска полиција.


Разбојништво во менувачница во Тетово


Тетово, 19 септември, 2018 - 11:46 (META) 

Четири лица, од кои двајца италијански и двајца македонски државјани, приведени се поради основи на сомнение дека вчера извршиле кривично дело „разбојништво“ во менувачница во Тетово, соопштуваат од Секторот за внатрешни работи Тетово.

„Првоосoмничениот се товари дека влегол во објектот и заканувајќи му се на вработениот со пиштол, од метален сеф и фиока одзел парични средства во вкупен износ од околу 20 илјади евра, по што со такси возило управувано од вториот осомничен, веднаш се оддалечил заедно со другите приведени лица, кои го чекале во непосредна близина. Набрзо, четворицата осомничени се упатиле кон угостителски објект покрај регионалниот пат Тетово-Волковија, каде ги поделиле одземените парични средства, а потоа во друг угостителски објект каде што престојувале, лишени се од слобода од полициски службеници на СВР Тетово“, стои во соопштението.

Во текот на денешниот ден четворицата осомничени ќе бидат изведени пред судија во претходна постапка на Основниот суд Тетово.


Ивона Талевска ги вратила парите за затаен данок, судот ѝ го вратил пасошот


Скопје, 18 септември, 2018 - 15:59 (META) 

Новинарката на „Сител“ , Ивона Талевска, на државна сметка ја уплатила целата сума од пресудата која ѝ ја изрече судот во предметот за даночно затајување „Тифани“, потврдиле од кривичниот суд за „Макфакс“.

Талевска, според пресудата, како физичко лице вратила над 27 илјади евра за затаен данок од 6 години, уплатила 76 илјади денари за вештачењето на СЈО, 1.000 евра како споредна штета и 2.000 денари судски трошоци.

„Обвинетото физичко лице во предметот за кој се интересирате во целост ги има платено сите трошоци и утврдената сума во пресудата. Што се однесува до правното лице, извршувањето ќе се спроведе штом тоа ќе ја прими второстепената пресуда“, велат од судот.

На осудената Талевска, судот ѝ го вратил пасошот, кој ѝ беше одземен како дел од мерките за претпазливост кои ги побара специјалното јавно обвинителство.

Талевска беше условно осудена. Таа нема да помине две години во затвор доколку во наредните четири не стори ново кривично дело.


Штипската опозиција обвинува дека граѓанските пари завршија во партиски џебови


Штип, 4 септември, 2018 - 10:17 (META) 

Поделбата на близу милион денари од буџетот на Општината Штип на седум граѓански организации, ги спротивстави ВМРО-ДПМНЕ и СДСМ. Опозициската ВМРО-ДПМНЕ обвини дека пари добила организација чиј претседател беше кандидат за советник од листата на СДСМ на последните локални избори, а две од седумтте организации – добитници, имаат исто лице во управувачката структура.

Со одлука на Советот на Општината Штип, за прв пат ќе се финасираат седум проекти на граѓански организации и фондации, со цел локален економски развој. На Општината и требаше половина година за да одлучи кому да ги додели средствата, додека неофицијално се говореше за лобирања и притисоци. Поради тоа, имаше и неофицијална најава дека повикот за финансирање ќе биде поништен.

Повикот беше распишан на први март годинава, по методологија утврдена од Општината. На последната седница на Советот во петокот, мнозинството и официјално ја прифати одлуката за оваа поделба од Комисија составена од претставници на Општината и граѓанскиот сектор.

Љубе Здравков од ВМРО-ДПМНЕ побара отчет за начинот на кој е одлучувано кои проекти да бидат прифатени и праша дали добија само тие организации што ги застапуваат ставовите на СДСМ.

– Дали е во ред да се доделуваат средства на лице кое беше на советничката листа на СДС, лице кое веќе неколку пати во текот на годината има добиено средства од Општина Штип за настани кои се слабо посетени, а Советот на Општина Штип нема увид во начинот на трошење на тие средства и лице кое преку група на граѓани остварува свои лични интереси? И дали при доделување на средства на две организации, нема судир на интереси на едно лице, кое во едната организација е претседател, а во другата организација, заедно со целото семејство е во Основачко собрание? – рече Здравков на прес-конференција.

Пари од општинскиот буџет доби „Македонски Егеј“, на чие чело стои Јордан Тунев. Тој на последните локални избори беше дел од советничката листа на СДСМ , што резултираше со протест на членовите на Здружението, кои тврдеа дека се против неговата кандидатура за советник.

Реплицираше на говорница советничката од СДСМ Маријана Рогожарска, според која, првичната одлука за доделување на средства за граѓанските организации не е на Советот, ниту градоначалникот, туку на формираната Комисија, во која членуваат и надворешни лица.

– Изборот го направи Комисијата, по методологија што беше презентирана од страна на лицата, кои го доставија до Советот барањето за финансирање на проекти од Општината и Советот ја усвои истата. Ако бевте на комисии ќе знаевте дека изборот не го вршат само лица од Општината , туку и надворешни членови, од кои секој посебно бодираше – рече Рогожарска која е претседател на Комисијатаза финансирање и буџет.

За начинот на избор на проекти објасни и членот на комисијата за избор, Никола Илиев, според кого, рангирањето се извршило според бодовите на секој член од оваа комисија.

Советниците на ВМРО-ДПМНЕ останаа на искажаните сомневања и гласаа против оваа одлука. Сепак, мнозинството одлучи да додели пари на проекти на „Македонски Егеј“, „Гласен Текстилец“, „Виножито“, „Организација на жени“, „Бизнис информативен и консултантски центар“, и „Черења“.

Досегашните локални гарнитури парите за граѓанските проекти не ги доделуваа, со образложение дека нема квалитетни идеи, без при тоа, да распишат повик за финансирање.


Мицкоски: Сите партии да се откажат од средствата за кампањата за референдумот


Скопје, 27 август, 2018 - 9:27 (META) 

Лидерот на ВМРО-ДПМНЕ, Христијан Мицкоски, упати апел до сите политички партии да се откажат од средствата за кампањата за референдумот, по примерот на неговата партија.

-Апелирам до владата средствата да ги пренамени за реконструкција и изградба на гимназија во Тетово. Но, истовремено еве да упатам апел до колегите од другите политички партии да не ги користат средствата коишто се предвидени, и истите да ги пренаменат за други цели коишто ќе бидат неопходни за решавање на вистинските проблеми на граѓаните. Еве апелирам и до пратеничката група на СДСМ и до останатите политички партии коишто се дел од владината коалиција да ги пренаменат средствата, наместо да ги користат во ваква стерилна кампања во која што ќе се обидат лагата да ја претстават како вистина, капитулацијата како победа – рече Мицкоски.

Тој предлага власта да ги пренамени парите за санирање на, како што вели, штетните политики на владата во земјоделието, како проблемот со лозарите.

Тој додаде дека неговата партија ќе промовира нов таканаречен политички волонтеризам.

-ВМРО-ДПМНЕ како што гледате е меѓу народот, ВМРО-ДПМНЕ е со народот. Од 10 септември и официјално започнува самиот старт на кампањата, го промовираме таканаречениот нов политички волонтеризам со голем број на волонтери ширум Македонија ќе се обидеме на граѓаните, без да ги трошиме нивните со мака стекнати пари да можеме да им објасниме на граѓаните за штетните последици од овој капитулантски договор кој што го потпиша владата на СДСМ и Зоран Заев, но, истовремено да се обидеме да го зачуваме достоинството на македонскиот народ и македонската држава – рече Мицкоски.